İkinci Kısım — Temel Haklar ve Ödevler · Üçüncü Bölüm — Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler

Anayasa Madde 42II. Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi

Kimse, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz.

Öğrenim hakkının kapsamı kanunla tespit edilir ve düzenlenir.

Eğitim ve öğretim, Atatürk ilkeleri ve inkılapları doğrultusunda, çağdaş bilim ve eğitim esaslarına göre, Devletin gözetim ve denetimi altında yapılır. Bu esaslara aykırı eğitim ve öğretim yerleri açılamaz.

Eğitim ve öğretim hürriyeti, Anayasaya sadakat borcunu ortadan kaldırmaz.

İlköğretim kız ve erkek bütün vatandaşlar için zorunludur ve Devlet okullarında parasızdır.

Özel ilk ve orta dereceli okulların bağlı olduğu esaslar, Devlet okulları ile erişilmek istenen seviyeye uygun olarak, kanunla düzenlenir.

(Ek fıkra: 9/2/2008-5735/2 md.; İptal: Anayasa Mahkemesinin 5/6/2008 tarihli ve E.: 2008/16, K.: 2008/116 sayılı Kararı ile. )

Devlet, maddi imkanlardan yoksun başarılı öğrencilerin, öğrenimlerini sürdürebilmeleri amacı ile burslar ve başka yollarla gerekli yardımları yapar. Devlet, durumları sebebiyle özel eğitime ihtiyacı olanları topluma yararlı kılacak tedbirleri alır.

Eğitim ve öğretim kurumlarında sadece eğitim, öğretim, araştırma ve inceleme ile ilgili faaliyetler yürütülür. Bu faaliyetler her ne suretle olursa olsun engellenemez.

Türkçeden başka hiçbir dil, eğitim ve öğretim kurumlarında Türk vatandaşlarına ana dilleri olarak okutulamaz ve öğretilemez. Eğitim ve öğretim kurumlarında okutulacak yabancı diller ile yabancı dille eğitim ve öğretim yapan okulların tabi olacağı esaslar kanunla düzenlenir. Milletlerarası andlaşma hükümleri saklıdır.

III. Kamu yararı

Kaynak: Türkiye Cumhuriyeti Anayasası · mevzuat.gov.tr ↗ · metin kontrolü 12.10.2026

Bu maddeden sorular

Bu maddeye dayanan 6 çözümlü soru var. İlk 3 tanesi kayıt gerekmeden burada.

Anayasanın 42. maddesine göre ilköğretim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Anayasa md. 42/5'e göre ilköğretim kız ve erkek bütün vatandaşlar için zorunludur ve Devlet okullarında parasızdır. Diğer şıklar zorunluluğu veya parasızlığı yanlış ifade eder (Anayasa md. 42).

Anayasanın 42. maddesine göre;
I. Türkçeden başka hiçbir dil, eğitim ve öğretim kurumlarında Türk vatandaşlarına ana dilleri olarak okutulamaz.
II. Eğitim ve öğretim hürriyeti, Anayasaya sadakat borcunu ortadan kaldırmaz.
III. Eğitim ve öğretim kurumlarında sadece eğitim, öğretim, araştırma ve inceleme ile ilgili faaliyetler yürütülür.
ifadelerinden hangileri doğrudur?

Anayasa md. 42; Anayasaya sadakat borcunu, eğitim kurumlarında yalnızca eğitim, öğretim, araştırma ve inceleme faaliyetlerinin yürütüleceğini ve Türkçeden başka hiçbir dilin Türk vatandaşlarına ana dil olarak okutulamayacağını (milletlerarası andlaşma hükümleri saklı) düzenler. Üç öncül de doğrudur (Anayasa md. 42).

Anayasa'nın eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevine ilişkin hükümleri dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Anayasa'ya göre eğitim ve öğretim hürriyeti Anayasaya sadakat borcunu ortadan kaldırmaz. İlköğretimin zorunlu ve Devlet okullarında parasız olması, Devletin gözetim ve denetimi ile ana dil hükmü maddede yer alır (Anayasa md. 42).

Bu konudan daha fazla soru çöz →