İflasın tasfiyesi

Defter tutma ve muhafaza (md. 208-217)

• İflas kararı tebliğ edilir edilmez iflas dairesi müflisin mallarının defterini tutar ve muhafaza tedbirleri alır. Kararın tebliğinden itibaren en geç iki ay içinde tasfiyenin adi mi basit mi yapılacağına karar verir.
• İflas dairesi müflisin mağaza, fabrika ve üretim yerlerini masa için faydalıysa ilk alacaklılar toplantısına kadar idare eder; değilse kapatıp mühürler. Haczi caiz olmayan mallar deftere yazılır ama müflise bırakılır.
• Masaya ait hiç mal yoksa tasfiye tatil edilir; alacaklılar otuz gün içinde masrafı peşin vererek devam istemezse iflas kapanır.

Basit ve adi tasfiye (md. 218-220)

• Basit tasfiye: Mal bedeli tasfiye masraflarını karşılamayacaksa uygulanır. Alacaklılar yirmi günden az, iki aydan çok olmamak üzere belirlenen süre içinde alacaklarını bildirmeye davet edilir; bir alacaklı masrafı peşin vererek adi tasfiye isteyebilir.
• Adi tasfiye: Karar tarihinden itibaren en geç on gün içinde ilan yapılır. İlanla alacaklılar bir ay içinde alacaklarını kaydettirmeye ve ilandan itibaren en geç on gün içinde ilk toplantıya çağrılır.

Alacaklılar toplantıları ve iflas idaresi (md. 221-227)

• İlk toplantıya iflas müdürü başkanlık eder ve bir-iki alacaklıyla büro oluşturur. Toplantı nisabı, bilinen alacak tutarının en az dörtte birini temsil edenlerle oluşur; katılan beş kişiden az ise alacak tutarının yarısı gerekir. Kararlar alacak tutarı çoğunluğuyla alınır.
• Nisap oluşmazsa iflas dairesi ikinci toplantıya kadar masayı yönetir.
• İflas idaresi üç kişidir. Alacak tutarı çoğunluğu dört, alacaklı sayısı çoğunluğu iki aday gösterir; icra mahkemesi ikisini dört aday arasından, birini iki aday arasından seçer. Memurlar bilirkişilik bölge kurulu listesinden seçilir; biri YMM veya SMMM, biri hukukçu olmalıdır; bir memur aynı anda beşten fazla dosyada görev alamaz.
• Toplantı kararlarına her alacaklı yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyet edebilir. Müflis konkordato teklif ederse alacaklılar tasfiyeyi durdurabilir.
• Masanın kanuni temsilcisi iflas idaresidir. İcra mahkemesi iflas idaresini denetler ve gerektiğinde görevine son verebilir. İflas idare memurları kusurlarından sorumludur ve TCK uygulamasında memur sayılır.

Alacakların tespiti ve sıra cetveli (md. 228-240)

• İstihkak iddiasını reddeden iflas idaresi üçüncü kişiye icra mahkemesinde dava açması için yedi gün verir.
• Kıymeti düşecek mallar hemen, diğerleri ikinci alacaklılar toplantısından sonra satılır.
• Tapu siciline yazılı alacaklar, kayıt başvurusu olmasa bile işleyen faiziyle kabul edilir.
• Sıra cetveli, kayıt süresi geçtikten sonra ve iflas idaresinin seçilmesinden itibaren en geç iki ay içinde yapılır; icra mahkemesi bir defaya mahsus en çok iki ay uzatabilir. Süresinde verilmezse idare üyelerinin görevine son verilir.
• Cetvele itiraz, ilandan itibaren on beş gün içinde iflasa karar veren yerdeki ticaret mahkemesinde dava ile yapılır; yalnız sıraya ilişkinse icra mahkemesine şikâyet edilir.
• Geç bildirilen alacaklar iflasın kapanmasına kadar kabul edilir; masrafı alacaklıya aittir.
• İkinci toplantı ilanı en az yirmi gün önce yapılır.

Paraya çevirme, dağıtım ve kapanma (md. 241-256)

• Mallar açık artırmayla veya alacaklılar karar verirse pazarlıkla satılır; rehinli mal pazarlıkla ancak rehin alacaklısının muvafakatiyle satılır. Ticari bütünlük arz eden mallar bir bütün olarak satılır.
• Pay cetveli ve son hesap iflas dairesinde on gün kalır. Tamamını alamayan alacaklıya aciz vesikası verilir; müflis yeni mal edinmedikçe hakkında yeniden takip yapılamaz.
• Tasfiye iflasın açılmasından itibaren altı ay içinde bitirilmelidir; bitmezse alacaklılar basit tasfiyeye geçebilir, aksi hâlde icra mahkemesi süreyi uzatır. (Metindeki “tetkik mercii” bugün icra mahkemesidir; HUMK atıfları HMK'ya yapılmış sayılır.)

Sınavda dikkat

• Tasfiye şekli kararı iki ay; adi tasfiye ilanı on gün; kayıt bir ay.
• İflas idaresi üç kişi; icra mahkemesi seçer.
• Sıra cetveline itiraz on beş gün, ticaret mahkemesi.
• Tasfiye süresi altı ay.