Marmara Bölgesi

Marmara Bölgesi, Asya ile Avrupa'yı birbirine bağlayan konumu, Türk Boğazları ve gelişmiş sanayisiyle Türkiye'nin nüfusu ve ekonomik etkinliği en yoğun bölgesidir. Ortalama yükseltisi en az olan bölgedir. Çatalca–Kocaeli, Ergene, Yıldız Dağları ve Güney Marmara olmak üzere dört bölüme ayrılır.

Yer şekilleri

Bölgenin en yüksek dağı Uludağ'dır (Bursa). Trakya'da Yıldız (Istranca) Dağları ve Ergene Havzası, Kocaeli yarımadasında aşınım platosu niteliğindeki Çatalca–Kocaeli Platosu yer alır. Güney Marmara'da Bursa, İnegöl, Balıkesir gibi tektonik ovalar ile Biga Yarımadası bulunur. Kuzey Anadolu Fay Hattı bölgenin güneyinden geçer; 17 Ağustos 1999 Gölcük (Kocaeli) depremi bu hat üzerinde gerçekleşmiştir. Kapıdağ Yarımadası bir tombolo ile karaya bağlanmıştır.

İklim ve bitki örtüsü

Bölgede Karadeniz, Akdeniz ve karasal iklimler arasında geçiş özelliği taşıyan Marmara (geçiş) iklimi görülür. Karadeniz kıyısında ve Yıldız Dağları'nda gür ormanlar (kayın, meşe), Güney Marmara kıyılarında maki ve zeytinlikler, Ergene Havzası'nda kuraklığa bağlı bozkır görülür.

Ekonomi

• Tarım: Ergene Havzası'nda ayçiçeği, buğday ve şeker pancarı; Meriç boyunca çeltik (Edirne); Gemlik–Mudanya'da sofralık zeytin; Bursa'da şeftali ve kestane; Yalova'da kesme çiçek.
• Hayvancılık: Pazara yakınlık nedeniyle kümes hayvancılığı ve süt sığırcılığı; Bursa çevresinde ipek böcekçiliği; Balıkesir'de Kuş Cenneti (Manyas Gölü).
• Madencilik: Marmara Adası mermeri (adını mermerden alır), Balıkesir bor yatakları ve Bandırma'daki işleme tesisleri, Çan linyiti.
• Sanayi: İstanbul–Kocaeli–Bursa–Sakarya hattı Türkiye'nin en büyük sanayi kuşağıdır: otomotiv (Bursa, Kocaeli, Sakarya), rafineri (İzmit), gemi inşa (Tuzla, Yalova), Togg (Gemlik). İlk OSB Bursa'dadır.
• Ulaşım: Boğaz köprüleri, Marmaray, Avrasya Tüneli, Osmangazi ve 1915 Çanakkale köprüleri, İstanbul Havalimanı.

Boğazlar ve tarih

İstanbul ve Çanakkale boğazlarının statüsü 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile belirlenmiştir. Bölgede Troya, Gelibolu Yarımadası Tarihi Alanı, İznik, Bursa–Cumalıkızık ve Edirne Selimiye Camii gibi önemli miras alanları bulunur.

Sınavda çıkabilecek kısa bilgiler

• Nüfusu ve sanayisi en fazla bölge Marmara'dır.
• Ortalama yükseltisi en az bölgedir.
• En yüksek dağı Uludağ'dır.
• Ayçiçeği üretiminin merkezi Ergene Havzası (Trakya)'dır.
• 17 Ağustos 1999 depreminin merkezi Gölcük'tür.
• Marmara Adası adını mermerinden alır.
• Bor işleme tesisleri Bandırma'dadır.
• Boğazların statüsü 1936 Montrö Sözleşmesi ile belirlenmiştir.
• Manyas Gölü kıyısında Kuş Cenneti bulunur.
• Gemi inşa sanayi Tuzla ve Yalova'da yoğunlaşır.
• Kapıdağ Yarımadası karaya tombolo ile bağlanmıştır.
• Edirne çeltik, Gemlik zeytin ile bilinir.

Sınavda dikkat

• Marmara'da tek tip iklim yoktur; geçiş iklimi görülür.
• Ergene Havzası'nın bozkır olması yağış azlığı ve karasallıkla ilgilidir.
• Taş kömürü Marmara'da değil, Zonguldak'tadır.
• Bor Balıkesir'de çıkarılır ama bölge bor rezervinin tamamına sahip değildir; Kütahya ve Eskişehir de önemlidir.