İl Özel İdaresi Teşkilâtı

İl özel idaresi teşkilâtı (md. 35)

İl özel idaresi teşkilâtı; genel sekreterlik, malî işler, sağlık, tarım, imar, insan kaynakları ve hukuk işleri birimlerinden oluşur. İlin nüfusu, fizikî ve coğrafî yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel özellikleri ile gelişme potansiyeli dikkate alınarak norm kadroya ve ihtiyaca göre oluşturulacak diğer birimlerin kurulması, kaldırılması veya birleştirilmesi il genel meclisinin kararıyla olur. Bu birimler büyükşehir belediyesi olan illerde daire başkanlığı ve müdürlük, diğer illerde müdürlük şeklinde kurulur.

• Genel sekreter, hizmetleri vali adına ve onun emirleri yönünde; mevzuata, meclis ve encümen kararlarına, amaç ve politikalara, stratejik plan ve yıllık çalışma programına göre düzenler ve yürütür; bu hizmetlerden valiye karşı sorumludur.
• Genel sekreter yardımcılığı: toplam nüfusu 3.000.000'a kadar olan illerde en fazla iki, üzerindekilerde en fazla dört kadro ihdas edilebilir.
• İlçelerde özel idare işlerini yürütmek için kaymakama bağlı ilçe özel idare teşkilâtı oluşturulabilir.

Norm kadro ve atama (md. 36)

• Norm kadro ilke ve standartlarını İçişleri Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığı müştereken belirler; norm kadro çalışmasını il özel idaresi yapar veya yaptırır.
• Personeli vali atar ve atamalar ilk toplantıda il genel meclisinin bilgisine sunulur.
• Sözleşmeli ve kısmi zamanlı sözleşmeli personel için Belediye Kanununun 49. maddesi uygulanır.
• Genel sekreter, valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile atanır ve aynı usulle görevden alınır.

Mali haklarda denklik: Büyükşehir olan illerde genel sekreter bakanlık genel müdürü, yardımcısı bağımsız daire başkanı, 1. hukuk müşaviri ve daire başkanı bakanlık daire başkanı haklarından yararlanır; diğer illerde genel sekreter bakanlık bağımsız daire başkanı, yardımcısı bakanlık daire başkanı haklarından yararlanır. Genel sekreterlikte geçen süre meslekî kıdemde sayılır.

Görevin sona ermesi: İl özel idaresinden gelen genel sekreter görev sonunda il özel idaresindeki uzman kadrosuna atanır. Başka kurumdan gelenler bir ay içinde eski veya eşdeğer kadroya, mümkün değilse uygun bir göreve, o da olmazsa uzman kadrosuna atanır; uzmanlar doğrudan genel sekretere bağlı çalışır. Genel sekreter olarak atanan mülki idare amirleri görev bitiminden itibaren bir ay içinde İçişleri Bakanlığınca kıdemlerine uygun görevlere atanır.

Geçici görevlendirme ve ikramiye

Kamu kurumlarındaki memurlar; valinin talebi, kendi istekleri ve kurumlarının muvafakatiyle birim müdürü ve üstü kadrolarda görevlendirilebilir, kurumlarından izinli sayılır; malî hakları il özel idaresince ödenir. Görev bitiminden itibaren on beş gün içinde başvururlarsa en geç bir ay içinde kadrolarında göreve başlatılır.

Memurlara başarıya göre toplam memur sayısının %10'unu ve 20000 gösterge tutarını geçmemek üzere encümen kararıyla yılda en fazla iki kez ikramiye ödenebilir; büyükşehir belediyesi olan yerlerde gösterge 30000dir.

Sınavda dikkat

• Teşkilâtta sayılan yedi birim: genel sekreterlik, malî işler, sağlık, tarım, imar, insan kaynakları, hukuk işleri.
• Diğer birimler il genel meclisi kararıyla kurulur; büyükşehirli illerde daire başkanlığı ve müdürlük.
• Genel sekreter: vali teklifi + İçişleri Bakanı onayı (büyükşehir belediyesinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı atar).
• Genel sekreter yardımcısı: nüfus 3 milyona kadar 2, üzeri 4.
• İkramiye göstergesi 20000; büyükşehirli yerlerde 30000.

Not: Kanun metnindeki “Çevre ve Şehircilik Bakanlığı” ibaresi 2021'de Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olarak değişmiştir; 1 sayılı CBK geçici md. 1(2).