Hükümlülerin Nakilleri

Nakil nedenleri ve muayene (md. 53)

Hükümlüler; kendi istekleri, toplu sevk, disiplin, asayiş ve güvenlik, hastalık, eğitim, öğretim, suç ve yargılama yeri nedenleriyle başka kuruma nakledilebilir. Nakilden önce hükümlü aranır ve kurum hekimine, yoksa başka bir resmî hekime muayene ettirilir. Yola çıkarılamayacağı anlaşılan hükümlü derhâl resmî sağlık kuruluşuna sevk edilir. Mazeret, biri hastalığın uzmanı olmak üzere en az iki uzman hekimin imzaladığı ve başhekimin onayladığı raporla belgelenirse nakil mazeret kalkıncaya kadar geri bırakılır ve Adalet Bakanlığına bildirilir.

Kendi isteğiyle nakil (md. 54)

• Gitmek istenen kurumlardan durumuna uygun en az üç yeri belirten dilekçe,
• nakil giderlerini peşin ödemeyi kabul (çocuklar ve maddi durumunun yetersiz olduğunu belgeleyenler hariç),
• kurumda bulunulması gereken sürenin üç aydan fazla olması,
• iyi hâl, disiplin cezası almamış veya cezanın kaldırılmış olması,
• istenen kurumun uygun olması ve tutukevi olmaması; daha önce disiplin nedeniyle ayrılmak zorunda kalınan kurum olmaması.

Nakledilen hükümlü, eğitim-öğretim veya hastalık nedeniyle nakil hariç, yeni kurumda bir yıl kalmak zorundadır; çocuklarda bu süre altı aydır.

Disiplin ve zorunlu nedenlerle nakil (md. 55-56)

• Hücreye koyma cezasını gerektiren eylemde bulunan hükümlü, kurum en üst amirinin istemi üzerine Bakanlıkça başka kuruma nakledilebilir; disiplin cezaları yeni kurumda çektirilir. Bu hükümlüler yeni kurumda (mahkeme kararı, kurum güvenliği, can güvenliği veya hastalık hariç) altı ay kalmak zorundadır.
• Kurumun yetersizliği, kapasite aşımı, doğal afet, yangın, büyük onarım gibi zorunlu nedenlerle hükümlüler yargı çevresi dışında Adalet Bakanlığınca belirlenen kurumlara nakledilebilir.

Hastalık nedeniyle nakil (md. 57)

• Hastaneye sevki zorunlu hükümlü, en yakın tam teşekküllü Devlet veya üniversite hastanesinin hükümlü koğuşuna yatırılır.
• Hükümlü, acil hâller dışında özel sağlık kuruluşlarında tedavi edilemez; acil hâlde Adalet Bakanlığına bilgi verilir.
• Kurumda kalması sağlık nedeniyle uygun değilse, kurum hekiminin önerisi ve en üst amirin isteği üzerine alınan sağlık kurulu raporuyla başka kuruma nakledilebilir.

Nakillerde tedbirler (md. 58)

• Halkla bir araya gelmeleri ve başkalarınca görülmeleri engellenir; havalandırma ve ışığı yetersiz araçlarla, eziyet verici veya onur kırıcı şekilde nakil yapılamaz.
• Çocuk eğitimevlerine nakil görevli nezaretinde; açık kurumlara nakil görevli olmaksızın yapılır. Hükümlü aynı il içinde aynı gün, farklı illerde kurum amirinin belirleyeceği kırksekiz saati geçmeyen süre içinde açık kuruma giriş yapmalıdır; yapmazsa md. 97 uygulanır.

Avukat görüşmesi, kültür, yayınlar (md. 59-62)

• Hükümlü avukatıyla vekâletname olmaksızın en çok üç kez görüşebilir. Görüşme konuşulanların duyulamayacağı ama görülebileceği yerde yapılır; avukat aynı anda birden fazla hükümlüyle görüşemez.
• Kültür-sanat programlarının hedefi hükümlülerin ifade yeteneklerini geliştirmek ve bilgilerini artırmaktır; programları kurum en üst amiri düzenler.
• Kurumun büyüklüğüne göre kütüphane veya kitaplık oluşturulur; hizmet gezici kitaplıklarla da verilebilir.
• Hükümlü, mahkemelerce yasaklanmamış yayınlardan bedelini ödeyerek yararlanır. Resmî kurumlar, üniversiteler, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve kamu yararına çalışan derneklerin yayınları ücretsiz ve serbestçe verilir. Eğitimine devam edenlerin ders kitapları denetlenemez.
• Basın İlân Kurumu aracılığıyla resmî ilan yayınlama hakkı olmayan gazeteler kuruma kabul edilmez; yabancı dildeki gazete ve dergilerin kabulünde Adalet Bakanlığı yetkilidir.

Sınavda dikkat

• Kendi isteğiyle nakilde kalma süresi 1 yıl (çocuk 6 ay); disiplin nakli sonrası 6 ay.
• Dilekçede en az üç kurum gösterilir; kalan süre üç aydan fazla olmalıdır.
• Özel hastanede tedavi yalnız acil hâlde mümkündür.