İçeriğe atla
İkinci Kısım — Kısa ve uzun vadeli sigorta kollarından sağlanan yardımlar · Altıncı Bölüm — YURTDIŞI BORÇLANMASINDA TAHSİS İŞLEMLERİ 1. Sigortalılık Başlangıcının Tespiti

2018/38 sayılı Genelge Başlık 6.1Kısmi Aylıkların Tam Aylığa Dönüştürülmesi

Sosyal güvenlik sözleşmelerine istinaden bağlanan kısmi aylıklar 3201 sayılı Kanunun 9 uncu maddesine göre, talep halinde tahakkuk ettirilen borcun tamamen ödenmesi, (Ek, 11/12/2020 tarihli ve 2020/51 sayılı Genelge) kısa süreli çalışmaya tabi işler hariç olmak üzere yurt dışındaki çalışmanın sona ermesi, ikamete dayalı bir sosyal sigorta ya da sosyal yardım ödeneğinin alınmaması şartıyla, borcun ödendiği tarihi takip eden ay başından itibaren tam aylığa çevrilecektir. Ancak kesin dönüş tarihi borcun ödendiği tarihten sonra ise kısmi aylık kesin dönüş tarihini takip eden ay başından itibaren tam aylığa yükseltilecektir.

Kısmi aylıkların tam aylığa dönüştürülmesi sırasında; sözleşme aylığı talep tarihindeki yaş ve sigortalılık süresi ile borçlanma karşılığı kazanılan gün sayısı ile varsa Türkiye’deki prim ödeme gün sayıları ve kazançlar esas alınacaktır.

(15/08/2019 tarihli ve 2019/16 sayılı Genelge ile 01/08/2019 tarihinden itibaren mülga)

(15/08/2019 tarihli ve 2019/16 sayılı Genelge ile 01/08/2019 tarihinden itibaren mülga)

Örnek: Kanunun 4/1-(a) kapsamında sigortalı olup, kısmi aylık bağlandığı tarihte 55 yaş, 15 yıl sigortalılık ve 3600 gün prim ödeme şartı ile 55 yaş 5000 gün prim ödeme şartını yerine getirenlerin, yazılı talepte bulunmaları halinde akit ülkedeki sigortalılık süreleri 3201 sayılı Kanuna göre borçlandırılarak Türkiye’deki gün sayıları 3600 güne tamamlanacaktır.

Tam aylığın hesabında borçlanılan gün sayıları ile Türkiye’deki gün sayıları esas alınarak tespit edilen aylık bağlama oranları dikkate alınacaktır.

3201 sayılı Kanunun 25/4/2003 tarihinden önceki hükümlerine göre yurt dışındaki sigortalılık sürelerini Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında borçlandıktan sonra anılan fıkranın (b) veya (c) bendi kapsamındaki sigortalılık statüsünün öngördüğü mevzuat ya da 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesine tabi sandıklar mevzuatına göre sözleşme aylığı bağlananların, borçlanılan sürelerle Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında tam aylık bağlanabiliyor ise 4/1-(a) kapsamında tam aylık bağlanacak sözleşme aylıkları, tam aylığın başlangıç tarihinden itibaren kesilecektir.

Kısmi aylık bağlandıktan sonra başka bir sigortalılık statüsünde çalışanlardan yurt dışı borçlanması yaparak aylıklarını tam aylığa yükseltmek isteyenlerin bu talebe ilişkin işlemleri, kısmi aylık bağlanan sigortalılık statüsüne göre neticelendirilecektir.

Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamındaki Türkiye-Almanya Sosyal Güvenlik Sözleşmesine göre bağlanan kısmi aylıklar ile Kanunun 4/1-(b) kapsamında tüm sözleşmeli ülke hizmetleri esas alınarak bağlanan kısmi aylıkların tam aylığa yükseltilmesine ait işlemler, sosyal güvenlik il müdürlükleri/ sosyal güvenlik merkezlerinde yürütülecektir.

Sözleşmeli ülke sigorta kurumunca kısmi aylık bağlanmış olmakla birlikte Kurumumuzca kısmi aylık bağlanmasına ilişkin işlemleri devam ederken Kanuna göre yurt dışında geçen süreleri borçlanma talebinde bulunan sigortalıların kısmi aylık bağlanmasına ilişkin işlemlerinin sonuçlandırılması beklenmeden borçlanma ve buna bağlı olarak aylık bağlama işlemleri aşağıda yapılan açıklamalar doğrultusunda sonuçlandırılacaktır.

1) 3201 sayılı Kanuna göre yurt dışı hizmet borçlanması talebinde bulunanların, sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülkelerden aylık alıp almadığına bakılmaksızın ve ilgili ülkelerden aylık talep formülerleri istenilmeden borçlanma işlemleri sonuçlandırılacaktır.

3201 sayılı Kanuna göre bildirilen borçlanma tutarını ödeyenlerin aylık bağlama işlemleri devam ederken veya aylık bağlandıktan sonra ilgili ülkelerden Kurumumuza intikal eden aylık taleplerine işlem yapılmayacak ve ilgili ülkeye, "adı geçene, ............ tarihinden itibaren aylık bağlanmıştır." şeklinde karar bildirilecektir.

2) Sosyal güvenlik sözleşmelerine göre Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında bağlanan aylıkların 3201 sayılı Kanuna göre borçlandırılarak tam aylığa çıkarılmasında;

a) Sosyal güvenlik sözleşmelerine göre kısmi yaşlılık ve malullük aylığı bağlanan sigortalıların, 3201 sayılı Kanuna göre yurt dışı borçlanması yaptıklarında almakta oldukları bu aylıkları borçlarını ödedikleri tarihi takip eden ay başından itibaren tam aylığa çevrilecektir.

Borçlanma yaparak kısmi aylıklarını tam aylığa yükseltmek isteyenlere sözleşme aylığının bağlandığı tarihteki aylığa hak kazanma koşullarına göre tam aylığa yetecek gün kadar borç tahakkuku bildirilecektir. Tam aylığın hesaplanmasında; sözleşme aylığı talep tarihi, borçlanılan hizmetler dahil edilerek bulunacak toplam gün sayısına göre tespit edilecek ABO, yeni prime esas kazançlar ve sözleşme aylığı talep tarihindeki yaş esas alınacaktır.

b) Sosyal güvenlik sözleşmeleri kapsamında, kısmi yaşlılık aylığı almakta iken ölen sigortalıların Türkiye'deki prim ödeme gün sayısı 900 ya da 1800 günden fazla olsa dahi, sigortalının almakta olduğu aylık tam aylığa yükseltilmeden, hisseleri oranında hak sahiplerine pay edilecektir.

c) Sosyal güvenlik sözleşmeleri kapsamında yaşlılık veya malullük aylığı almakta iken ölen sigortalıların hak sahiplerine bağlanan kısmi dul yetim aylıklarının 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanma ile tam aylığa yükseltilmesi talebine karşılık borçlandırılacak gün sayısı sigortalıya bağlanan yaşlılık veya malullük aylığı bağlama şartları dikkate alınarak tespit edilecektir. Tam aylık borcun ödediği tarihi takip eden ay başından itibaren bağlanacak olup, aylığın hesaplanmasında, sözleşme aylığı talep tarihi, borçlanılan hizmetler dahil toplam gün sayısına göre tespit edilecek ABO, yeni prime esas kazançlar ve sigortalının sözleşme aylığı talep tarihindeki yaşı esas alınacaktır.

d) Sözleşmeye göre yaşlılık veya malullük aylığı almakta iken, Kanuna göre çalışmaya başlanması nedeniyle aylıkları kesilenlerden aylığın kesilmiş olduğu dönemde 3201 sayılı Kanuna göre borçlanma yaparak kısmi aylıklarını tam aylığa yükseltmek isteyenlere sözleşme aylığının bağlandığı tarihteki aylığa hak kazanma koşullarına göre tam aylığa yetecek gün kadar borç tahakkuku bildirilecektir. Borçlanma gün sayısının hesaplanmasında aylık bağlandıktan sonraki çalışma süreleri dikkate alınmayacaktır.

Borçlanma tutarı ödendikten ve işten ayrılma koşulu yerine getirildikten sonra aylık talebinde bulunanlara önce borçlandığı süreler ve sözleşme aylığına esas Türkiye günlerinin toplamına göre belirlenecek ABO, bu sürelere ait kazançlar ve ilk aylığın bağlandığı tarihteki yaş esas alınarak sözleşme aylığının bağlandığı tarihten itibaren tam aylık hesaplanacaktır.

Sözleşme aylığı sonrası çalışmaya ait aylık ise, Kanunun 30 uncu maddesi hükümleri çerçevesinde, toplam prim ödeme gün sayısı ve emeklilik sonrası çalışmaya ait prime esas kazançlar üzerinden Kanunun 29 uncu maddesine göre hesaplanan aylığın emeklilik sonrası prim ödeme gün sayısına orantılı bölümü esas alınarak belirlenecektir.

e) Bu maddenin dokuzuncu paragrafının 2 numaralı alt maddesi hükümleri 2017 Ağustos döneminden itibaren tam aylığa yükseltilecek dosyalar için uygulanacak olup, bu dönemden önce sisteme girilmiş olan dosyalar için herhangi bir işlem yapılmayacaktır. Ancak 2017 Ağustos dönemine kadar tam aylığa yükseltme işlemleri gerçekleşmemiş dosyaların tam aylığa yükseltilmesi, talep tarihine veya borç tebliği yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın bu maddede belirtilen açıklamalara göre gerçekleştirilecektir.

Kaynak: 2018/38 sayılı Emeklilik İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 13.10.2026