2013/11 sayılı Genelge Başlık 2.2Çırakların sigortalılığı (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge)
506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/B) bendinde özel kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında, çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile 35 inci madde hükümlerinin uygulanmayacağı öngörüldüğünden çıraklar hakkında 2008 yılı Ekim ayına kadar iş kazası ve meslek hastalığı ile hastalık sigortası hükümleri uygulanmıştır.
Ancak, 506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/B) bendinde özel kanun olan 2089 sayılı Çırak, Kalfa ve Ustalık Kanunu 5/7/1977 tarihli ve 15987 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş, ilk çıraklık kurulu kararı 9/3/1979 tarihinde yayımlandığından çıraklar hakkında 9/3/1979 tarihine kadar 506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (II/B) bendi hükümleri uygulanmamıştır.
2089 sayılı Kanun 1979 yılı Mart ayından itibaren sadece çıraklık kurul kararı ile kapsama alınan il ve mesleklerle sınırlı olarak uygulandığından çıraklık uygulaması yapılmayan iller ile çıraklık kapsamına alınmayan mesleklerde çalışanlar 506 sayılı Kanunun mülga 3 üncü maddesinin (I/H) bendi gereğince sigortalı sayılmayacaktır.
2089 sayılı Kanun 19/6/1986 tarihinde yürürlüğe giren 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ile yürürlükten kaldırılmıştır. 1979 yılı Mart ayı ile 1/1/1987 tarihi arasında 2089 sayılı Kanun kapsamında çıraklık uygulaması 34 ilde yapılmıştır. 2089 sayılı Kanun kapsamında çırak olarak çalıştırılanların primleri, 3308 sayılı Kanunun uygulanmaya başlandığı 1/1/1987 tarihine kadar çırak çalıştıran işverenlerce ödenmiş, çırak sigortalıların bildirimi “Sigortalı işe giriş bildirgesi”, “Aylık Sigorta Primleri Bildirgesi” ile yapılmıştır.
1979/Mart ayı ile 1/1/1987 tarihleri arasında 506 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin (II/B) bendi kapsamında çıraklık uygulaması yapılan iller Sıra no İl adı Kapsama alındığı tarih Sıra no İl adı Kapsama alındığı tarih Sıra no İl adı Kapsama alındığı tarih Ankara 9/3/1979 Çankırı 15/5/1981 Kırşehir 11/9/1982 Denizli 9/3/1979 Antalya 29/12/1981 26 Kastamonu 21/1/1983 Eskişehir 9/3/1979 Aydın 29/12/1981 27 Mersin 21/1/1983 İzmir 9/3/1979 Kocaeli 29/12/1981 28 Çorum 20/4/1983 Kayseri 9/3/1979 Malatya 29/12/1981 29 Bolu 20/4/1983 Tekirdağ 9/3/1979 Manisa 29/12/1981 30 Sivas 29/7/1983 Konya 29/11/1979 19 Erzurum 29/12/1981 31 Tokat 29/7/1983 Bursa 15/5/1981 Kars 29/12/1981 32 Şanlıurfa 29/7/1983 Gaziantep 15/5/1981 İstanbul 2/4/1982 Yozgat 27/1/1984 Samsun 15/5/1981 Kahramanmaraş 2/4/1982 Balıkesir 27/1/1984 Trabzon 15/5/1981 Sakarya 2/4/1982 Adana 15/5/1981 Isparta 16/7/1982
Kaynak: 2013/11 sayılı Sigortalılık İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 07.10.2026