Evlenme

Evlendirme yetkisi (md. 22)

• Bakanlık, evlendirme işlemlerinin nüfus ve vatandaşlık hizmetlerinin bütünlüğü içinde yürütülmesi için gereken her türlü tedbiri alır ve uygular.
• Evlendirme memuru: belediye bulunan yerlerde belediye başkanı veya bu işle görevlendireceği memur; köylerde muhtardır.
• Bakanlık; il nüfus ve vatandaşlık müdürlüklerine, nüfus müdürlüklerine, dış temsilciliklere ve il ve ilçe müftülüklerine evlendirme memurluğu yetkisi ve görevi verebilir.
• Eşlerden biri yabancı ise evlendirmeye belediye evlendirme memurlukları ile nüfus müdürleri yetkilidir.

Evlenmenin bildirilmesi ve tescili (md. 23)

• Evlendirme işlemini yapanlar, evlenmenin yapıldığı tarihten itibaren 10 gün içinde evlenme bildirimini nüfus müdürlüğüne gönderir; nüfus müdürlüğü de tescil eder.
• Evlenen kadının kaydı kocasının hanesine taşınır.
• Kocası ölen kadın yeniden evlenmedikçe ölen kocasının aile kütüğünde kalır; ancak dilerse babasının kütüğüne dönebilir.
• Dış temsilciliklerce yapılan evlenmeler, evlenme tarihinden itibaren 30 gün içinde nüfus müdürlüklerine bildirilir.
• 743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin yürürlüğe girdiği 4/10/1926 tarihinden önce eski hükümlere göre yapılıp hâlen tescil edilmemiş evlenmeler, ilgililerin mahkemeden karar almaları suretiyle tescil edilir.

Yurt dışında yapılan evlenmeler (md. 24)

• Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde Türk vatandaşlarının yaptığı evlenmeler, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu hükümlerine uygun olmak ve butlanla batıl olmayı gerektiren bir sebep bulunmamak kaydıyla geçerlidir.
• Bildirim koca tarafından; kocanın yabancı olması hâlinde kadın tarafından en geç 30 gün içinde, yabancı makamdan alınan belgenin dış temsilciliğe verilmesi veya gönderilmesiyle yapılır. Beyanı alan dış temsilcilik evlenme bildirimini düzenleyip nüfus müdürlüklerine gönderir.
• O yerde dış temsilcilik yoksa veya bildirim yapılamamışsa: yabancı evlenme belgesi Türkçeye çevrilip usûlüne göre onaylanmış ve Dışişleri Bakanlığınca tasdik edilmiş olmak şartıyla yurt içinde nüfus müdürlüğüne verilerek bildirim yapılabilir.

Evlenmekle vatandaşlık kazananların tescili (md. 25)

• Evlenmekle Türk vatandaşlığını kazanan kadın, kocasının hanesine tescil edilir. Evliliğin ölüm dışında sona ermesi hâlinde kaydı, kayıtlı bulunduğu kütüğün sonuna taşınır.
• Evlenmekle Türk vatandaşlığını kazanan erkek, karısının evlenmekle kaydının taşındığı haneye tescil edilir. Evlilik ölüm dışında sona ererse kadının kaydı evlenmeden önceki hanesine taşınır, erkeğin kaydı bulunduğu hanede kalır.

Sınavda dikkat

• Yurt içi evlenmede bildirim süresi 10 gün; dış temsilcilikte yapılan evlenmede ve yabancı makam önündeki evlenmede 30 gün.
• Köylerde evlendirme memuru muhtardır.
• Müftülüklere evlendirme yetkisini Bakanlık verebilir; yetki kanundan doğrudan doğmaz.
• Eşlerden biri yabancıysa yetkililer: belediye evlendirme memurlukları ve nüfus müdürleri.
• Kocası ölen kadın yeniden evlenmedikçe ölen kocasının kütüğünde kalır, isterse babasının kütüğüne döner.