Teftiş, terfi, meslekten çıkma ve izinler

Teftiş (md. 52–54)

• Teftiş kurulu başkanı; polis başmüfettiş ve müfettişlerinin çalışma tarzlarını belirler, rapor ve soruşturma evrakını inceler, sonuçlarını Genel Müdüre bildirir (md. 52).
• Meslek içi yüksek öğrenimi bitirmeyen emniyet amirleri de müfettişlik sınıfına atanabilir; ancak bunlar birinci sınıf müfettişlikten yukarı terfi edemez (md. 53).
• Polis müfettişleri emniyet ve polis teşkilatını sırf meslekî bakımdan teftiş eder; bu konuda Bakanlık müfettişlerinin hak ve yetkilerine sahiptir (md. 54).

Rütbe sırası ve bekleme süreleri (md. 55)

Polis amirleri rütbe sırasıyla: Komiser Yardımcısı, Komiser, Başkomiser, Emniyet Amiri, Dördüncü, Üçüncü, İkinci, Birinci Sınıf Emniyet Müdürü ve Sınıf Üstü Emniyet Müdürüdür.

• Zorunlu en az bekleme süreleri: Komiser Yardımcısı 4, Komiser 4, Başkomiser 3, Emniyet Amiri 3, Dördüncü Sınıf 2, Üçüncü Sınıf 2, İkinci Sınıf 2 yıl; Birinci Sınıf Emniyet Müdürü 2. derecede 2 yıl, 1. derecede yaş haddine kadar.
• Her amir rütbesindeki kadro sayısı, emniyet hizmetleri sınıfı toplam kadrosuna göre tablodaki on binde oranları geçemez; personel sayısı her yıl Yüksek Değerlendirme Kurulunca belirlenir.

Kıdem ve kurullar

• Kurullarda görüşme kıdem sırasına, terfiler ise liyakate göre yapılır. Kıdemde bulunulan rütbeye terfi tarihi esastır; aynı tarihte terfi edenlerde sırasıyla performans puanı, sonra o rütbedeki başarı ve üstün başarı belgesi sayısı, sonra küçük sicil numarası öne geçer. Kıdem sırası EGM’ce her yıl mart ayında duyurulur.
• Merkez Değerlendirme Kurulu: Komiser Yardımcısı, Komiser ve Başkomiserler için; başkanı personelden sorumlu Genel Müdür Yardımcısı.
• Yüksek Değerlendirme Kurulu: Emniyet Amirleri ile Dördüncü ve Üçüncü Sınıf Emniyet Müdürleri için; başkanı Emniyet Genel Müdürü.
• Kurullar her yıl mayıs ayında toplanır, oy çokluğuyla karar verir; Bakan onayıyla yılda birden fazla toplanabilir. Terfiler her yıl haziran ayında topluca yapılır.

Terfi şartları

• En az bekleme süresinin tamamlanması; bekleme süresindeki yıl sayısı kadar iyi veya çok iyi performans puanı.
• Dördüncü Sınıf Emniyet Müdürlüğüne terfi için yazılı ve sözlü sınav ile Polis Akademisi Başkanlığınca düzenlenen yöneticilik eğitiminde başarı; bu sınava en fazla beş defa girilebilir.
• Meslekte fiilen iki yılını dolduran lisans mezunu polis memurlarından yazılı ve sözlü sınavı kazanıp ilk derece amirlik eğitimini bitirenler Komiser Yardımcısı olur.
• Terfide o rütbedeki fiilî çalışma süresi esastır; yurt dışı görev, kurs, tedavi ve istirahat süreleri sayılır ama toplamda üç yılı aşan kısmı sayılmaz. Teşkilata girmeden önceki askerlik, ilk rütbede ve adaylığın onanmasından sonra sayılır.
• Taksirli suçlar hariç hapis cezaları (paraya çevrilse veya ertelense dahi), aylıksız izin, durdurma ve meslekten/memuriyetten men cezaları ceza süresi kadar terfiyi geri bıraktırır. Her yetersiz performans puanı terfiyi bir yıl geciktirir.

Kadrosuzluk

Terfi ettikleri tarihten itibaren beş yıl içinde üst rütbeye geçemeyen Emniyet Amirleri ile Dördüncü, Üçüncü ve İkinci Sınıf Emniyet Müdürleri, emeklilik şartlarını taşımaları kaydıyla Yüksek Değerlendirme Kurulunun teklifi ve Bakan onayıyla kadrosuzluktan emekliye sevk edilir; uygun görülmeyenlerin süresi iki yıl uzatılır. Birinci Sınıf Emniyet Müdürlerinde en fazla bekleme süresi altı yıldır.

Meslekten ayrılma ve izinler (md. 56–64)

• İstifa eden polis ve komiserlerden, istifanın kabulünden itibaren üç yıl içinde mesleğe dönmeyenler bir daha alınmaz; dönüp yeniden istifa edenler tekrar çalıştırılamaz (md. 59).
• İstifa etmeden veya kabul cevabını bir ay beklemeden görevini terk ettiği için cezalandırılanlar tekrar teşkilata alınmaz (md. 60).
• Komiser ve polislere yıllık izinden başka haftada 24 saat izin verilir; çok önemli hâller dışında kesilemez (md. 61).
• İzinliler görev yerlerindeki belediye sınırları içinde üniformayla gezerlerse görevde sayılır; bu bölge dışında izinliler üniforma giyemez (md. 62).
• Kendisinin veya bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sağlığı nedeniyle görev yapamayacak duruma gelenler Bakanlıkta genel idare hizmetleri sınıfından bir göreve atanır (md. 63).
• İzin süresini amirinden izin almadan 15 gün aşanlar istifa etmiş sayılır (md. 64).

Sınavda dikkat

• Bekleme: KY 4 – K 4 – BK 3 – EA 3 – sonraki müdür rütbeleri 2’şer yıl.
• Kıdem sırası mart, kurul toplantısı mayıs, terfiler haziran.
• Merkez Kurulu = KY, K, BK (başkan GMY); Yüksek Kurul = EA, 4. ve 3. Sınıf (başkan Genel Müdür).
• İstifadan dönüş için 3 yıl; izinsiz izin aşımı 15 gün; haftalık izin 24 saat.