Mali Hükümler
Kapsam ve temel ilke (md. 146–147)
Birinci maddenin birinci fıkrası kapsamındaki memurlar aylık, ücret, ödenek ve her çeşit ödeme bakımından 657 sayılı Kanuna, ikinci fıkra kapsamındakiler özel kanunlara tabidir. Memurlara kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemez, hiçbir yarar sağlanamaz. Aylık, zam, tazminat ve diğer ödemelerin brüt toplamı bulunulan yerdeki asgari ücretin aylık tutarından az olamaz; az ise fark tazminat olarak ödenir.
- Aylık: Kadroya dayanılarak ay itibarıyla ödenen para.
- Sözleşmeli ücreti: 4/B personeline; gündelik: 4/C ve 4/D personeline ödenen para.
- Ödül: 123. maddede yazılı hâllerde ödenen para.
Kademe, derece, katsayı (md. 149–155)
Kademe aylığı, gösterge tablosundaki her kademenin göstergesine karşılık gelen aylıktır; derece aylığı derecedeki kademe aylıklarını topluca ifade eder. Aylık tutarı = gösterge × katsayı (md. 155). Aylık katsayısı ve taban aylık katsayısı üçer veya altışar aylık dönemler için Genel Bütçe Kanunu ile belirlenir; mali yılın ikinci yarısında Cumhurbaşkanı değiştirebilir. Katsayı değişikliği aylıkta artış veya eksiliş sayılmaz (md. 154).
Zam ve tazminatlar (md. 152)
- Zamlar: iş güçlüğü, iş riski, mali sorumluluk, temininde güçlük.
- Tazminatlar: en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) brüt tutarının belirli oranları: özel hizmet, eğitim-öğretim, din hizmetleri, emniyet hizmetleri, mülki idare amirliği, denetim, adalet hizmetleri.
- Birden fazla özel hizmet tazminatı gerekiyorsa fazla olanı ödenir.
- Zam ve tazminatlar (MİT hariç) yılda bir defa hazırlanıp Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konur.
- Bir takvim yılında hastalık izinleri toplamı 7 günü aşarsa aşan süreye ait zam ve tazminat %25 eksik ödenir. Sağlık kurulu raporuyla verilen izinler, kanser-verem-akıl hastalığı gibi uzun tedaviler ve yatarak tedavi süreleri hesaba katılmaz.
- Yurt dışına sürekli görevlendirilenlere bu zam ve tazminatlar ödenmez. Tazminatlar damga vergisi hariç vergiye tabi değildir.
Aylığa hak kazanma ve ödeme (md. 158–167)
- Aylık her ayın başında peşin ödenir; emeklilik ve ölümde o ayın aylığı geri alınmaz (md. 164).
- Açıktan atanan, göreve başladığı günden itibaren aylığa hak kazanır; ilk aylık gün hesabıyla ay sonunda ödenir (md. 165).
- Adaylara asaletleri onaylanıncaya kadar kademe ilerlemesi uygulanmaz; adaylık süresi sonradan kademe ve derecede değerlendirilir (md. 158–159).
- Kademe ilerlemesinde, hak edilen tarihi takip eden ay başından itibaren ileri kademe aylığı alınır (md. 166).
- Derece değişikliğinde, yeni derecenin görevine başlanan tarihi takip eden aybaşından; görevin niteliği değişmiyorsa onayın geçerlilik tarihini takip eden ay başından itibaren (md. 167).
Yer değiştirme ve devir (md. 169–172)
- Nakledilen memurun aylığı, işe başladığı tarihi takip eden aybaşından itibaren yeni yerde ödenir; kurumlar arası hesaplaşma yapılmaz.
- İzin veya geçici görevdeyken yeri değişenin aylığı, izin/görev bitene kadar eski yerde kadro tasarrufundan ödenir.
- Saymanların devir süresi 7 gün, sayman mutemetlerinin 2 gündür (md. 171).
Vekalet, ikinci görev, ek ders (md. 174–176)
- Vekalet aylığı için görevin fiilen yapılması şarttır; vekil asilde aranan şartları taşımalıdır.
- Vekalet aylığı: kadro derecesinin birinci kademesinin üçte biri; açıktan vekile üçte ikisi.
- İkinci görev aylığı: boş kadro şartıyla, kadro derecesinin ilk kademe aylığının üçte ikisi.
- Ek ders: gündüz 140, tatil ve 18.00 sonrası 150 gösterge × aylık katsayı.
Fazla çalışma (md. 178)
Ücretli fazla çalışma yalnız salgın hastalık ve tabii afet gibi olağanüstü hâllerde ve işçiyle birlikte çalışmanın zorunlu olduğu işyerlerinde mümkündür; süre ve saat ücreti Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir. Ücretsiz fazla çalışmada her 8 saat için 1 gün izin verilir; bu iznin en çok 10 günlük kısmı yıllık izinle birleştirilebilir.
Yurt dışı ve silah altı (md. 156, 180–186)
- Yurt dışı aylığı = brüt aylık × Cumhurbaşkanınca belirlenen emsal.
- Başka göreve atananların yurt dışı aylığı, tebliği izleyen 15. gün sonuna kadar; bekleme emri alanlara en çok 2 ay ödenir.
- Yurt dışındaki memur geçici görevle en çok 1 ay merkeze çağrılabilir.
- Hazarda eğitim ve manevra için silah altına alınanın aylığını kurumu tam öder; seferde yedek subay vb. rütbe aylığını Milli Savunma Bakanlığı öder, eksik kalan farkı kurum öder.
Sınavda dikkat
- Vekalet: kurum içinden 1/3, açıktan 2/3; ikinci görev de 2/3 ama boş kadro şartı var.
- Açıktan atamada aylık göreve başlanan günden; kademe ve derecede takip eden ay başından.
- Hastalık izninde sınır 7 gün, kesinti %25 ve yalnız zam ve tazminatlardan.
- Sayman 7 gün, sayman mutemedi 2 gün.
- Katsayıyı Genel Bütçe Kanunu belirler; ikinci yarıda Cumhurbaşkanı değiştirebilir.
Bu konudan soru çöz
Bu konuda 23 soru var. Çözdüklerin netine işlenir, yanlışların akıllı tekrar kutusuna girer.