Kısaca
- Belediye İtfaiye Yönetmeliği 21/10/2006 tarihli ve 26326 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı; dayanağı 5393 sayılı Kanun'un 52. ve 5216 sayılı Kanun'un 7. maddesidir (md. 3).
- İtfaiye kadroları; daire başkanı, müdür, şube müdürü, itfaiye amiri, itfaiye çavuşu ve itfaiye eridir (md. 8).
- İtfaiye hizmetleri 24 saat esasına göre yürütülür; çalışma düzeni 24 saat iş, 48 saat istirahattir (md. 7).
- İtfaiye eri alımında sınav puanı, yazılı/sözlü bölümün yüzde 40'ı ile uygulamalı bölümün yüzde 60'ından hesaplanır (md. 15/F).
- Nüfusu 50.000'den fazla yerleşim yerlerinde kentsel arama ve kurtarma birimi oluşturulur (md. 5).
İtfaiye personelinin görevde yükselme sınavında kendi teşkilat yönetmeliği, sayısal ayrıntısı en yoğun konudur: nüfus eşikleri, araç sayıları, öğün sayıları, hizmet süreleri. Yönetmelik en son 18/12/2021 tarihli ve 31693 sayılı Resmî Gazete'de kapsamlı biçimde değiştirildi. Aşağıdaki özet bu güncel metne göre hazırlandı; tam metni Belediye İtfaiye Yönetmeliği sayfamızda okuyabilirsin.
Kuruluş ve arama kurtarma birimleri (md. 5)
İtfaiye teşkilatı, norm kadro yönetmeliği çerçevesinde belediye meclisi kararıyla kurulur. Birimler büyükşehir olan illerde şube müdürlüğü, diğer il ve ilçelerde amirlik şeklinde teşkilatlanır. Kentsel arama ve kurtarma ekipleri nüfusa göre belirlenir ve bu birim oluşturulurken AFAD'ın görüşü alınır.
| Yerleşim yeri nüfusu | Arama ve kurtarma yapılanması |
|---|---|
| 50.000'den fazla | Kentsel arama ve kurtarma birimi oluşturulur |
| 50.000-100.000 | Hafif arama ve kurtarma ekibi |
| 100.000-300.000 | Orta arama ve kurtarma ekibi |
| 300.000 üzeri | Ağır arama ve kurtarma ekibi |
| 3.000.000'u aşan | Her 3.000.000 nüfus için bir ağır arama kurtarma ekibi |
Su üstü, su altı ve köpekli arama kurtarma ekipleri ise ihtiyaca göre oluşturulabilir.
Görevler ve çalışma düzeni (md. 6-7)
Madde 6'da itfaiyenin görevleri sayılır. Sınav açısından öne çıkanlar:
- Yangınlara müdahale etmek ve söndürmek; kaza, çökme, patlama ve mahsur kalma gibi teknik kurtarma gerektiren olaylara müdahale ve ilk yardım.
- Su baskınlarına müdahale; afet ve acil durumlarda arama ve kurtarmaya katılmak.
- Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ile verilen görevleri yapmak.
- KBRN olaylarında yangın durumunda ilk müdahale ve dekontaminasyonda valilikle iş birliği.
- Kamu ve özel kuruluşların itfaiye birimlerini denetlemek ve bunlara yangın yeterlilik belgesi vermek.
- Meclisçe belirlenen ücret karşılığında baca temizliği yapmak veya yaptırmak; talep edilirse orman yangınlarına katılmak; belediye sınırları dışındaki olaylara müdahale etmek.
İtfaiye hizmetleri resmi tatiller dâhil 24 saat esasına göre yürütülür; çalışma 657 sayılı Kanun'daki sürelere bağlı olmaksızın 24 saat iş, 48 saat istirahat şeklindedir. Zorunlu hâllerde çalışma şeklini belediye belirleyebilir. Fazla çalışma ücretinde 5393 sayılı Kanun hükümleri uygulanır (md. 7).
Zabıta ile karıştırma
Zabıta Yönetmeliği vardiyayı 24/48 veya 12/24 olarak esnek bırakır ve haftalık en fazla 48 saat sınırı koyar. İtfaiye Yönetmeliği ise kural olarak 24 saat iş-48 saat istirahat düzenini öngörür. Zabıta tarafını Belediye Zabıta Yönetmeliği özeti yazımızda anlattık.
Personelin görevleri (md. 10-14)
İtfaiye birim amiri; hizmeti planlar ve denetler, hizmet içi eğitimi yaptırır, görevde yükselme sınav kurulunda üye olur, yangın hidrantlarının yerlerini belirler, günlük, aylık ve yıllık istatistikleri tutar ve takip eden yılın ocak ayında Bakanlığa gönderir (md. 10). Birim amiri konumunda olmayan itfaiye çavuşları itfaiye amirine bağlı çalışır, kendisine bağlı personel arasında iş bölümü yapar ve üst amirlerin bulunmadığı olayları sevk ve idare eder (md. 12). İtfaiye eri yangın söndürme, araç kullanma, arama-kurtarma, bina güvenliği ve bakım işlerini yürütür; talep üzerine itfaiye raporunu düzenler ve halka eğitim verir (md. 13).
İtfaiye eri alımı (md. 15-18)
| Şart / aşama | Kural |
|---|---|
| Öğrenim ve yaş | En az lise; sınav tarihinde 30 yaşını doldurmamış olmak |
| Boy ve kilo | Erkek en az 1,67 m, kadın en az 1,60 m; boyun 1 metreyi aşan kısmı ile kilo arasında ±10 kg'dan fazla fark olmaması |
| Sağlık | Kapalı mekân, dar alan ve yükseklik fobisi olmamak |
| Sürücü belgesi | Teşkilatın ihtiyacına göre belirlenen sınıfta sürücü belgesine sahip olmak |
| Sınava çağrı | KPSS sırasına göre kadro sayısının 5 katı |
| Sınav konuları | Anayasa, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, 657 sayılı DMK, mahalli idareler temel mevzuatı (25'er puan) |
| Uygulamalı sınav | Mesleki bilgi, araç kullanımı ve fiziksel dayanıklılık |
| Sınav puanı | Birinci bölüm yüzde 40 + uygulamalı bölüm yüzde 60; en az 60 puan |
| Atamaya esas puan | Sınav puanı ile KPSS puanının aritmetik ortalaması |
Belediyede memur kadrosunda çalışanlar; 35 yaşını aşmamak, öğrenim, boy-kilo, sağlık ve sürücü belgesi şartlarını taşımak ve sınavda başarılı olmak kaydıyla itfaiye eri kadrosuna geçebilir (md. 18).
Zabıta memuru alımında birinci bölüm ile uygulamalı bölüm eşit ağırlıktadır (yüzde 50-yüzde 50); itfaiye eri alımında ise uygulamalı bölümün ağırlığı yüzde 60'tır. (Zabıta Yönetmeliği md. 13/F, İtfaiye Yönetmeliği md. 15/F)
Görevde yükselme şartları (md. 19)
İtfaiye daire başkanı ve itfaiye müdürü dışındaki kadrolara atamada aşağıdaki şartlar aranır. Hizmet sürelerinin en az iki yılı itfaiye teşkilatında geçmiş olmalıdır; yeni kurulan belediyelerde veya ilana başvuru olmaması hâlinde bu şart aranmaz.
| Kadro | Öğrenim | Alt görev süresi |
|---|---|---|
| İtfaiye şube müdürü | Meslekle ilgili yükseköğrenim veya en az 4 yıllık yükseköğrenim | En az 2 yıl itfaiye amiri veya 6 yıl itfaiye çavuşu |
| İtfaiye amiri | En az lise | Meslekle ilgili / 4 yıllık: 2 yıl çavuş veya 4 yıl er; 2 yıllık: 3 yıl çavuş veya 5 yıl er; lise: 4 yıl çavuş veya 6 yıl er |
| İtfaiye çavuşu | En az lise | Meslekle ilgili / 4 yıllık: 2 yıl; 2 yıllık: 3 yıl; lise: 4 yıl itfaiye eri |
Sınav takvimi ve değerlendirme, zabıta ve belediye genel yönetmeliğiyle aynıdır: duyuru 15 Ocak'a kadar, başvuru 1 Şubat'a kadar, liste ilanı 15 Şubat'a kadar; yazılı sınavda 60, sözlü sınavda 70 puan aranır; başarı puanı ikisinin ortalamasıdır ve atama listenin kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde yapılır (md. 21-26). Sözlü sınavın nasıl puanlandığını görevde yükselme sözlü sınavı yazısında ayrıntılı anlattık.
Yürütmesi durdurulan ibare
Madde 21'in birinci fıkrasında duyuruda yer alacak bilgiler arasında sayılan "derecesi" ibaresinin yürütmesi, Danıştay İkinci Dairesinin 26/12/2023 tarihli ve E.:2023/3213 sayılı kararıyla durdurulmuştur. Mevzuat metinlerinde bu not ibarenin yanında gösterilir.
İtfaiye sınavına özel içerik
Görevde Yüksel'de itfaiye görevde yükselme sınavı için ayrı içerik bulunur: yönetmeliğin sayı ve sürelerini madde atfıyla veren ders özetleri, altın bilgi kartları, konu soruları ve süreli deneme sınavları. Premium kurum başına tek ödemedir ve sınava kadar geçerlidir: itfaiye görevde yükselme sınavı.
Eğitim, kıyafet ve sosyal haklar (md. 30-41)
Yemek, izin, sağlık taraması ve disiplin
24 saat iş-48 saat istirahat şeklinde çalışan personele 3; 12 saat iş-24 saat istirahat ve 12 saat iş-12 saat istirahat şeklinde çalışanlara 2; 12 saatten az çalışanlara 1 öğün yemek verilir (md. 37). İzinler hizmeti aksatmamak kaydıyla 657 ve 4857 sayılı Kanunlara göre kullandırılır (md. 38). İtfaiye personeli yılda bir kez sağlık taramasından geçirilir (md. 40). Disiplin cezaları uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve Devlet memurluğundan çıkarmadır (md. 41).
Eğitim, denetim ve fiziksel dayanıklılık
Temel itfaiyecilik ve hizmet içi eğitim programları yıllık olarak teorik ve uygulamalı hazırlanır (md. 30-31). İtfaiye teşkilatının çalışmaları İçişleri Bakanlığı denetim elemanları ile valiler, kaymakamlar ve belediye başkanlarınca İtfaiye Hizmetleri Denetleme Formuna göre denetlenir (md. 32). Fiziksel dayanıklılık programları uygulanır ve spor kıyafetleri iki yılda bir verilir (md. 33). Isıya dayanıklı kıyafet ve koruyucu teçhizat TS, EN veya uluslararası standartlara uygun temin edilir (md. 35-36).
Asgari araç standardı (md. 42)
| Nüfus | Asgari araçlar (seçme) |
|---|---|
| 5.000'e kadar | 1 söndürme aracı veya 1 merdivenli söndürme aracı |
| 10.000-25.000 | 2 söndürme aracı, 1 merdivenli araç |
| 50.000-100.000 | 1 kurtarma aracı, 4 söndürme aracı, 1 merdivenli araç, 1 çift kabinli pikap, 1 hizmet aracı |
| 400.000-600.000 | 2 kurtarma, 2 çok maksatlı kurtarma, 14 söndürme, 4 merdivenli araç, 4 pikap, 2 hizmet aracı |
| 600.000'den fazla | Bir önceki kademeye ek olarak her 150.000 nüfus için 1 söndürme aracı; her 400.000 için 1 merdivenli ve 1 çok maksatlı kurtarma aracı; her 500.000 için 1 kurtarma aracı, 1 pikap, 1 hizmet aracı |
Her itfaiye personeline ve emekli itfaiye personeline kimlik belgesi verilir (md. 44). İhtiyaç duyulan yerlerde gönüllü itfaiye teşkilleri kurulabilir (md. 45).
Kaynaklar
Sık sorulan sorular
Okumak yetmez, ölçmek lazım
Görevde Yüksel seviyeni ölçer, hedef puanına (en az 60) ne kadar kaldığını gösterir ve sınava kalan güne göre günlük program çıkarır.
Ücretsiz başlaBunları da oku
Tüm yazılar →-
Görevde yükselme sınav sonucu ne kadar geçerli?
Görevde yükselme sınavında başarı, yalnız ilan edilen kadrolar için kullanılır. Asıl adaylar sıralamayla atanır; yedek listeden atama ise başarı sıralamasının kesinleştiği tarihten itibaren en fazla altı ay ve aynı unvan için yeni sınav duyurusu yapılana kadar mümkündür (Genel Yönetmelik md. 12/C). Bu yazı sürenin nasıl işlediğini, sonucun neden sonraki sınava taşınmadığını ve bir kez atandıktan sonra unvanın nasıl korunduğunu anlatır.
7 dk okuma
-
Cumhurbaşkanlığı teşkilatında 2024-2026 değişiklikleri: Genel Sekreterlik, 10 politika kurulu, tek ofis
1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde 2024-2026'da sınavı etkileyen değişiklikler: İdari İşler Başkanlığının Genel Sekreterlik olması, Siber Güvenlik Başkanlığı, politika kurullarının 10'a çıkması ve ofislerin Yatırım ve Finans Ofisinde birleşmesi.
6 dk okuma
-
3071 sayılı Dilekçe Hakkı Kanunu GYS özeti: 30 gün kuralı ve memurun şikâyet hakkı
3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanunun 11 maddesi: zorunlu unsurlar, incelenemeyecek dilekçeler, 30 ve 60 günlük cevap süreleri; memurların Şikâyet ve Müracaat Yönetmeliğindeki 3, 30 ve 10 günlük süreler.
6 dk okuma
-
Disiplin cezasının özlük dosyasından silinmesi: 657 sayılı Kanun md. 133 başvurusu adım adım
Uyarma ve kınama 5, diğer cezalar 10 yıl sonra özlük dosyasından silinmesi için atamaya yetkili amire başvurulabilir. Süre hesabı, örnek dilekçe, kademe durdurmada disiplin kurulu mütalaası, ret halinde 60 günlük dava süresi ve görevde yükselmeye etkisi.
6 dk okuma
-
4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu GYS özeti: süreler, Kurul ve istisnalar
4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu madde madde: başvuru şekli, 15 ve 30 iş günlük erişim süreleri, 15 günlük itiraz, 9 üyeli Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu ve md. 15-28 istisnaları tablolarla.
6 dk okuma
-
Aday memur eğitiminde yeni genel yönetmelik (2026): süreler, 60 puan barajı ve temel eğitim konuları
19 Mart 2026'da yürürlüğe giren Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik, 1983 tarihli aday memur yönetmeliğini kaldırdı. Hazırlayıcı eğitimin üst sınırı 6 aya çıktı; sınav, itiraz ve 18 temel eğitim konusu madde atıflarıyla.
6 dk okuma