İtibari Hizmet Süresi

Dayanak (8/2/0)

İtibari hizmet süresi 5510 sayılı Kanunun 49 uncu ve geçici 7 nci maddeleriyle düzenlenmiş; 2008 Ekim başından itibaren Kanun hükümleri uygulanır.

Kimler yararlanır (8/2/1.1)

• Subay (yedek dahil), astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş, er-erbaş ve sivil görevlilerden harbi doğuran seferberliğe katılanlar, seferberliği gerektiren iç tedip hareketlerine fiilen katılan birliklerde görevliler ve Anayasanın 92 nci maddesi veya uluslararası sözleşmeler uyarınca yabancı ülkelere gönderilenler,
• Harpte tutsak düşen veya enterne edilen ve aylığı ödenerek kurumuyla ilgisi kesilmeyenler (sözleşmeli personel hariç),
• Kamu idarelerinde pilot olan ve olmayan uçucu, denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve paraşütçüler.

Eklenecek süreler (8/2/1.2)

• Seferberlik, iç tedip, yurt dışı görev ve tutsaklık hallerinde fiili hizmetin her yılı için altı ay,
• Uçucu, denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve paraşütçülerde her yılı için üç ay itibari hizmet eklenir; askerlerde seferberlik zamları ayrıca eklenir.
• 2008 Ekim'den önce başlayanlarda süre göreve başlamayı izleyen aybaşından ayrılışı izleyen ay sonuna, sonra başlayanlarda göreve başlama gününden ayrılış gününe kadar hesaplanır.

Değerlendirme (8/2/1.3)

İtibari hizmet süresi aylıkların ve toptan ödemelerin hesabında dikkate alınır; ancak hakları kazanmak için gerekli prim ödeme gün sayısı, yaş ve emeklilik ikramiyesi hesabında dikkate alınmaz. Uçucu, denizaltıcı vb. için süre sınırı yoktur; diğer hallerde toplam itibari hizmet üç yılı geçemez.

Bildirim (8/2/1.4)

• (4/c)'de ilk defa sigortalı olanlar için kurumlarınca “Yıllık İtibari Hizmet Süresi Prim Belgesi” verilir.
• (4/a)'da itibari hizmet yalnız kamu idarelerindeki uçucu, denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve paraşütçülere 2008 Ekim'den itibaren verilir; Aralık ayı aylık prim ve hizmet belgesinde 90 numaralı belge türüyle bildirilir (FHZ'ye de tabi olanlar için 91 ve 92). Yıl içinde işten ayrılırsa ayrılış ayında bildirilir.
• Gün sayısı: 360 gün çalışmaya 90 gün; eksik sürede gün × 90 / 360 (veya gün / 4). Örnek: 240 gün kurbağa adam → 60 gün.
• Belgelerin usulüne aykırı veya geç verilmesinde 102/c'ye göre ceza; primlerin geç ödenmesinde gecikme cezası ve zammı uygulanır.

5434'e tabi olanlar (8/2/2, 8/2/3)

2008 öncesi 5434'ün mülga 35-37 veya 3160 sayılı Kanunun 15 inci maddesine göre müstahak görevde bulunup devam edenler veya yeniden atananlar için 5434 hükümleri uygulanır; ilk defa 2008 sonrası atananlara 49 uncu madde uygulanır. 5434'e tabi olanlarda diğer hallerde süre üç aydan az beş yıldan çok olamaz. Denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve paraşütçülerin usulüne uygun sertifika almış ve yıllık uçuş/dalış sürelerini tamamlamış olması gerekir; açıkta geçen sürelerde yararlanamazlar.

Sınavda dikkat

• Seferberlik ve tutsaklıkta yılda 6 ay, uçucu-dalgıçta yılda 3 ay.
• İtibari süre aylık hesabına girer; prim günü, yaş ve ikramiyeye girmez.
• (4/a) bildiriminde belge türü 90, Aralık ayı.