Türkiye’ye Giriş ve Vize

Giriş, çıkış ve belge kontrolü (md. 5–6)

Türkiye’ye giriş ve çıkış sınır kapılarından, geçerli pasaport veya pasaport yerine geçen belgelerle yapılır. Yabancı bu belgeleri giriş ve çıkışta görevlilere göstermek zorundadır. Belge kontrolü taşıtlarda seyir hâlinde de yapılabilir; havalimanı transit alanlarını kullananlar da kontrole tabi tutulabilir. Girişte yabancının 7. madde kapsamında olup olmadığı kontrol edilir. Kapsamlı kontrole alınanlar en fazla dört saat bekletilebilir; yabancı bu sürede her an ülkesine dönebilir ya da dört saatle sınırlı kalmaksızın işlemlerin sonuçlanmasını bekleyebilir.

Kabul edilemeyen yolcular (md. 7–8)

• Pasaportu, pasaport yerine geçen belgesi, vizesi, ikamet ya da çalışma izni olmayanlar veya bunları hileli yollarla edinenler / sahte belge kullananlar,
• Vize, vize muafiyeti veya ikamet izni süresinin bitiminden itibaren en az altmış gün süreli pasaportu olmayanlar,
• Vize muafiyeti kapsamında olsalar dahi 15. maddenin birinci fıkrasında sayılanlar

geri çevrilir. İşlem yabancıya tebliğ edilir; tebligatta itiraz hakkının nasıl kullanılacağı yer alır. Bu kişiler işlemleri sonuçlanıncaya kadar sınır kapılarında belirlenen alanlarda bekletilir. 5, 6 ve 7. maddelerdeki şartlar uluslararası koruma başvurusunu engelleyici şekilde yorumlanamaz (md. 8).

Giriş yasağı (md. 9–10)

• Kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından sakıncalı yabancıların girişini Genel Müdürlük yasaklayabilir.
• Sınır dışı edilenlerin girişi Genel Müdürlük veya valilikler tarafından yasaklanır.
• Süre en fazla beş yıl; ciddi tehdit hâlinde Genel Müdürlükçe en fazla on yıl daha artırılabilir.
• Terke davet edilip süresinde çıkanlar ile ihlali tespit edilmeden valiliğe başvurup cezasını ödeyenler hakkında giriş yasağı alınmayabilir.
• Ön izin şartı: kamu düzeni/güvenliği/sağlığı nedeniyle Genel Müdürlükçe; idari para cezası ve kamu alacakları nedeniyle valiliklerce konabilir.
• Tebligat: 9/1 kapsamındakilere sınır kapısındaki yetkili makamca, 9/2 kapsamındakilere valiliklerce yapılır.

Vize (md. 11–18)

• Doksan güne kadar kalacaklar konsolosluklardan vize alır. Kalış süresi her 180 günde 90 günü geçemez. Vize giriş için mutlak hak sağlamaz.
• Vizeyi konsolosluklar, istisnai durumlarda sınır kapısının bağlı olduğu valilikler verir; konsolosluk başvuruları doksan gün içinde sonuçlandırılır. Diplomatlara ve ülke menfaati görülenlere büyükelçilik/büyükelçilerce resen verilen vizeler harca tabi değildir.
• Vize muafiyeti: anlaşma veya Cumhurbaşkanı kararıyla muaf ülke vatandaşları, geçerli ikamet/çalışma izni olanlar, yabancılara mahsus damgalı pasaport sahipleri, 5901 sayılı Kanunun 28. maddesi kapsamındakiler. Mücbir nedenle limana inenler ve 72 saati geçmemek üzere turizm amaçlı gezenlerden vize aranmayabilir.
• Sınır vizesi: valilikçe verilir, kolluğa devredilebilir; aksi belirlenmedikçe en fazla 15 gün kalış sağlar; insani nedenle sağlık sigortası aranmayabilir.
• Havalimanı transit vizesi: en fazla altı ay içinde kullanılmak üzere konsolosluklarca verilir; istenecek yabancıları Bakanlık ve Dışişleri Bakanlığı müştereken belirler.
• Vize verilmeyecekler (md. 15): talep edilen süreden en az 60 gün uzun pasaportu olmayan, giriş yasaklı, kamu sağlığını tehdit eden hastalık taşıyan, sağlık sigortası veya yeterli maddi imkânı olmayan vb. Yarar görülürse Bakanın onayıyla vize verilebilir.
• Vize sahtecilik, tahrifat, giriş yasağı, amaç dışı kullanım gibi hâllerde iptal edilir; geçerlilik süresinde sınır dışı etme kararı alınırsa da iptal edilir. Ret ve iptal ilgiliye tebliğ edilir.
• Cumhurbaşkanı vize zorunluluğunu tek taraflı kaldırabilir, vize kolaylığı ve sürelerini belirleyebilir, olağanüstü hâllerde pasaport şartları koyabilir (md. 18).

Sınavda dikkat

• Kapsamlı kontrolde bekletme en fazla 4 saat; sınır vizesi 15 gün; liman turizmi 72 saat.
• Giriş yasağı: 5 yıl + en fazla 10 yıl artırım.
• Pasaport süresi: vize/muafiyet/ikamet bitiminden itibaren en az 60 gün.
• Kural dışı vize için onay makamı Bakandır.
• Not: Kanun metnindeki “Genel Müdürlük” bugün Göç İdaresi Başkanlığıdır.