Zabıta şube müdürü olmak için hangi şartlar aranır?

4 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak, en az 2 yıl zabıta amiri veya 6 yıl zabıta komiseri kadrosunda çalışmış olmak, 1-4 dereceli kadrolar için 657 sayılı Kanun'un 68/B maddesindeki süreyi taşımak ve sınavda başarılı olmak gerekir.

Zabıta görevde yükselme sınavında baraj puanı kaçtır?

Yazılı sınavda 100 üzerinden en az 60, sözlü sınavda en az 70 puan alınması gerekir. Başarı puanı yazılı ve sözlü puanların aritmetik ortalamasıdır (md. 20, 21, 23).

Zabıta memuru alımında yaş ve boy şartı nedir?

Sınav tarihinde 30 yaşını doldurmamış olmak; erkeklerde en az 1,67 m, kadınlarda en az 1,60 m boyunda olmak ve boyun 1 metreyi aşan kısmı ile kilo arasında ±10 kg'dan fazla fark bulunmaması gerekir (md. 13/A).

Belediye Zabıta Yönetmeliği Özeti | Zabıta GYS Şartları

Q: Zabıta personelinin çalışma düzeni nasıldır?

Zabıta hizmetleri resmi tatiller dâhil 24 saat sürer; vardiyalar 24 saat iş-48 saat istirahat veya 12 saat iş-24 saat istirahat şeklinde düzenlenebilir ve haftalık olağan çalışma en fazla 48 saattir (md. 9).

Kısaca

Belediye Zabıta Yönetmeliği 11/4/2007 tarihli ve 26490 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı; dayanağı 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 51. maddesidir.
Zabıta kadroları; zabıta daire başkanı, zabıta müdürü, zabıta şube müdürü, zabıta amiri, zabıta komiseri ve zabıta memurudur (md. 6).
Zabıta komiserliği, amirliği ve şube müdürlüğüne görevde yükselme sınavıyla atanılır: yazılı sınavda 60, sözlü sınavda 70 puan gerekir (md. 20-21).
Görevde yükselme duyurusu her yıl 15 Ocak'a kadar yapılır, başvurular 1 Şubat'a kadar alınır (md. 19).
Zabıta hizmetleri resmi tatiller dâhil günün 24 saati sürer; vardiya 24 saat iş-48 saat istirahat veya 12 saat iş-24 saat istirahat şeklinde düzenlenebilir (md. 9).

Zabıta personeli için görevde yükselme sınavında kendi teşkilat yönetmeliği, 5393 sayılı Belediye Kanunu kadar önemlidir. Yönetmelik hem zabıtanın görev ve yetkilerini hem de memur alımından şube müdürlüğüne kadar kariyer basamaklarını düzenler. Son büyük değişiklik 18/12/2021 tarihli ve 31693 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır; bu yazı güncel metne göre hazırlandı. Yönetmeliğin tamamını Belediye Zabıta Yönetmeliği sayfamızda okuyabilirsin.

Tanımlar, teşkilat ve bağlılık (md. 4-8)

Belediye zabıtası; beldenin düzenini muhafaza eden, belde halkının esenlik, sağlık ve huzurunu koruyan, yetkili organların bu amaçla aldığı kararları uygulayan özel zabıta kuvvetidir (md. 4). Teşkilat, norm kadro yönetmeliği çerçevesinde belediye meclisi kararıyla oluşturulur (md. 5). Hizmetin yoğunluğuna göre imar, çevre, sağlık, trafik, turizm, toptancı hali, deniz, işyeri ruhsat, tüketici hakları, ilan ve reklam gibi kısımlara ayrılabilir; zabıta sabit, gezici veya toplu olarak görev yapar.

Bağlılık (md. 7): Zabıta teşkilatı belediye başkanına bağlıdır. Başkan bu yetkisini başkan yardımcısına, büyükşehirlerde genel sekreter veya genel sekreter yardımcısına devredebilir. Özel kanunların yetkili kıldığı hâllerde mülki amir zabıtayı görevlendirebilir.
Görev alanı (md. 8): Belediye sınırları; ayrıca kanunlarla belediyeye verilmiş hizmetler bakımından mücavir alanlar. Büyükşehir zabıtası 5216 sayılı Kanun'un 7/1-k bendindeki alanlarda görevlidir; birlikte görev yapılan durumlarda koordinasyon büyükşehir zabıta daire başkanındadır.

Çalışma düzeni (md. 9)

Zabıta hizmetleri resmi tatil günleri dâhil günün 24 saati aksatılmadan sürdürülür. Çalışma süresi 657 sayılı Kanun'daki sürelere bağlı olmaksızın, 657'nin 101. maddesine göre birim amirinin teklifi ve belediye başkanının onayıyla belirlenir. Vardiyalar 24 saat iş-48 saat istirahat veya 12 saat iş-24 saat istirahat şeklinde düzenlenebilir; haftalık olağan çalışma en fazla 48 saattir. Personeli az olan teşkilatlarda 12 saat iş-12 saat istirahat düzeni kurulabilir.

Görevler ve yetkiler (md. 10-12)

Madde 10 zabıtanın görevlerini beş başlıkta toplar. Sınavda "hangisi zabıtanın görevi değildir" türü sorular bu listeden çıkar:

Grup	Örnek görevler
Beldenin düzeni ve esenliği (24 bent)	Meclis kararlarını, emir ve yasakları uygulamak; Cumhuriyet Bayramında işyerlerinin kapalı kalması ve bayrak asılması için tedbir almak; bulunmuş eşyayı korumak; ruhsatsız işyerlerini denetlemek ve kapatma cezasını uygulamak; 5326 sayılı Kabahatler Kanunu ile verilen görevleri yapmak
İmar	Ruhsatsız inşaatı tespit edip durdurmak ve tutanak düzenlemek; 775 sayılı Gecekondu Kanunu'na göre izinsiz yapılaşmayı önlemek; sit alanında izinsiz kazıyı bildirmek
Çevre ve sağlık	Seyyar satıcıyı men etmek (gıda iki gün, gıda dışı mal otuz gün içinde alınmazsa teslim); izin verilen yerler dışında kurban kesimini önlemek; ekmek gramajını ve fiyat tarifelerini kontrol etmek
Trafik	Toplu taşıma ve taksilerin ücret, güzergâh ve sayılarını denetlemek; kaldırım ve durak işgaline işlem yapmak; alt ve üst yapı çalışmalarında trafik önlemi almak
Yardım	Yolda kalmış kişileri ve korunmaya muhtaç çocuk, engelli, yaşlıları ilgili kurumlara bildirmek; olağanüstü hâllerde sivil savunma görevleri

Yetkiler (md. 11): işyerlerinde denetim yapıp belge istemek ve tutanak düzenlemek; görevi engelleyenleri kolluğa bildirmek; 5846 sayılı Kanun kapsamındaki korsan materyalin umuma açık yerlerde satışını engellemek; umumi yerlerde aşırı gürültü yapanları ve çevreyi kirletenleri uyarmak. Zabıta amir ve memurları görevlerine ilişkin mevzuatı bilmekle ve birbirlerine yardım etmekle yükümlüdür (md. 12).

Zabıta memuru alımı (md. 13-16)

Atama yapılacak kadrolar için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından izin alınır; ilan son başvuru tarihinden en az 30 gün önce Resmî Gazete'de ve ilgili internet adreslerinde yayımlanır (md. 13).

Şart / aşama	Kural
Öğrenim	En az lise veya dengi okul
Boy	Erkeklerde en az 1,67 m, kadınlarda en az 1,60 m; boyun 1 metreyi aşan kısmı ile kilo arasında ±10 kg'dan fazla fark olmaması
Yaş	Sınav tarihinde 30 yaşını doldurmamış olmak
Sınava çağrı	KPSS sırasına göre kadro sayısının 5 katı aday
Yazılı veya sözlü sınav	Anayasa, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, 657 sayılı DMK, mahalli idareler temel mevzuatı; her biri 25 puan, toplam 100
Sınav puanı	Birinci bölüm yüzde 50 + uygulamalı bölüm yüzde 50; başarı için en az 60
Atamaya esas puan	Sınav puanı ile KPSS puanının aritmetik ortalaması; eşitlikte KPSS puanı yüksek olan öne geçer
İtiraz	İlandan itibaren 7 gün; kurul 7 gün içinde sonuçlandırır

Belediyede memur kadrosunda çalışanlar; 35 yaşını aşmamaları, öğrenim ve boy-kilo şartlarını taşımaları ve sınavda başarılı olmaları kaydıyla zabıta memurluğuna geçebilir (md. 16).

Zabıta sınavına özel hazırlık

Görevde Yüksel'de zabıta görevde yükselme sınavı için ayrı bir sınav sayfası var; ders özetleri bu yönetmelik ve 5393 maddelerine atıf yapar, altın bilgi kartları sayı ve süreleri tekrar ettirir, süreli deneme sınavları sonunda karne verilir. Kayıt ücretsizdir: zabıta görevde yükselme sınavı.

Görevde yükselme şartları (md. 17)

Zabıta daire başkanı ve zabıta müdürü dışındaki kadrolara atamada aşağıdaki şartlar aranır. Ayrıca sayılan hizmet sürelerinin en az iki yılının zabıta teşkilatında geçmiş olması gerekir; yeni kurulan belediyelerde veya ilana başvuru olmaması hâlinde bu şart aranmaz.

Kadro	Öğrenim	Alt görevde çalışma süresi
Zabıta şube müdürü	4 yıllık yükseköğrenim	En az 2 yıl zabıta amiri veya 6 yıl zabıta komiseri
Zabıta amiri	En az lise	Zabıta komiseri olarak: 4 yıllık mezunlar 2 yıl, 2 yıllık mezunlar 3 yıl, lise mezunları 4 yıl
Zabıta komiseri	En az lise	Zabıta memuru olarak: 4 yıllık mezunlar 2 yıl, 2 yıllık mezunlar 3 yıl, lise mezunları 4 yıl

Her üç kadro için görevde yükselme sınavında başarılı olmak, 1-4 dereceli kadrolar için de 657 sayılı Kanun'un 68/B maddesindeki hizmet süresini taşımak gerekir. Şube müdürlüğü için öğrenim şartını, belediye genel yönetmeliğindeki şube müdürü şartlarıyla karşılaştırmak istersen belediye görevde yükselme ve unvan değişikliği yönetmeliği yazımıza bakabilirsin.

Sınav takvimi ve değerlendirme (md. 19-25)

15 Ocak: Boş kadroların unvanı, adedi, derecesi ve şartları insan kaynakları birimince duyurulur.
1 Şubat: Başvuruların son günü. Personel, şartını taşıdığı farklı unvanlardan yalnız biri için başvurabilir; aday memurlar ve görevden uzaklaştırılanlar başvuramaz.
15 Şubat: Şartları taşıyanların listesi ilan edilir; listeye 5 iş günü içinde itiraz edilir, itiraz 5 iş günü içinde sonuçlanır.
Şubat sonu / 15 Mart: Belediyeler yazılı sınava girecek personeli valiliklere bildirir; valilikler tek liste hâlinde en geç 15 Mart'a kadar Bakanlığa gönderir.
Yazılı sınav: Bakanlık, ÖSYM, Milli Eğitim Bakanlığı veya bir yükseköğretim kurumuna protokolle yaptırır; 100 üzerinden en az 60 gerekir. Sonuçlar 5 iş günü içinde Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün sitesinde ilan edilir.
Sözlü sınav: Belediye yapar; kadro sayısının 5 katına kadar aday çağrılır ve yazılı sonuçlarından sonra en geç 4 ay içinde tamamlanır. En az 70 puan gerekir.
Atama: Başarı puanı yazılı ve sözlü puanların aritmetik ortalamasıdır; atama başarı listesinin kesinleşmesinden itibaren en geç 1 ay içinde yapılır.

Sözlü sınavda "sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi" ölçütünün puan ağırlığı elli, diğer beş ölçütün her birinin ağırlığı ondur; her üye verdiği puanı gerekçelendirmek zorundadır. (Belediye Zabıta Yönetmeliği md. 21/4)

Eşitlik, yedek liste ve sınav kurulu

Başarı puanlarının eşitliğinde sırasıyla hizmet süresi fazla olana, daha üst öğrenimi bitirene ve üst öğrenim mezuniyet notu yüksek olana öncelik verilir; yine eşitlik varsa kura çekilir (md. 23). Asıl aday sayısı kadar yedek belirlenebilir; boşalan kadrolara altı ayı aşmamak üzere yedeklerden atama yapılabilir (md. 24). Sınav kurulu beş kişidir; atamaya yetkili amir veya görevlendireceği kişinin başkanlığında, üyelerden biri personel birimi temsilcisi, biri zabıta birim amiridir. Kurul üyelerinin eşlerinin ve ikinci dereceye kadar kan ve kayın hısımlarının sınava katılması hâlinde ilgili üye kuruldan çıkarılır (md. 22). Sözlü sınav sonucuna itiraz 5 iş günü içinde kurula yapılır; kurulun verdiği karar kesindir.

Eğitim, spor, denetim ve kıyafet (md. 28-33)

Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü ve belediyeler zabıta personeli için eğitim programları düzenler (md. 28). Zabıta personelinin fiziki nitelikleri yılda en az bir kez düzenlenecek spor programlarıyla desteklenir; özel spor kıyafetleri iki yılda bir verilir (md. 29). Zabıta teşkilatını İçişleri Bakanlığı denetim elemanları ile valiler, kaymakamlar ve belediye başkanları denetler (md. 30). Kıyafet üzerine mevzuatta belirlenenler dışında madalya, rozet ve benzeri takılamaz; mevsime göre giyilme zamanlarını belediye başkanı belirler (md. 31). Mont gök mavisi ve koyu lacivert çift parçalıdır (md. 33).

Memur alımında iki kritik kural

Zabıta memuru sınavına başvurular şahsen yapılır (md. 13/B) ve belediye, adayların başvurusunu kısıtlayacak veya belirli bir kişiyi tarif edecek nitelikte özel şart belirleyemez. Başvuru formunda gerçeğe aykırı beyanda bulunanların sınav sonuçları geçersiz sayılır, atanmışlarsa ataması iptal edilir ve suç duyurusunda bulunulur (md. 14/A).

Kaynaklar

Sık sorulan sorular

En az lise mezunu olup zabıta memuru kadrosunda 4 yıllık mezunlar 2 yıl, 2 yıllık mezunlar 3 yıl, lise mezunları 4 yıl çalışmış olanlar başvurabilir; görevde yükselme sınavında başarılı olmak gerekir (md. 17).