Sigorta primi, işsizlik sigortası primi ve idari para cezası alacaklarının terkini

Terkin edilecek alacağın belirlenmesi (Genelge 6/1/0)

Kanun kapsamından çıkarılmış işyerlerinden kaynaklanan sigorta primi, işsizlik sigortası primi ve idari para cezası alacaklarının terkin edilip edilemeyeceği, borçların ödeme vadesinin 31/12/2015'ten önce veya sonra sona ermesine göre belirlenir. Tüm terkin hallerinde ortak şart, işyerinin 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılmış olmasıdır.

Vadesi 31/12/2015 veya öncesinde dolan alacaklar (6/1/1.1)

Aşağıdaki üç durumdan biri gerçekleşmelidir:

• 7143 sayılı Kanunun 10/4 maddesi: İşyerinden kaynaklanan alacakların tamamının vadesi 31/12/2015 veya öncesinde dolmuş, 1/1/2016 sonrasına ait borç bulunmuyor ve prim, işsizlik primi ve idari para cezası alacak aslı toplamı 100 TL'yi (ferîlere bakılmaksızın), aslı ödenmiş ferî alacakta 200 TL'yi aşmıyor olmalıdır. Bu durumda zamanaşımına bakılmaz.
• Yönetim Kurulunun 2010/69 sayılı Kararının 1 inci maddesi: Alacaklar zamanaşımına uğramış veya tahsili imkansız hale gelmiş olmalı; asıl, ferîler ve tahsil masrafları toplamı terkin tarihinde yılı merkezi yönetim bütçe kanununda gösterilen miktarı aşmamalıdır.
• 2010/69 sayılı Kararın 2 nci maddesi: Zamanaşımına uğramamış olsa da tahsil giderleri alacaktan fazla olan ve asıl ile ferîler toplamı terkin tarihinde 20 TL veya altında kalan alacaklar.

Vadesi 31/12/2015'ten sonra dolan alacaklar (6/1/1.2)

Yalnızca 2010/69 sayılı Kararın 1 inci ve 2 nci maddelerindeki iki durumdan biri aranır; 7143 sayılı Kanun hükmü uygulanmaz.

Karma alacaklar (6/1/1.3)

Aynı işyerinde vadesi hem 31/12/2015'ten önce hem sonra dolan alacaklar varsa, terkin 2010/69 sayılı Karar şartlarına göre (vadesi sonra dolan alacaklardaki gibi) değerlendirilir.

Terkin yetkisi (6/1/1.4)

Yönetim Kurulunun 9/4/2010 tarihli 2010/69 sayılı kararıyla terkin yetkisi sosyal güvenlik il müdürlüklerine verilmiştir. SGM'ler terkin edilecek alacakları il müdürlüğüne bildirir, il müdürlüğü uygun görürse terkin yapılır. 7143 sayılı Kanuna göre yapılan terkinler ise yetki devrine gerek olmaksızın doğrudan sosyal güvenlik merkezlerince yapılabilir.

Sayıştay'a bildirim (6/1/1.5)

Her iki dayanağa göre terkin edilen alacaklar SGM'lerce il müdürlüğüne, il müdürlüğünce de her yılın Aralık ayında Sayıştay Başkanlığına bildirilir.

Örnek

Kapsamdan çıkarılmış işyerinin 2012 yılına ait 90 TL prim aslı ve 9 TL işsizlik primi aslı (ferîleriyle birlikte) borcu olsun; 1/1/2016 sonrasına borç yoksa ve asıl toplamı 100 TL'nin altındaysa alacak, zamanaşımına bakılmaksızın 7143 sayılı Kanuna göre terkin edilir.

Sınavda dikkat

• Kapsamdan çıkarılmamış işyerinin alacağı terkin edilemez.
• 7143 sayılı Kanun yolu yalnız vadesi 31/12/2015 ve öncesinde dolan alacaklar içindir ve zamanaşımı aramaz.
• Bütçe kanunu sınırı her yıl değişir; 20 TL sınırı tahsil gideri alacaktan fazla olan alacaklar içindir.