2018/38 sayılı Genelge Başlık 1.44/1-(a), 4/1-(b) ve 4/1-(c) Kapsamında Gelir/Aylık Bağlandıktan Sonra Gelir/Aylık Bağlanmadan Önceki Sürelere İlişkin 4/1-(b) Hizmeti Tespit Edilenlerle İlgili Geçici 63 üncü Madde Uygulaması

4/1-(a), 4/1-(b)ve 4/1-(c) kapsamında malullük, yaşlılık ya da ölüm aylığı bağlanmış olan sigortalı ve hak sahiplerinden aylık bağlanmadan önceki sürelere ait 4/1-(b) kapsamında hizmetlerinin bulunduğunun daha sonra tespit edilmesi nedeniyle aylıkları durdurulan, kesilen veya iptal edilenlerden ile aylıkları henüz durdurulmamış/kesilmemiş ya da iptal edilmemiş olanlar hakkında Kanunun geçici 63 üncü maddesinden yararlanmak için müracaat edenler hakkında yapılacak işlemler aşağıda açıklanmıştır.

Statü Yıl/Ay Gün Sayısı Ücret 4/1-(a)

2015/Şubat 1.201,50 4/1-(a)

2015/Ocak 1.201,50 4/1-(b)

2014/Aralık 1.134,00 Toplam 3.537,00

1.4.1- Malullük ve Yaşlılık Aylığı Durdurulan veya İptal Edilenler

4/1-(a) ve 4/1-(c) Kapsamındaki Sigortalılar Aylık bağlanmadan önceki sürelere ait 4/1-(b) kapsamında hizmetlerinin bulunduğunun daha sonra tespit edilmesi nedeniyle aylıkları;

- Durdurulan sigortalılardan 23/4/2015-31/7/2015 tarihleri arasında geçici 63 üncü maddeden yararlanma talebinde bulunanların mevcut aylıkları, buna ilişkin müracaat tarihini takip eden ay başından itibaren başlatılacaktır. Sigortalılara ilk aylık bağlandığı tarihten aylıkların durdurulduğu tarihe kadar yersiz ödenen aylıkların tahsili yoluna gidilecektir.

- İptal edilen sigortalılardan 23/4/2015-31/7/2015 tarihleri arasında geçici 63 üncü maddeden yararlanma talebinde bulunanların buna ilişkin müracaat tarihi tahsis talep tarihi olarak kabul edilip aylıkları, bu tarih itibarıyla yeniden hesaplanacak ve sigortalılara yapılan fazla ve yersiz ödemeler tahsil edilecektir.

Söz konusu sigortalıların 1/8/2015 ve sonrasında müracaat etmeleri halinde aylıkları, 1/8/2015 tarihini takip eden ay başı itibarıyla ödenmeye başlanacak, aylıkları daha önce iptal edilenler için 1/8/2015 tarihi tahsis talep tarihi olarak kabul edilerek aylıkları bu tarih itibarıyla yeniden hesaplanacaktır. Sigortalılara yapılan fazla ve yersiz ödemeler tahsil edilecektir.

Yaşlılık aylığı durdurulan veya iptal edilenlerden 23/4/2015-31/7/2015 tarihleri arasında geçici 63 üncü maddeden yararlanma talebinde bulunup 1/5/2015 tarihi itibarıyla 4/1- (b) kapsamında sigortalılığı devam edenlerin müracaat tarihine kadar 4/1-(b) kapsamındaki hizmetlerinin zorunlu hizmet olarak dikkate alınması gerektiğinden, müracaat tarihi talep tarihi kabul edilip aylıkları bu tarih itibarıyla yeniden hesaplanacak ve bu tarihten 29/2/2016 tarihine kadar sosyal güvenlik destek primi uygulanacaktır. Aylıklar müracaat tarihini takip eden ay başından başlatılacaktır.

Örnek 1: 27/8/2011 tarihinde yaşlılık aylığı talebinde bulunup tarafına 1/9/2011 tarihi itibarıyla aylık bağlanan sigortalının aylık bağlama işlemlerinde dikkate alınmayan 1/12/2008-3/2/2010 süresi 4/1-(b) kapsamında hizmetleri 2012 yılında tespit edilmiş ve bir aylık süre verilerek söz konusu sürelere ilişkin prim borcunu ödemesi istenmiştir. Sigortalı bir aylık sürede prim borcunu ödemediği için 2012/Mayıs dönemi itibarıyla aylığı durdurulmuştur. Sigortalı, 3/6/2015 tarihinde geçici 63 üncü maddeden yararlanmak için talepte bulunmuştur. Bu durumda, sigortalının durdurulan aylığı, müracaat tarihini takip eden ay başından (1/7/2015) itibaren ödenmeye başlanacak ve sigortalıya 1/9/2011-17/5/2012 süresinde ödenen fazla ve yersiz ödemelerin tahsili yoluna gidilecektir.

Örnek 2: Örnek 1’deki sigortalının 3/6/2015 tarihi yerine 6/8/2015 tarihinde müracaatta bulunması halinde 4/1-(b) kapsamındaki hizmetleri 1/8/2015 tarihi itibarıyla Kurumca resen durdurulduğundan aylığı 1/9/2015 tarihi itibarıyla ödenmeye devam edilecektir.

Malullük aylığı bağlandıktan sonra, 4/1-(b) kapsamında prim ve prime ilişkin borcu bulunması nedeniyle malullük aylığı durdurulan sigortalılar ile statü değişikliği nedeniyle malullük aylığı iptal edilenlerin, 23/4/2015-31/7/2015 tarihleri arasında geçici 63 üncü maddeden yararlanma talebinde bulunması halinde malullük aylıkları geçici 63 üncü maddeden yararlanma talep tarihini takip eden ay başı itibarıyla, 1/8/2015 tarihi itibarıyla Kurumca resen durdurulması halinde ise 1/8/2015 tarihini takip eden ay başı itibarıyla yeniden başlatılacaktır.

4/1-(b) Kapsamındaki Sigortalılar 4/1-(b) kapsamında aylık bağlandıktan sonra, aylık bağlanmadan önceki sürelere ilişkin 4/1-(b) kapsamında yeniden hizmet tespit edilmesi halinde, bu hizmet süreleri için geçici 63 üncü madde hükümleri uygulanmayarak, sigortalıların değişen sigortalılık sürelerine ilişkin prim borçlarının sigortalının veya tüzel kişinin kasıt, kusur, hata veya yanıltıcı beyanından kaynaklanmaması şartıyla Kanunun 88 inci maddesinin yirmi ikinci fıkrası uyarınca tahsil edilecektir.

Yatırılan primler tahsis talep tarihi itibarıyla Kurum kodu kapsamında değerlendirilerek bağlanan gelir/aylıkların ödenmesine devam edilecektir.

1.4.2- Ölüm Aylığı Durdurulan, Kesilen veya İptal Edilenler

Ölen Sigortalıların 4/1-(b) Kapsamındaki Hizmetleri 4/1-(a) veya 4/1-(c) kapsamında ölüm aylığı bağlanan sigortalının ölüm tarihinden önceki sürelere ait 4/1-(b) kapsamında hizmetlerinin bulunduğunun tespiti neticesinde, ölüm tarihi itibarıyla aylık bağlanacak statünün değişmesi veya prim gün sayısı şartının oluşmadığının, 4/1-(b) kapsamında iken ölen sigortalının ölüm tarihinden önceki sürelere ait 4/1-(b) kapsamındaki hizmetlerine ilişkin prim borcunun bulunduğunun, sonradan tespiti neticesinde 23/4/2015 tarihinden önce ölüm aylığı iptal edilen hak sahiplerinin aylıkları; bu tarihten sonra müracaat etmeleri halinde, geçici 63 üncü maddenin yürürlük tarihini takip eden ay başından (Kanunun 97 nci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla) (özel sektör için 1/5/2015, kamu sektörü için 15/5/2015) itibaren başlatılacaktır.

Örnek 1: Özel sektörde1/8/2005 tarihinde 4/1-(a) kapsamında çalışmaya başlayıp bu kapsamda 1270 prim günü bulunan ve 21/1/2015 tarihinde vefat eden sigortalının hak sahibi eşine ölüm tarihini takip eden ay başı olan 1/2/2015 tarihi itibarıyla ölüm aylığı bağlanmış, ancak sigortalının aylık bağlanmadan önce 2829 sayılı Kanun gereği hizmet birleştirme işlemlerinde dikkate alınması gereken 4/1-(b) kapsamında sigortalılığının tespiti üzerine aylığı 2015/Nisan döneminde kesilmiş, tarafına fazla ve yersiz ödenen miktarlar için borç kaydı yapılmıştır. Hak sahibi eşin, 1/6/2015 tarihinde geçici 63 üncü maddeden yararlanma talebinde bulunması üzerine, 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığı durdurularak aylıkları geçici 63 üncü maddenin yürürlüğe girdiği tarihi (23/4/2015) takip eden ay başı itibarıyla (1/5/2015) yeniden başlatılacak, fazla ve yersiz ödemelerin takibine devam edilecektir.

Örnek 2: 1/7/1990-21/8/2012 tarihleri arasında özel sektörde 4/1-(a) kapsamında 7600 prim gün sayısı bulunan sigortalının 21/3/2013 tarihinde vefat etmesi üzerine hak sahibi kız çocuğuna 4/1-(a) kapsamında 1/4/2013 tarihinden itibaren ölüm aylığı bağlanmıştır.

Anılan sigortalının daha sonra 1/8/2011 tarihinde başlayıp ölüm tarihine kadar devam eden 4/1-(b) kapsamında sigortalılığı bulunduğunun tespit edilmesi sonucu aylık bağlanacak statünün değişmesi nedeniyle ölüm aylığı başlangıç tarihi itibarıyla iptal edilmiş, fazla ve yersiz ödemeler borç kaydedilmiş, tahsis talebi ve ilgili belgeler 4/1-(b) kapsamında aylık bağlanması için ilgili üniteye gönderilmiş, ancak 4/1-(b) kapsamında aylık bağlama işlemi henüz gerçekleştirilmemiştir. Sigortalının 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığı Kurumumuzca 1/8/2015 tarihi itibarıyla resen durdurulmuş olup, hak sahibinin müracaatı halinde aylığı, geçici 63 üncü maddenin yürürlük tarihini takip eden ay başı olan 1/5/2015 tarihi itibarıyla yeniden başlatılacak, fazla ve yersiz ödemelerin tahsiline devam edilecektir.

Hak Sahiplerinin 4/1-(b) Kapsamındaki Hizmetleri Kurumumuzdan 4/1-(a), 4/1-(b) veya 4/1-(c) kapsamında ölüm gelir/aylığı almakta iken 4/1-(b) kapsamında sigortalılığının tespit edilmesi nedeniyle ölüm gelir/aylığı kesilen hak sahiplerinin durumlarının geçici 63 üncü madde kapsamında değerlendirilmesinde;

- Sigortalının ölüm tarihinin 2008/Ekim öncesi olması halinde, geçici 63 üncü madde hükümlerinden yararlanmak suretiyle 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılık sürelerini durduran ve 23/4/2015 tarihinden sonra yeniden 4/1-(a), 4/1-(b) veya 4/1-(c) kapsamında ölüm gelir/aylığı bağlanması talebinde bulunan hak sahiplerinin gelir/ aylıkları (Kanunun 97 nci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla) işten ayrıldıkları tarihi takip eden ay başından itibaren başlatılacak, 4/1-(b) kapsamında sigortalı olduğu dönemlere ilişkin gelir/aylık ödemesi yapılmayacaktır.

- Sigortalının ölüm tarihinin 2008/Ekim sonrası olması halinde, 4/1-(b) kapsamında sigortalılığının tespit edilmesi nedeniyle ölüm gelir/aylığı kesilen hak sahiplerinin, 23/4/2015 tarihinden sonra geçici 63 üncü madde hükümlerinden yararlanarak 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılıklarını durdurmaları ve aylık talebinde bulunmaları halinde, aylıkları talep tarihini takip eden ay başından bağlanacaktır.

Ölüm tarihi 2008/Ekim sonrası olan 4/1-(a), 4/1-(b) veya 4/1-(c) kapsamındaki sigortalılardan dolayı ölüm gelir/aylığı alan eşlerden 4/1-(b) kapsamında sigortalı olmaları nedeniyle gelir/aylıktaki hisseleri % 50’ye indirilenlerin, 23/4/2015 tarihinden sonra geçici 63 üncü maddeden yararlanmak için müracaatları halinde, hisse düzeltmeleri sigortalılıklarının sona erdiği tarihi takip eden ödeme dönemi itibarıyla yapılacaktır.

Örnek 1: 6/9/2009 tarihinde vefat eden sigortalıdan dolayı 1/10/2009 tarihi itibarıyla 4/1-(a) kapsamında ölüm aylığı almakta olan kız çocuğunun 25/10/2013 tarihinden itibaren 4/1-(b) kapsamında sigortalı olduğunun 1/2/2014 tarihinde tespit edilmesi üzerine, ölüm aylığı 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığını takip eden ödeme döneminden kesilmiş, fazla ve yersiz ödenen miktarlar borç kaydedilmiştir. Ancak, hak sahibi kız çocuğunun 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığı, 26/5/2015 tarihinde geçici 63 üncü maddeden yararlanma ve tahsis talebine istinaden 30/4/2015 tarihi itibarıyla durdurulmuştur. Bu durumda, kız çocuğunun aylığı, 26/5/2015 tarihini takip eden ay başı itibarıyla başlatılacak, fazla ve yersiz ödemelerin tahsiline devam edilecektir.

Örnek 2: 26/5/2002 tarihinde vefat eden 4/1-(a) kapsamındaki sigortalıdan dolayı 1/6/2002 tarihinden itibaren ölüm aylığı almakta olan hak sahibi kız çocuğunun 1/6/2011- 30/8/2014 süresinde 4/1-(b) kapsamında sigortalı olduğunun tespiti üzerine ölüm aylığı 2014/Kasım döneminde kesilmiştir. Hak sahibi çocuğun, 1/6/2011-30/8/2014 süresi 4/1-(b) kapsamında geçen hizmetlerine ilişkin prim borcunu ödememesi nedeniyle geçici 63 üncü madde gereği sigortalılığı tescil tarihi itibarıyla Kurumca resen durdurulmuştur. Hak sahibi çocuk, 3/9/2015 tarihinde yeniden aylık talebinde bulunmuş olup, sigortalının 1/10/2008 tarihinden önce vefat etmesi nedeniyle hak sahibi çocuğa, işten ayrıldığı 30/8/2014 tarihini takip eden ay başından (1/9/2014) itibaren (zamanaşımı uygulaması da dikkate alınarak) ölüm aylığı yeniden bağlanacak, ancak, fazla ve yersiz ödemeler tahsil edilecektir.

Örnek 3: 22/6/2011 tarihinde 4/1-(a) kapsamında iken ölen sigortalının hak sahibi eşine, 8/8/2011 tarihinde tahsis talebinde bulunması nedeniyle 1/7/2011 tarihi itibarıyla % 75 hisse üzerinden ölüm aylığı bağlanmıştır. Ancak, hak sahibi eşin 5/2/2013-30/10/2014 süresinde 4/1-(b) kapsamında sigortalı olması nedeniyle aylıktaki hissesi % 75’ten% 50’ye indirilmiştir. Hak sahibi eşin, 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığı geçici 63 üncü madde kapsamında Kurumca resen durdurulmuş olup, hak sahibi eş için sigortalılığının durdurulduğu dönemler için hisse yükseltme işlemi yapılmayacaktır. 4/1-(b) kapsamında sigortalılığın sonlandığı 30/10/2014 tarihini takip eden ödeme döneminden itibaren aylıktaki hissesi % 75’e yükseltilecektir.

Örnek 4: En son 4/1-(b) kapsamında sigortalı iken 17/9/2003 tarihinde ölen sigortalının hak sahibi çocuğu 17/10/2003 tarihinde ölüm aylığı talebinde bulunmuş ve tarafına ölüm tarihini takip eden 1/10/2003 tarihinden itibaren aylık bağlanmıştır. Hak sahibi çocuğun 12/3/2010 tarihinde 4/1-(b) kapsamında sigortalılığının başlaması nedeniyle ölüm aylığı Mart/2010 ödeme dönemi itibarıyla aylığı kesilmiştir. Hak sahibi çocuğun, 12/3/2010- 18/7/2013 süresi 4/1-(b) kapsamında geçen hizmetlerine ilişkin prim borcunu ödememesi nedeniyle geçici 63 üncü madde gereği sigortalılığı tescil tarihi itibarıyla Kurumca resen durdurulmuştur. Hak sahibi çocuk 22/8/2015 tarihinde yeniden aylık talebinde bulunmuş olup, sigortalının 1/10/2008 tarihinden önce vefat etmesi nedeniyle hak sahibi çocuğa işten ayrıldığı 18/7/2013 tarihini takip eden ay başından (1/8/2013) itibaren (zamanaşımı uygulaması da dikkate alınarak) aylık bağlanacaktır.

Örnek 5: 1/10/2008 tarihinden sonra ölen sigortalıdan dolayı 4/1-(b) kapsamında ölüm aylığı almakta olan hak sahibi kız çocuğunun 12/3/2014 tarihinden itibaren 4/1-(b) kapsamında sigortalı olduğunun tespit edilmesi üzerine, ölüm aylığı 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığını takip eden ödeme döneminden itibaren (27/3/2014) kesilmiştir. Ancak, hak sahibi kız çocuğunun prim ödemesi bulunmadığından 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığı geçici 63 üncü madde gereği tescil tarihi itibarıyla Kurumca resen durdurulmuş, 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılığının devam etmesi nedeniyle 1/5/2015 tarihi itibarıyla de sigortalılığı yeniden başlatılmıştır. Hak sahibinin bu sigortalılığını sonlandırması ve yeniden talepte bulunması halinde, talep tarihini takip eden ay başından itibaren tarafına ölüm aylığı bağlanacaktır.

Kaynak: 2018/38 sayılı Emeklilik İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 13.10.2026