Aday memur eğitiminde yeni genel yönetmelik (2026): süreler, 60 puan barajı ve temel eğitim konuları

Görevde yükselme sınavına hazırlanan memurların çoğu adaylık eğitimini yıllar önce tamamlamıştır; yine de adaylık, 657 sayılı Kanunun ortak konularında sık sorulan bir bölümdür. 657'nin 55. maddesi eğitim sürelerinin, programlarının ve değerlendirme esaslarının Cumhurbaşkanınca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenleneceğini söyler. 2026'ya kadar bu yönetmelik 1983 tarihli "Aday Memurların Yetiştirilmelerine İlişkin Genel Yönetmelik"ti. Mart 2026'da yerine hem aday hem asli memurların eğitimini birlikte düzenleyen yeni bir genel yönetmelik geldi. Bu yazıda yeni yönetmeliğin sınavda sorulabilecek sayısal ve kurumsal hükümlerini çıkarıyoruz.

Yönetmeliğin künyesi

Aynı ay içinde, 26/3/2026 tarihli ve 11114 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla 1983 tarihli "Devlet Memurları Eğitimi Genel Planı" da yürürlükten kaldırıldı (RG 27/3/2026, sayı 33206). Böylece memur eğitimine ilişkin iki eski metnin yerini tek bir genel yönetmelik aldı.

Adaylık eğitiminin üç aşaması ve süreleri

657 sayılı Kanunun 55. maddesine göre aday memurlar önce temel eğitime, sonra hazırlayıcı eğitime ve staja tabi tutulur. Yönetmeliğin 6. maddesi bu üç aşamanın birbirini takip eden sırada uygulanacağını ve eğitim sürelerine sınavların dâhil olduğunu belirtir.

Temel eğitimin konuları

Yönetmeliğin 14. maddesi temel eğitim konularını 18 bentte sayar. Bu liste görevde yükselme sınavlarının ortak konularıyla büyük ölçüde örtüşür:

1. Atatürk ilkeleri
2. T.C. Anayasası (genel esaslar, temel haklar ve ödevler, Cumhuriyetin temel organları ve yürütme)
3. Genel olarak Devlet teşkilatı
4. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (ödev ve sorumluluklar, genel haklar, yasaklar, disiplin, mali ve sosyal haklar, amir-memur ilişkileri, müracaat ve şikâyetler, kılık ve kıyafet, yer değiştirme)
5. Belge yönetimi
6. Resmi yazışma usul ve esasları
7. Gizlilik dereceli bilgi ve belgeler ile gizliliğin önemi
8. Arşivleme iş ve işlemleri
9. Devlet malını koruma ve tasarruf tedbirleri
10. Kamu yönetiminde bilişim ve e-Devlet uygulamaları
11. Halkla ilişkiler
12. İnkılap Tarihi
13. Millî Güvenlik Bilgileri
14. İletişim ve protokol kuralları
15. Türkçe dilbilgisi kuralları
16. İnsan hakları ve kamu etiği
17. Kişisel verilerin korunması
18. İş sağlığı ve güvenliği

Maddede (a) bendinden (o) bendine kadar 18 bent vardır; Atatürk ilkeleri (a) ve İnkılap Tarihi (i) ayrı bentlerdir. Hazırlayıcı eğitimde ise kurumun tanıtımı, görevleri, teşkilat yapısı, tabi olduğu mevzuat, diğer kurumlarla ilişkileri ve aday memurun göreviyle ilgili konular işlenir (md. 14/2).

Sınav, puan ve itiraz

• Sınavlar çoktan seçmeli, klasik yazılı veya uygulamalı olabilir ve en az on beş gün önceden duyurulan yer, gün ve saatte yapılır (md. 18).
• Değerlendirme 100 tam puan üzerinden yapılır; 60 ve daha yukarı puan alanlar başarılı sayılır. Buçuklu puanlar bir üst tam puana tamamlanır. Başarısız adayların kâğıtları komisyonca bir kez daha okunur (md. 19/2).
• Sonuçlar sınavı takip eden günden itibaren en geç beş iş günü içinde ilan edilir (md. 20/1).
• Başarısız sayılan aday, sonucun tebliğinden itibaren en geç üç iş günü içinde komisyona dilekçeyle itiraz eder; itiraz en geç on iş günü içinde kesin olarak karara bağlanır (md. 20/2).
• Sağlık veya diğer mücbir sebepler dışında sınava katılmayan aday başarısız sayılır; kopya girişimi, sınav düzenine aykırı davranış ve yerine başkasını sokma da başarısızlık sebebidir (md. 21).
• Sınav sorularının çalındığının tespiti, soru zarflarının sınav zamanından önce açılması veya soruların yetkisiz kişilerce önceden görülmesi hâlinde sınav eğitim yönetme kurulunca iptal edilir; iptale sebep olanlar hakkında kanuni işlem yapılır (md. 22).
• Staj, kurumca staj değerlendirme belgesiyle ya da yazılı veya uygulamalı sınavla değerlendirilir; belgenin şeklini Merkez Eğitim Kurulu belirler (md. 19/3-4).
• Aday memur eğitimini başarıyla tamamlayamayan aday asli memurluğa atanamaz (md. 6/8). İlişik kesme sonucu 657'nin 56. maddesinden doğar.

"Değerlendirme 100 tam puan üzerinden yapılarak 60 ve daha yukarı puan alanlar başarılı sayılır. Buçuklu puanlar bir üst tam puana tamamlanır." (Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik md. 19/2)

Asli memurlar için de yeni hükümler

Yönetmeliğin adı "aday" kelimesini taşımıyor, çünkü asli memurların hizmet içi eğitimini de düzenliyor. İlk defa memur olarak atananların göreve başladıkları ilk üç yıl içinde birim amiri veya görevlendirilen deneyimli bir memurun refakatinde, usta-çırak ilişkisi içinde işbaşında yetiştirilmesi esas alındı (md. 5/5). Kurumlar bir sonraki yılın hizmet içi eğitim planlarını her yılın Kasım ayı sonuna kadar, tamamlanan programları ise Aralık ayı sonuna kadar Kamu Personeli Bilgi Sistemi üzerinden bildirir (md. 28 ve 29). Merkez Eğitim Kurulunun görevleri arasında görevde yükselme ve unvan değişikliği ile diğer üst görevlere hazırlık amacıyla verilecek eğitimlerin belirlenmesine katkıda bulunmak da sayılmıştır (md. 11/6-g).

Sınavda nasıl karşınıza çıkabilir?

Görevde yükselme sınavlarında aday memurlukla ilgili sorular çoğunlukla 657'nin 54-58. maddelerinden gelir. Yeni yönetmelik, bu maddelerin "Cumhurbaşkanınca hazırlanacak bir yönetmelik" dediği yerin karşılığıdır. Kurumunuzun konu listesinde 657'nin yanında personel mevzuatı veya kurum içi eğitim yönetmelikleri varsa yukarıdaki süreleri ve puan kurallarını ezberleyin. 657'nin adaylık maddelerindeki 2026 değişikliği için 7573 sayılı Kanun yazımızı, sınav konularının kurumlara göre dağılımı için sınav konuları rehberini okuyabilirsiniz. Güncel madde metinlerine mevzuat sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Kaynaklar

• Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik (mevzuat.gov.tr)
• Resmî Gazete 19/3/2026, sayı 33201, Karar Sayısı 11105
• Devlet Memurları Eğitimi Genel Planının yürürlükten kaldırılması, RG 27/3/2026, sayı 33206
• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (mevzuat.gov.tr)