Yasaklar ve cezalar

Sırrın ifşası (md. 107)

• Kanunun uygulanmasında görevli kimseler, görevleri dolayısıyla amme borçlusunun ve onunla ilgili kimselerin şahıslarına, mesleklerine, işlerine, muamele ve hesap durumlarına ait öğrendikleri sırları ve gizli kalması gereken hususları ifşa ederlerse Türk Ceza Kanununun 239. maddesine göre cezalandırılır.
• Md. 41'e göre amme alacağını tahsil yetkisi verilen kuruluşlara tahsile yönelik bilgilerin ve md. 22/A'ya göre borcu yoktur belgesi arama zorunluluğu getirilen kuruluşlara ödeme ve işleme taraf olanların borç bilgilerinin verilmesi sırrın ifşası sayılmaz. Ancak bu kuruluşlarda görevli kişiler edindikleri bilgileri ifşa ederse aynı şekilde cezalandırılır.

Artırmalara katılma yasağı (md. 108)

• Kanunun uygulanmasında görevli kimseler, paraya çevrilecek malların artırmasına ne kendi adlarına ne de başkaları ad ve hesabına katılamaz ve bu artırmalardan mal satın alamaz.
• Bu malları üçüncü kişiler aracılığıyla veya üçüncü kişilere satın aldırıp onlardan beş yıl süreyle teferruğ suretiyle dahi satın alamazlar.
• Yasak, bunların eşlerini ve üçüncü dereceye kadar (bu derece dahil) kan ve sıhri hısımlarını da kapsar.
• Yasağa aykırı ihalelerin md. 99'a göre feshi istenebilir.
• Aykırı hareket edenler üç aydan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.

Takdir muamelelerine katılamayacaklar (md. 109)

Satış komisyonu başkan ve üyeleri, bilirkişiler ve itiraz komisyonları başkan ve üyeleri şu kişilere ait işlerin takdir muamelelerine ve kararlarına katılamaz:

• Kendileri, nişanlıları ve boşanmış olsalar bile eşleri,
• Kan veya sıhri usul ve füruu, evlatlığı veya kendisini evlat edinen; kan hısımlığında üçüncü, sıhri hısımlıkta (evlilik sona ermiş olsa bile) üçüncü dereceye kadar (dahil) civar hısımları,
• Kanuni temsilcisi veya vekili bulundukları kimseler.

Cezalar (md. 110-114)

• Tahsile engel olma (md. 110): Hakkında takibe başlanan borçlu, tahsili engellemek veya zorlaştırmak amacıyla mallarını mülkünden çıkararak, telef ederek, değerden düşürerek ya da gizleyerek, kaçırarak, muvazaalı olarak başkasına geçirerek, aslı olmayan borç ikrar ederek varlığını yok eder veya azaltır ve kalan mallar borcu karşılamazsa altı aydan üç yıla kadar hapis.
• Gerçeğe aykırı mal bildirimi (md. 111): Mal bildirimini gerçeğe aykırı yapanlar ve yaşayış tarzı mal bildirimine uymayanlar üç aydan bir yıla kadar hapis.
• Mal edinme ve artmaları bildirmeme (md. 112): Mal bildiriminden sonra edinilen mallar ve artmaları md. 61 gereğince zamanında bildirmeyerek tahsili engelleyen veya zorlaştıranlar bir yıla kadar hapis.
• Elinde borçluya ait mal bulunduranlar (md. 113): Md. 55'in son fıkrası gereğince yapılan talebe rağmen bildirmeyenler altı aya kadar hapis.
• Bilgi vermeyenler (md. 114): Ödeme emri tebliğ edilip malı olmadığını bildiren borçlu, bildirimle birlikte veya bildirimden itibaren 15 gün içinde en son kanuni ikametgâh ve iş adreslerini, varsa devamlı mükellefiyeti bulunan diğer tahsil dairelerini ve hesap numaralarını bildirmek ve nüfus kayıt örneği vermek zorundadır. Makbul özür olmadan yapmayanlara elli güne kadar adlî para cezası verilir.

Suçların takibi (md. 115)

• Md. 110-114'teki suçlar, alacaklı amme idaresinin o mahaldeki en büyük memurunun ihbarı üzerine Cumhuriyet Savcılığınca takip olunur.
• Suç bir tüzel kişinin idaresi sırasında işlenmişse ceza, ortaklar, temsilciler, vekiller, tasfiye memurları, yönetim kurulu başkan ve üyeleri, denetçiler ve müstahdemlerden muameleyi yapmış olanlar hakkında hükmolunur.

Sınavda dikkat

• Artırma yasağı: eşler ve üçüncü derece dahil kan ve sıhri hısımlar; ceza üç ay - üç yıl.
• Tahsile engel olma altı ay - üç yıl; gerçeğe aykırı mal bildirimi üç ay - bir yıl.
• Elinde mal bulunduran üçüncü kişinin bildirmemesi altı aya kadar hapis; bilgi vermeyen borçlu elli güne kadar adlî para cezası.
• Takip ihbar üzerine Cumhuriyet Savcılığınca yapılır.