2018/38 sayılı Genelge Başlık 10.22330 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre Bağlanacak Aylıklarda Alt Sınır Aylığı Uygulaması
6495 sayılı Kanunun 80 inci maddesiyle değişik 2330 sayılı Kanunun 4 üncü maddesine göre, 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlara göre aylık bağlanan malullere, aylık bağlama tarihi itibarıyla sosyal güvenlik kurumlarınca kendi sigortalılığı nedeniyle ödenmekte olan gelir ve/veya aylıkların toplamının 657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi gereğince öğrenim durumuna göre belirlenecek giriş derece ve kademesi ile 30 yıl fiili hizmet süresi esas alınarak, mülga hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre hesaplanacak vazife malullüğü aylığının % 25 artırımlı tutarından az olamayacak ve bu şekilde belirlenen aylıklar ilgili sigortalılık halindeki aylık artışları dikkate alınarak artırılacaktır.
2013/Ağustos döneminden itibaren; 4/1-(a) veya 4/1-(b) kapsamındaki sigortalı veya hak sahiplerine 2330 sayılı Kanunun 4/1-(a) ve 4/1-(b) bentleri kapsamında aylık bağlama işlemleri yapılırken aylıklar, öncelikle Kanun hükümlerine göre hesaplanacak ve % 25 oranında artırılacaktır. Bulunan aylık, sigortalının olay tarihindeki öğrenim durumuna göre belirlenecek giriş derece ve kademesi ile 30 yıl fiili hizmet süresi esas alınarak 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre hesaplanacak vazife malullüğü aylığının % 25 artırımlı tutarı ile mukayese edilecektir. Mukayese işlemi yapılırken 4/1-(a) veya 4/1-(b) sigortalısının sadece hesaplanan aylığı değil, kendi sigortalılığı nedeniyle ödenmekte olan diğer gelir ve/veya aylıklarının toplamı da dikkate alınacaktır. Mukayese işlemi aylık başlangıç tarihinde bir defa yapılacak olup, kendi statüsünden hesaplanan gelir/aylık toplamı yüksek ise ödemeler bu aylık üzerinden yapılacak ve aylık artışları da bağlanan statüye göre verilecektir. 5434 sayılı Kanuna göre hesaplanan aylığın yüksek olması halinde 2330 sayılı Kanuna göre ödenmesi gereken fark aylık, Kanuna göre hesaplanan aylığa ilave edilecek ve bu şekilde belirlenen aylık, ilgili sigortalılık halindeki aylık artışlarına göre yükseltilecektir.
4/1-(a) ve 4/1-(b) sigortalılarına ilişkin olarak alt sınır uygulamasında görevde ölümler 1. derece kabul edilecek, maluller için ise 1053 sayılı Nizamnameye göre derece tespiti yapılacaktır. Sağlık Kurulunca tespit edilen bu dereceler esas alınarak alt sınır uygulaması yapılacaktır. 6495 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik 2013/Ağustos ödeme döneminden itibaren yürürlüğe girdiğinden, daha önceki dönemlere ilişkin alt sınır uygulaması yapılmayacaktır.
Alt sınır aylıkları uygulanırken Kamu Görevlileri Emeklilik Daire Başkanlığınca her katsayı artış döneminde öğrenim durumlarına ve maluliyet derecelerine göre tespit edilmiş aylık listeleri esas alınacaktır. Öğrenim durumu tespit edilemeyen ya da öğrenim görmemiş kişilerin ilkokul mezunu olduğu varsayılarak işlem yapılacaktır.
Örnek 1: 4/1-(a) kapsamındaki sigortalıya 2330 sayılı Kanun kapsamında malullük aylığı bağlanacaktır. Sigortalının mevcut hizmet süreleri üzerinden Kanuna göre hesaplanan aylık miktarı 830 TL olup, % 25 artırımlı (207,50 TL) tutarı toplam 1.037,50 TL’dir.
Sigortalının Kurumumuzdan kendi sigortalılığından dolayı aldığı başka aylık bulunmamaktadır. Sigortalının ilk defa çalışmaya başladığı tarihte öğrenim durumu ilkokul olmakla birlikte, olay tarihinde öğrenim durumu lise olduğundan, lise öğrenim durumuna göre giriş derece kademesi ve 30 yıllık hizmet üzerinden % 25 artırılmış olarak hesaplanan aylık 1650 TL’dir. Bu durumda 4/1-(a) sigortalısının 1.037, 50 TL aylık miktarı, 612,50 TL 2330 sayılı Kanuna göre fark aylığı olmak üzere toplam 1650 TL olacak ve sonraki aylık artışları, toplam aylığa 4/1-(a) sigortalılarının aylıklarına uygulanan oranlar üzerinden yapılacaktır.
Örnek 2: 4/1-(b) kapsamındaki sigortalı 2330 sayılı Kanun kapsamında sayılan olaydan dolayı vefat etmiş olup, hak sahibi eşe ölüm aylığı bağlanacaktır. Ölen sigortalı için Kanuna göre hesaplanan ölüm aylığı 650 TL olup, % 25 artırımlı (162,50 TL) tutarı toplam 812,50 TL’dir. Hak sahibi eş aynı zamanda 4/1-(a) kapsamında 910 TL yaşlılık aylığı almaktadır. Ölen sigortalının olay tarihinde öğrenim durumu ilkokul olup, 5434 sayılı Kanuna göre hesaplanan aylık tutarı % 25 artırımlı 1440 TL olarak tespit edilmiştir. Bu durumda, mukayese işlemi yapılırken sadece ölen sigortalıdan dolayı hak kazanılan gelir ve aylıklar dikkate alınacağından, hak sahibinin almakta olduğu yaşlılık aylığı mukayese dışında tutulacaktır. Buna göre, hesaplanan 812,50 TL ölüm aylığı 5434 sayılı Kanuna göre hesaplanan aylıktan daha az olduğundan, sigortalının aylığı 812,50 TL aylık miktarı, 627,50 TL 2330 sayılı Kanuna göre fark aylığı olmak üzere toplam 1440 TL olacak ve hak sahibinin hissesi bu miktar üzerinden hesaplanacaktır. Hak sahibi aylığına uygulanacak sonraki aylık artışları, 4/1-(b) sigortalılarının aylıklarına uygulanan oranlar üzerinden yapılacaktır.
Kaynak: 2018/38 sayılı Emeklilik İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 13.10.2026