2018/38 sayılı Genelge Başlık 22008/Ekim Sonrası Alt Sınır Aylığına Esas Aylık Bağlama Oranının Tespiti

Kanunun 55 inci maddesinin üçüncü fıkrası; “Bu Kanuna göre sigortalıya bağlanacak aylıklar ile ölen sigortalının hak sahiplerinin aylıklarının hesabına esas tutar, çalışma sürelerindeki her yıl için 82 nci maddeye göre tespit edilen prime esas günlük kazanç alt sınırları dikkate alınarak, talep veya ölüm yılına ait Ocak ayı itibarıyla 29 uncu maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen ortalama aylık kazancın % 35’inden, sigortalının bakmakla yükümlü olduğu eşi veya çocuğu varsa % 40’ından az olamaz. Hak sahibi kimselerin aylıkları; hak sahibi bir kişi ise bu fıkraya göre hesaplanan alt sınır aylığının % 80’inden, hak sahibi iki kişi ise % 90’ından az olamaz. Uluslararası sosyal güvenlik sözleşmeleri gereğince bağlanan kısmı aylıklar için bu fıkra hükümleri uygulanmaz.” hükmünü amirdir.

Söz konusu fıkra gereği, 2008/Ekim sonrası hizmetlere ilişkin aylıkların hesaplanmasında alt sınır aylığına esas aylık bağlama oranı tespit edilirken, malullük ve yaşlılık aylığı talebinde bulunan sigortalıların tahsis talep tarihinde, ölen sigortalıların ise ölüm tarihinde genel sağlık sigortası yönünden bakmakla yükümlü bulunduğu eş veya çocuğunun olup olmadığına bakılacaktır. Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortasından sigortalı ve hak sahiplerine aylık bağlama işlemlerinde belirtilen tarihler itibarıyla sigortalının bakmakla yükümlü olduğu kişilerden ana/baba hariç en az birisinin bakmakla yükümlü olunan kişi olduğunun tespit edilmesi halinde, alt sınır aylığına esas aylık bağlama oranı % 40 olarak dikkate alınacaktır. Sigortalının bakmakla yükümlü bulunduğu kişiler arasında sadece ana ve babasının olması veya sadece ana ve babalara ölüm aylığı bağlanması durumunda alt sınır aylığına esas aylık bağlama oranı % 35 olarak dikkate alınacaktır.

Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortasından sigortalı ve hak sahiplerine aylık bağlanması gereken durumlarda, Kurum intranet sayfasında yer alan (SPAS) menüsüne girilerek “Bakmakla Yükümlü Girişi” seçeneğinden sigortalı ve hak sahibi bazında T.C. kimlik numarası ve sorgu yapılmak istenen tarih (sigortalının ölüm tarihi) girilmek suretiyle, sigortalının bakmakla yükümlü bulunduğu eş ve çocuk sorgulaması sonuçlandırılacaktır.

Hesaplanacak alt sınır malullük, yaşlılık ve ölüm aylığına esas aylık bağlama oranının tespitinde dikkate alınan “bakmakla yükümlü olduğu eş veya çocuk” olup olmadığı hususu, “tahsis talep tarihinde” ve “ölüm tarihinde” yapılan bir tespit olup, bu durumun sonradan değişmesi, alt sınır aylığının yeniden hesaplanmasını gerektirmemektedir.

Örnek: Sigortalının ölüm tarihinde hak sahibi olarak bakmakla yükümlü olduğu eşin yanı sıra ana veya babanın olması veya yine ölüm tarihinde bakmakla yükümlü olunan eşin daha sonra kendi çalışmalarından dolayı aylık almaya başlaması hallerinde; sigortalının ölüm tarihindeki durumu esas alınacağından, alt sınır aylığı hesabında dikkate alınan % 40 aylık bağlama oranı değiştirilmeyecektir.

Kaynak: 2018/38 sayılı Emeklilik İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 13.10.2026