Denetim, araştırma ve yardımcı birimler; taşra ve yurt dışı teşkilatı

Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı (md. 487)

• Bakanlığın mevzuata, stratejik plan ve programlara uygun çalışmasını temin etmeye yönelik teklif hazırlar.
• Bakanlık ve Bakanlık kuruluşlarının iş ve işlemleriyle ilgili inceleme ve soruşturma işlerini yürütür; Bakanın belirlediği konularda araştırma yapar.
• Başkanlıkta 375 sayılı KHK'nin ek 24. maddesi uyarınca müfettiş ve müfettiş yardımcısı istihdam edilebilir.

Strateji Geliştirme Başkanlığı (md. 488)

• 5018 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatla strateji geliştirme ve mali hizmetler birimlerine verilen görevleri yapar.
• Engellilerin ulaştırma ve haberleşme altyapılarını kolay kullanabilmeleri için ortak çalışmalar yapar ve koordinasyonu sağlar.
• Bakanlık kuruluşlarının onaylanması gereken hizmet ücret tarifelerine ilişkin işlemleri yapar, ücret tarifesi istatistiklerini toplar.

Araştırmalar Merkezi Başkanlığı (md. 489)

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Araştırmaları Merkezi Başkanlığı Bakanlığın görev alanıyla sınırlı olarak Ar-Ge faaliyeti yapar veya üniversitelere ve kuruluşlara yaptırır, işbirliği protokolleri yapar, düzenlemelerin ekonomiye etkilerini ölçer, komşu ve gelişmekte olan ülkelere tecrübe aktarımı programları hazırlar, memnuniyet ve kamuoyu araştırması yapar.

Ulaşım Emniyeti İnceleme Merkezi Başkanlığı (md. 489/A)

• Ulaştırma türlerinde emniyet bakımından belirgin etkisi olan kaza veya olayları araştırır, inceler; karara bağlanan raporu Bakana ve Cumhurbaşkanlığı Güvenlik ve Dış Politikalar Kuruluna sunar.
• Kaza bölgesinde delilleri muhafaza etmekle yükümlü mülki idare amirliği ile koordinasyon hâlindedir.
• Raporlar Başkanlık bünyesindeki Değerlendirme Heyeti tarafından karara bağlanır; Merkez Başkanı heyetin de başkanıdır.
• Heyet Başkan dâhil en fazla yedi kişiden oluşur; üyeler Bakan Oluru ile üç yıllığına görevlendirilir, süre Bakan Oluru ile uzatılabilir.
• İnceleme yalnız benzer kazaların önlenmesi amacını taşır; raporlarda idari, hukuki ya da cezai sorumluluk tespiti yer almaz.
• Gerektiğinde bilirkişi görevlendirilebilir; harcamalar Bakanlık Döner Sermaye İşletmesi bütçesinden karşılanır.
• Mevzuatta Kaza Araştırma ve İnceleme Kuruluna yapılan atıflar bu Başkanlığa yapılmış sayılır.

Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı (md. 490)

• Döner Sermaye İşletmesini yönetir; yetki belgesi, ruhsat, sertifika gibi belgelerin basımını yapar ve ücretlerini tahsil eder.
• Kılavuzluk ve römorkörcülük hizmetinden yatırılacak pay en geç hizmetin verildiği ayı takip eden ayın on beşine kadar yatırılır; bunun %50'si genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere aktarılır. Tarifeden düşük ücret alınsa da pay tarife üzerinden hesaplanır.
• Sermaye ihtiyaç hâlinde Cumhurbaşkanı tarafından artırılabilir; işleyişi Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşüyle Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle belirlenir.

Diğer birimler ve teşkilat (md. 492-502)

• Acil Durumlar ve Savunma Planlaması Dairesi: afet, sivil savunma ve seferberlik işlerini yürütür; Bakanlığı AFAD Afet ve Acil Durum Yönetim Merkezinde temsil eder.
• Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği: 4982 sayılı Kanuna göre bilgi edinme başvurularının sonuçlandırılması için tedbir alır.
• Özel Kalem: Bakanın resmi ve özel yazışmalarını yürütür.
• Bakanlık taşra ve yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkilidir; çalışma grupları oluşturabilir.
• Kadrolar Genel Kadro ve Usulü Hakkında CBK'ya göre düzenlenir.
• 657 sayılı Kanunun ek 41. maddesi uyarınca merkezde Ulaştırma ve Haberleşme Uzmanı; merkez ve taşrada Denizcilik Uzmanı istihdam edilebilir.

Sınavda dikkat

• Değerlendirme Heyeti: en fazla yedi kişi, üç yıl, Bakan Oluru.
• Kaza raporlarında sorumluluk tespiti yapılmaz.
• Engellilerin altyapıyı kullanmasına ilişkin koordinasyon Strateji Geliştirme Başkanlığındadır.
• Denizcilik Uzmanı taşrada da istihdam edilebilir; Ulaştırma ve Haberleşme Uzmanı yalnız merkezde.