Ormanların muhafazası ve izinler

Devlet ormanlarında yasak fiiller (md. 14)

• (A) Fidanları kesmek, sökmek, ekim sahalarını bozmak; yaş ağaçları boğmak, yaralamak, tepelerini veya dallarını kesmek; yalamuk, pedavra, hartama çıkarmak.
• (B) Dikili yaş veya kuru ağaçları kesmek, kökünden sökmek; kabuk, çıra, katran, sakız çıkarmak; yatık veya devrik ağaçları kesmek, götürmek; kömür yapmak.
• (C) Palamut, ıhlamur çiçeği, orman örtüsü, mazı, kozalak, tıbbi ve sınai bitkileri veya orman tohumlarını toplayıp götürmek.
• (D) Göl, gölet, baraj ve derelerde dinamit veya zehirle avlanmak.
• (E) Ticaret amacı olmaksızın kendi ihtiyacı için toprak, kum ve çakıl çıkarmak.
• (F) Nakil vasıtalarıyla yıkıntı veya inşaat atığı atmak, hafriyat veya çöp dökmek (7442 sayılı Kanunla eklendi).

İzinle yapılabilecekler (md. 15)

İdarenin fennî ameliyatı dışında; (A) bendindeki fiillerden fidan sökmek veya dal kesmek, (B) bendindeki hasılat elde etme ve (C) bendindeki faydalanma fiilleri orman idaresinin izin ve müsaadesine bağlıdır.

Madencilik izinleri (md. 16)

• Maden arama ve işletme ile zorunlu tesis, yol, enerji, su, haberleşme ve altyapı tesislerine, fon bedelleri hariç bedeli alınarak Tarım ve Orman Bakanlığınca izin verilir.
• Tohum meşcereleri, gen koruma alanları, muhafaza ormanları, verimli orman alanları, orman parkları, endemik ve nadir ekosistem alanlarında maden faaliyeti Bakanlığın muvafakatine bağlıdır.
• Genel bütçeli idarelerin baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda dolgu amaçlı yapı hammaddesi üretiminden bedel alınmaz.
• Ruhsat sahipleri işe başlamadan çalışma sahalarını orman idaresine haber vermek ve gösterilecek tedbirleri almak zorundadır.
• Madencilik sonrası bozulmuş alanlar rehabilite edilir; dolgu için belediyelere bedeli karşılığında izin verilebilir.

Yerleşme yasağı, yayla alanları ve el koyma (md. 17)

• Koruma, istihsal ve imarla ilgili tesisler ile planlı otlatmaya yönelik geçici çevirmeler dışında bina, ağıl yapmak, tarla açmak ve orman içinde yerleşmek yasaktır.
• 31/12/2011'den önce toplu yerleşim olan ve geleneksel yaylacılıkta kullanılan alanlar OGM'ce tespit edilir; uygun görülenler Cumhurbaşkanı kararıyla yayla alanı ilan edilir. Bina ve tesisler OGM sabit kıymetlerine alınır, gelirler OGM döner sermayesine yazılır.
• Kullanıcılar bir ay ilan edilir; kullanıcıya tespitten itibaren bir yıl içinde talebi hâlinde rayiç bedelle 2886 sayılı Kanuna göre kiraya verilebilir; kiralanmayanlar yıkılır. Planlara uyum için iki yıl verilir.
• Yanma, açma, kesme, sökme gibi yollarla elde edilen yerler ve yapılar şahıslar adına tapuya tescil edilemez; idarece el konulur, yapılar karar alınmasına gerek olmaksızın OGM'ce derhal yıkılır veya ormancılıkta kullanılır.
• Savunma, ulaşım, enerji, haberleşme, su, baraj, mezarlık, Devlete ait sağlık, eğitim, spor tesisleri gibi kamu yararı ve zaruret bulunan tesislere bedel karşılığı izin verilir; Devletçe yapılan veya işletilenlerden bedel alınmaz. İzin süresi kırk dokuz yılı geçemez; sona erince tesisler bedelsiz OGM'ye geçer; şartlara uyanlarda yıllık bedelle doksan dokuz yıla kadar uzatılabilir. (Kanundaki “Çevre ve Orman Bakanlığı” ifadesinin bugünkü karşılığı Tarım ve Orman Bakanlığıdır.)

OGM izinleri (md. 18)

Arkeolojik kazı ve restorasyon, odun kömürü, terebentin, katran, sakız ocakları, orman içi su kaynaklarıyla balık üretim yerleri, balık, midye ve istiridye üretimi için karadaki zorunlu tesisler ve yeraltı depolama alanlarına OGM bedeli alınarak yirmi dokuz yıla kadar izin verebilir. Saha tesliminden itibaren iki yıl içinde işletmeye alınmazsa izin iptal edilir. Genel bütçeli kurumlardan bedel alınmaz; ancak üçüncü kişilere kiralanırsa orman alanına düşen kira bedelinin yüzde ellisi her yıl OGM bütçesine yatırılır.

Hayvan sokma yasağı (md. 19)

Ormanlara her türlü hayvan sokulması yasaktır; kamu yararına uygun olarak idarece belirlenen alanlarda otlatmaya izin verilebilir.

Sınavda dikkat

• Yangın görmüş, gençleştirmeye ayrılmış ve ağaçlandırılmış sahalarda ne md. 18 izinleri verilir ne de hayvan otlatılır.
• Süreler: md. 17 izni 49 yıl (99'a kadar uzatma), md. 18 izni 29 yıl.
• Yayla alanı ilanı Cumhurbaşkanı kararıyla; tarih 31/12/2011.