2024/12 sayılı Genelge Başlık 19.3Mal bildirimi

Mal bildirimi, borçlunun borcunu karşılayacak miktarda kendisinde veya üçüncü kişilerde

bulunan menkul ve gayrimenkul malları ile alacak ve haklarının türünü, mahiyetini ve miktarını veya

haczi kabil mal veya geliri bulunmadığını ve yaşayış tarzına göre geçim kaynakları ile borcunu ne şekilde

ödeyebileceğini tahsil dairesine yazılı veya sözlü olarak beyan etmesidir.

Buna göre asıl olan, borcu karşılayacak miktarda mal bildiriminde bulunmaktır. Mal bildirimi

servet beyanı olmadığından, borcuna yetecek miktarda mal bildiren Kurum borçlusunun daha fazlasını

bildirmeye zorlanmaması gerekmektedir.

Kendisine ödeme emri tebliğ edilen borçlu, 15 gün içinde borcunu ödemek veya mal bildiriminde

bulunmak mecburiyetindedir. Mal bildirimi mutlaka bir malın bildirilmesini ifade etmez. Haczi kabil

malı olmayan borçluların, malı olmadığını bildirmeleri de mal bildirimi hükmündedir.

6183 sayılı Kanunun 62 nci maddesine göre alacaklı Kurum ünitesi, mal bildirimi dışında tespit

ettiği, borçluya ait diğer malları da mal bildirimindeki mallarla birlikte haczedebilir.

6183 sayılı Kanun borca yetecek miktarda mal bildirimini esas aldığından, Kanunun 59 uncu

maddesinde yer alan, borçlunun "yaşayış tarzına göre geçim kaynakları" ve "buna nazaran borcunu ne

suretle ödeyebileceği" ibareleri ile istenen bildirim, haczi kabil mal veya geliri bulunmadığını bildirenleri

kapsadığından, borcuna yetecek kadar mal bildiriminde bulunan borçluların, Kanunun 59 uncu

maddesinde belirtilen bu bildirimleri yapma mecburiyetleri bulunmamaktadır.

Kanunun 111 inci maddesindeki cezalar, kasten gerçeğe aykırı bildirimde bulunanlar ile

bildirdikleri malları borca yetmediği veya haciz ya da satışının çok güç olması nedeniyle ilave mal

bildiriminde bulunması uyarısına rağmen, başka malı olduğu halde eksik bildirimde bulunanlara ve

geçim kaynağı ile buna bağlı yaşayış tarzı bildirimlerini gerçeğe aykırı bir şekilde yapmış olanlara

yönelik olarak düzenlenmiştir.

Borçlunun, başkasının mallarını kendi malı olarak bildirmesi veya bildirdiği mallar üzerinde

üçüncü şahısların haklarını da aynı zamanda bildirmemesi, borcuna yetecek kadar malı olduğu halde

beyan ettiğinden başka malları olmadığını bildirmesi gibi haller, borçlunun kasten gerçeğe aykırı bildirim

yaptığı hususunda karine teşkil etmektedir.

Mal bildiriminde borcun belirli bir süre içinde veya taksitle ödeneceği yahut hiçbir şekilde

ödenmeyeceği yönündeki bildirimler alacaklı üniteyi bağlamayacaktır.

Mal bildiriminde bu şekilde cevap verenlerin durumları, alacaklı ünite tarafından araştırılarak bu

beyanların aksine kanaat getirilmesi hâlinde borçlunun beyanları ile bağlı kalınmayarak tespit edilecek

mallarının haciz ve satışı suretiyle Kurum alacağının tahsili sağlanacaktır.

Diğer taraftan, mal bildirimlerinin doğru olmadığının tespiti hâlinde veya yaşayış tarzları mal

bildirimlerine uymayanlar hakkında Kanunun 115 inci maddesi gereğince işlem yapılacaktır.

Ayrıca, Kanunun 61 inci maddesine göre, malı olmadığını veya borcu karşılayacak miktarda malı

olmadığını beyan eden borçlunun, daha sonra edindiği mallar ile gelirlerindeki artışları edinme ve artış

tarihinden itibaren 15 gün içinde alacaklı üniteye bildirmediği takdirde, bu borçlular hakkında da

Kanunun 115 inci maddesine göre işlem yapılacaktır.

Mal bildirimlerinin incelenerek Kanunun "Gerçeğe aykırı bildirimde bulunanlar", "Mal edinme ve

artmalarını bildirmeyenler", "Amme borçlusuna ait ellerinde bulundurdukları malları bildirmeyenler" ve

"İstenecek bilgileri vermeyenler" başlıklı 111 ila 114 üncü maddelerinde belirtilen hükümlere aykırı

bildirimde bulunanlar hakkında Kanunun 115 inci maddesi gereğince işlem yapılması gerekmektedir.

Kaynak: 2024/12 sayılı 6183 Sayılı Kanun Kapsamında Kurum Alacaklarının Takip İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 14.10.2026