Ödev ve sorumluluklar, genel haklar ve yasaklar

Tarafsızlık (md. 10)

Sözleşmeli personel herhangi bir siyasi parti, kişi veya zümrenin yararını ya da zararını hedef tutan davranışta bulunamaz; görevini yaparken dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ayrımı yapamaz; siyasi ve ideolojik amaçlı beyanda bulunamaz ve bu tür eylemlere katılamaz.

Yükümlülük ve sorumluluklar (md. 11)

• Genel müdür, müessese müdürü, yönetim ve danışma kurulu veya yönetim komitesi üyeleri ile her çeşit personel, sermaye ve kaynakları verimlilik ve kârlılık esaslarına göre kullanmakla yükümlüdür; teşebbüse verdikleri zarardan dolayı özel hukuk hükümlerine tabidir.
• Teşebbüsün paralarına, para hükmündeki evrakına ve diğer mevcutlarına, bilanço, tutanak, rapor gibi belgelerine karşı işledikleri suçlar ile görev suçlarında memur sayılırlar.
• Görevleri sırasında öğrendikleri gizli bilgileri, görevden ayrılmış olsalar bile, yetkili amirin izni olmadan açıklayamazlar.
• Genel müdür ve yönetim kurulu üyelerinin görevleri sırasında işledikleri suçlardan yargılanması ilgili bakanın iznine bağlıdır; Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun uygulanır.

Genel haklar (md. 12-14)

• Sözleşmeli personel KHK ve sözleşmede belirtilen şartlarla görevinden çekilme hakkına sahiptir.
• Anayasa ve özel kanunu uyarınca sendika ve üst kuruluş kurabilir, üye olabilir.
• Grev yasağı: grev kararı vermek, propaganda yapmak, greve veya grev teşebbüsüne katılmak, grevi desteklemek veya teşvik etmek yasaktır.

Başka iş ve hizmet yasağı (md. 15)

Genel müdür, müessese müdürleri, yönetim kurulu ve yönetim komitesi üyeleri ve her çeşit personel KHK'da öngörülen hâller dışında başka işle meşgul olamaz. Anonim şirketler hariç, çalıştıkları kuruluşun faaliyet konusundaki mal ve hizmetlerle uğraşan şirketlere ortak olamazlar; eşleri ve reşit olmayan çocukları da aynı yasağa tabidir. Teşebbüs yönetim kurulunun muvafakatiyle iştiraklerin yalnız birisinde yönetim kurulu üyeliği, denetçilik ve tasfiye kurulu üyeliği yapabilirler. Yasak dışında kalanlar: esas göreve halel gelmeden ve genel müdürün uygun görmesiyle eğitim-öğretim faaliyetleri; sosyal güvenlik kuruluşları ve kamu kurumu niteliğindeki kuruluşların organlarında görev; personel aleyhine açılan davalarda görevlendirilen avukatların savunma yapması; bilirkişilik ve hakemlik. Aykırı hareket edenlerin sözleşmeleri feshedilir.

Diğer yasaklar (md. 16-19)

• Hediye: hediye istemek, menfaat amacıyla hediye kabul etmek, iş sahiplerinden borç para istemek ve almak yasaktır.
• Basın: göreviyle ilgili konularda basına, ajanslara, radyo ve televizyona yetkili amirin izni olmadan bilgi veya demeç veremez.
• Siyasi faaliyet: personel siyasi faaliyette bulunamaz ve siyasi partilere üye olamaz.
• Toplu eylem: hizmeti aksatacak şekilde birlikte çekilme, göreve gelmeme, hizmeti yavaşlatma ve toplu olarak söz veya yazı ile müracaat ve şikâyet yasaktır.

Sınavda dikkat

• Sendika kurmak serbest, grev yasak.
• Yargılama izni: genel müdür ve yönetim kurulu üyeleri için ilgili bakan.
• Ortaklık yasağı anonim şirketleri kapsamaz; eş ve reşit olmayan çocukları kapsar.
• Sırrı saklama yükümlülüğü görevden ayrıldıktan sonra da sürer.