İçeriğe atla
Altıncı Kısım — Primler ve idari para cezalarının terkin ve zamanaşımı · Üçüncü Bölüm — 1. sigorta primi ve işsizlik sigortası primlerinde zamanaşımı

2020/20 sayılı Genelge Başlık 2Mahkeme kararına, denetim ve kontrolle görevli memurlarca yapılan tespitlere veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelere istinaden düzenlenen prim belgelerinden dolayı tahakkuk eden primlerin tahsilinde dikkate alına

5510 sayılı Kanunun 93 üncü maddesinin ikinci fıkrasında; “… Kurumun prim ve diğer alacakları; mahkeme kararı sonucunda doğmuş ise mahkeme kararının kesinleşme tarihinden, Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca yapılan tespitlerden doğmuş ise rapor tarihinden, kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatı gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden doğmuş ise bu soruşturma, denetim ve inceleme sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihten veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden doğmuş ise bilgi ve belgenin Kuruma intikal ettiği tarihten itibaren, zamanaşımı on yıl olarak uygulanır. ….” hükmü yer almaktadır.

Buna göre, sigorta primi ve işsizlik sigortası primi alacağı, - Mahkeme kararı sonucunda doğmuş ise zamanaşımı süresi, mahkeme kararının kesinleşme tarihinden, - Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca yapılan tespitlerden doğmuş ise zamanaşımı süresi, rapor tarihinden, - Kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatları gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden doğmuş ise zamanaşımı süresi, bu soruşturma, denetim ve inceleme sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihten, - Bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden doğmuş ise zamanaşımı süresi, bilgi ve belgenin Kuruma intikal ettiği tarihten, itibaren başlatılacaktır.

Dolayısıyla, belirtilen şekilde tahakkuk eden sigorta primi ve işsizlik sigortası primlerinin zamanaşımı süresi, alacağın ödeme vadesinin sona erdiği tarihe göre değil, yukarıda belirtilen tarihler dikkate alınarak belirlenecektir.

Diğer taraftan, mahkeme kararına, denetim ve kontrolle görevli memurlarca yapılan tespitlere veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelere istinaden düzenlenen aylık sigorta primleri bildirgelerinden/aylık prim ve hizmet belgelerinden/muhtasar ve prim hizmet beyannamelerinden dolayı tahakkuk eden primlerin tahsilinde dikkate alınacak zamanaşımı süresi, alacağın ödeme vadesinin 1/10/2008 tarihinden önce veya sonra sona erdiği üzerinde durulmaksızın, mahkeme kararının kesinleştiği tarihte/rapor tarihinde/kamu idarelerinin denetim elemanlarınca düzenlenen rapor sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihte veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerin Kuruma intikal ettiği tarihte geçerli olan kanun hükümleri dikkate alınarak, ilgili kanunlarda öngörülen zamanaşımı süreleri esas alınarak belirlenecektir.

Örnek 1- Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca düzenlenen 16/3/2018 tarihli rapor ile (A) sigortalısının 2017/Temmuz ayındaki hizmetlerinin ve kazançlarının Kuruma bildirilmediğinin tespit edildiği varsayıldığında, sigorta primi ve işsizlik sigortası prim alacağı denetim raporuna istinaden tahakkuk ettiğinden, söz konusu sigorta primi ve işsizlik sigortası prim alacağı yönünden denetim raporunun düzenlendiği 16/3/2018 tarihinde 5510 sayılı Kanun hükümlerine ilişkin zamanaşımı süresi geçerli olduğundan, söz konusu alacaklara ilişkin zamanaşımı süresi on yıl olarak uygulanacak olup, bu on yıllık zamanaşımı süresi 16/3/2018 tarihinde başlayıp, zamanaşımını kesen veya durduran hallerin bulunmaması halinde 15/3/2028 tarihinde sona erecektir.

Örnek 2-24/8/2007 tarihli kesinleşen mahkeme ilamıyla (B) sigortalısının 2000/Ocak, Şubat, Mart ve Nisan aylarındaki hizmetlerinin ve kazançlarının Kuruma bildirilmediğine karar verildiği varsayıldığında, sigorta primi ve işsizlik sigortası prim alacağı mahkeme ilamına istinaden tahakkuk ettiğinden, söz konusu sigorta primi ve işsizlik sigortası prim alacağı yönünden mahkemenin kararının kesinleştiği 24/8/2007 tarihinde mülga 818 sayılı Kanun hükümlerine ilişkin zamanaşımı süresi geçerli olduğundan, söz konusu alacaklara ilişkin zamanaşımı süresi on yıl olarak uygulanacak olup, bu on yıllık zamanaşımı süresi 24/8/2007 tarihinde başlayıp, zamanaşımını kesen veya durduran hallerin bulunmaması halinde 23/8/2017 tarihinde sona erecektir.

Diğer taraftan işverenlerce yasal süresi dışında Kuruma verilen ve işleme alınıp alınmayacağının tespiti amacıyla denetime sevkedilen aylık prim ve hizmet belgelerinin/ muhtasar ve prim hizmet beyannamelerinin yapılan denetim sonucunda işleme alınmasına karar verilmesi halinde, bu nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinden/ muhtasar ve prim hizmet beyannamelerinden dolayı tahakkuk eden primler için de zamanaşımı süresi rapor tarihinden itibaren başlatılacaktır.

Kaynak: 2020/20 sayılı İşveren İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 07.10.2026

Bu başlıktan sorular

Bu maddeye dayanan 6 çözümlü soru var. İlk 3 tanesi kayıt gerekmeden burada.

1
Kurum denetim elemanının 16/3/2018 tarihli raporuyla bir sigortalının 2017/Temmuz ayındaki hizmetlerinin bildirilmediği tespit edilmiştir. Bu rapora dayanan prim alacağının zamanaşımı ne zaman başlar?
Denetim tespitinden doğan alacaklarda zamanaşımı vade tarihine göre değil rapor tarihinden itibaren on yıl olarak işler; süre 16/3/2018'de başlar, 15/3/2028'de biter (Genelge 6/3/2).
2
Aşağıdaki prim alacaklarından hangisinde zamanaşımı süresi, alacağın ödeme vadesinin sona erdiği tarihe göre başlatılır?
Mahkeme kararı, denetim raporu ve kurum/banka bilgilerine dayanan alacaklarda zamanaşımı ilgili karar, rapor veya intikal tarihinden başlar; kendiliğinden verilen belgelerde ise vadeye göre hesaplanır (Genelge 6/3/1, 6/3/2).
3
Kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatları gereğince yapılan incelemelerden doğan sigorta primi alacağının zamanaşımı hangi tarihten itibaren başlatılır?
Kanunun 93 üncü maddesine göre kamu idarelerinin denetim elemanlarının incelemelerinden doğan alacaklarda on yıllık zamanaşımı, inceleme sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihten başlar. Rapor tarihi ise Kurumun kendi denetim elemanlarının tespitlerinde esas alınır. (2020/20 sayılı Genelge 6/3/2)
Bu konudan daha fazla soru çöz →