Belediye Teşkilâtı ve Personeli

Belediye teşkilâtı (md. 48)

Belediye teşkilâtı, norm kadroya uygun olarak yazı işleri, malî hizmetler, fen işleri ve zabıta birimlerinden oluşur. Bu dört birim her belediyede bulunan temel birimlerdir. Beldenin nüfusu, fizikî ve coğrafî yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel özellikleri ile gelişme potansiyeli dikkate alınarak gerektiğinde sağlık, itfaiye, imar, insan kaynakları, hukuk işleri ve ihtiyaca göre diğer birimler oluşturulabilir. Bu birimlerin kurulması, kaldırılması veya birleştirilmesi belediye meclisinin kararıyla olur.

Norm kadro ve atama (md. 49)

• Norm kadro ilke ve standartları Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Devlet Personel Başkanlığı tarafından müştereken belirlenir; belediyenin norm kadroları bu çerçevede meclis kararıyla belirlenir.
• Belediye personelini belediye başkanı atar. Birim müdürlüğü ve üstü yönetici kadrolarına yapılan atamalar ilk toplantıda meclisin bilgisine sunulur.

Sözleşmeli personel

• Avukat, mimar, mühendis, şehir plancısı, tabip, hemşire, veteriner, teknisyen gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir; bu hizmetlere ilişkin boş kadrolara ayrıca atama yapılamaz.
• Net ücret, kadro unvanının birinci derece birinci kademesi için 657'ye göre yapılan ödemelerin net tutarının yüzde 25 fazlasını geçmemek üzere meclis kararıyla belirlenir.
• İşe alım memur kadrolarına ilk defa alınma usulüne tabidir. Üç yıllık çalışma süresini tamamlayanlar talepleri hâlinde memur kadrolarına atanır; bunların bir yıl süreyle başka kuruma nakli yapılamaz.
• Kısmi zamanlı sözleşme: Kadrosu olmayan veya iş azlığı bulunan belediyelerde avukat, mimar, mühendis (inşaat ve harita mühendisi) ve veteriner için; her unvanda birden fazla olamaz, sözleşme takvim yılını aşamaz, ücret tam ödemenin yarısını geçemez. İş sonu tazminatı ödenmez, işsizlik sigortası primi yatırılmaz; aynı kişi birden fazla belediyede çalıştırılamaz.
• Sözleşme örnekleri imzadan itibaren 30 gün içinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına gönderilir; düzenlenmeyen hususlarda 657 sayılı Kanun md. 4/B hükümleri uygulanır.

Geçici görevlendirme ve başkan yardımcıları

Kamu kurumlarındaki memurlar; başkanın talebi, kendilerinin ve kurumlarının muvafakatiyle birim müdürü ve üstü kadrolarda geçici olarak görevlendirilebilir; kurumlarından izinli sayılır, malî hakları belediyece ödenir. Görev bitiminden itibaren on beş gün içinde başvururlarsa en geç bir ay içinde kadrolarına atanırlar.

Başkan, norm kadro sayısına bağlı kalmaksızın meclis üyelerini başkan yardımcısı olarak görevlendirebilir: nüfusu 50.000'e kadar bir, 50.001-200.000 iki, 200.001-500.000 üç, 500.000 ve fazla dört. Bunlara başkan ödeneğinin 2/3'ünü aşmamak üzere meclisçe belirlenen ödenek verilir; görevlendirme hak doğurmaz ve meclisin görev süresini aşamaz.

Personel gider sınırı ve ikramiye

Yıllık personel giderleri, son yıl bütçe gelirlerinin yeniden değerleme katsayısıyla çarpımının yüzde otuzunu aşamaz; nüfusu 10.000'in altındaki belediyelerde oran yüzde kırktır. Yeni personel alımıyla oranın aşılmasından doğan kamu zararı kanunî faiziyle belediye başkanından tahsil edilir. Memurlara başarı durumuna göre toplam memur sayısının yüzde onunu ve (20.000) gösterge tutarını geçmemek üzere encümen kararıyla yılda en fazla iki kez ikramiye ödenebilir.

Personel devri (md. 50)

Tüzel kişiliği kaldırılan belediyenin personeli katılmada katıldığı belediyeye, köye dönüşmede il özel idaresine devredilir. Uygun kadro yoksa kadro unvanları üç ay içinde aynı sınıf içinde değiştirilir, bundan itibaren bir ay içinde atama yapılır. Yeni kadrodaki net ödeme eskisinden azsa fark tazminat olarak ödenir. 4/B sözleşmeli pozisyonları devredilen idare adına vize edilmiş sayılır.

Sınavda dikkat

• Zorunlu dört birim: yazı işleri, malî hizmetler, fen işleri, zabıta; itfaiye, imar, hukuk gibi birimler ihtiyaca göre meclis kararıyla kurulur.
• Personel gider sınırı %30; nüfusu 10.000'in altında %40.
• Meclis üyesi başkan yardımcısı ödeneği başkan ödeneğinin 2/3'ünü aşamaz.
• İkramiye: encümen kararı, yılda en fazla iki kez, memur sayısının %10'u.
• Sözleşmeli personel 3 yıl sonra talep ederse memur kadrosuna atanır; 1 yıl nakil yasağı vardır.

Not: Kanun metnindeki “Çevre ve Şehircilik Bakanlığı” ibaresi 2021'de Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olarak değişmiştir; 1 sayılı CBK geçici md. 1(2).