Ortak Hususlar (Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılar)
Yönetim kurulu üyesi olmayan anonim şirket ortakları (3/4/1)
1/10/2008'den itibaren anonim şirketlerde yalnız yönetim kurulu üyesi ortaklar (4/b) sigortalısıdır; yönetim kurulunda olmayan kurucu ortaklar sigortalı sayılmaz. Geçici 22 nci maddeye göre 1479 sayılı Kanuna göre sigortalı olan kurucu ortaklardan 1/10/2008-1/4/2009 arasında yazılı talepte bulunanların sigortalılığı sürer. Bu dönemde en az bir cari ay prim ödeyenlerin ödemesi zımni talep (irade beyanı) kabul edilir. Talep veya ödeme yoksa sigortalılık 1/10/2008'de sona erer. Bu şekilde devam edenler (4/a) çalışmaya başlarsa (4/b) sigortalılığı bir gün önce sona erer ve (4/a) bitince yeniden başlatılmaz.
Muhtarlar (3/4/2)
Geçici 21 inci madde uyarınca 1/10/2008'den önce 1479 sayılı Kanuna göre tescilli muhtarlar 1/4/2009'a kadar yazılı talepte bulunursa (4/b) kapsamında 30 gün üzerinden prim ödemeye devam eder; talep etmeyenlerin primi geçici 16 ncı maddedeki orana göre tahakkuk ettirilir. 10/9/1977'den önceki muhtarlık süreleri borçlanılamaz.
Kayıt ve tescil sorunları
- Geç tescil (3/4/4): (4/b-4) tarımsal faaliyet hariç, 1/10/2008'e kadar kaydını yaptırmayan (b) bendi sigortalılarının sigortalılığı 1/10/2008'den başlatılır.
- Giriş bildirgesi Kuruma ulaşmamış ancak doğru Bağ-Kur numarasına prim ödemiş olanların sigortalılığı faaliyet başlangıcından başlatılabilir (3/4/4.1).
- Oda kayıtları (3/4/6): Oda/sicil kayıtları usulüne uygun tutulmadığı için iptal edilen süreler, geçici 54 üncü madde uyarınca primleri gecikme cezası ve zammıyla 31/12/2013'e kadar ödenmişse geçerli sayılır; kısmi ödemede tam ayı karşılayan süreler geçerlidir.
- 5174 sayılı Kanuna göre ticaret ve sanayi odaları üye kaydıyla sigortalı olanların sigortalılığı 1/10/2008'den itibaren sona erdirilir.
Bildirim ve cezalar (3/4/5)
Geçici 57 nci madde ile bildirim yükümlülüklerini 11/9/2014'ten itibaren üç ay içinde yerine getirenlere ceza uygulanmamış, önceki cezalar terkin edilmiştir (tahsil edilenler iade edilmez). Anonim, limited ve komandit şirket ortaklarının hisse devri, iflas, tasfiye ve münfesih hallerinde şirket yetkilileri ve sigortalılar için açık ceza hükmü bulunmadığından geç bildirgeye idari para cezası uygulanmaz (3/4/5.1).
Diğer ortak hususlar
- Emeklilik (3/4/7.1): 6663 sayılı Kanunla 29/2/2016'dan itibaren (4/b) emeklilerinden SGDP kaldırıldığından, (4/a)'dan ayrılıp aynı ay tahsis talep eden ve vergi kaydı süren sigortalının (4/b) sigortalılığı başlatılmaz.
- Askerlik (3/4/8): Er/erbaş olarak askerlik veya yedek subay okulu sırasında (4/b) faaliyeti sürenlerin bu süreleri 1/10/2008'den itibaren (4/b) sigortalılık süresi sayılır.
- Aynı gün başlayıp biten vergi kaydı (3/4/10): 1/10/2008'den sonra tescil oluşturulmaz, bir günlük hizmet verilmez.
- (4/b) kapsamında primi ödenmeyen süreler sigortalılık süresi sayılmaz; kısmi ödemelerin karşıladığı süreler hizmet olarak bildirilir (3/4/9).
Sınavda dikkat
- Kritik tarih: 1/10/2008-1/4/2009 talep dönemi.
- Prim ödemesi zımni talep sayılır.
- Oda kaydı iptallerinde ödeme sınırı 31/12/2013.
- Şirket yetkililerinin geç bildirimine ceza yoktur.
Bu konudan soru çöz
Bu konuda 15 soru var. Çözdüklerin netine işlenir, yanlışların akıllı tekrar kutusuna girer.