İçeriğe atla
11. Diğer hususlar

2020/8 sayılı Genelge Başlık 11Diğer hususlar

11.1- İdari para cezalarına ilişkin örnek formlar 5/11/2008 tarihli genel yazı ekinde gönderilmiştir. Ancak, gerek 5510 sayılı Kanunda yapılan yeni düzenlemeler, gerekse uygulamada yapılan değişiklikler sonucunda söz konusu formlarda da bazı değişiklikler yapılmıştır.

Bu bağlamda, uygulamada kullanılacak olan formlar yeniden düzenlenmiş olup;

-Belgelere bağlı idari para cezası formu Ek -1’de, -İşyeri kayıtları nedeniyle verilen idari para cezası formu Ek-2’de -Bildirim yükümlülüklerini yerine getirilmemesine bağlı idari para cezası formu Ek-3’te, -İş kazası ve meslek hastalığı bildiriminin süresi içinde yapılmaması halinde uygulanacak idari para cezası formu Ek-4’te, -5510/4-b kapsamındaki sigortalılara ilişkin sigortalı işe giriş/işten ayrılış bildirgesinin süresi içinde/elektronik ortamda verilmemesi halinde uygulanacak idari para formu Ek-5’te, -Çalışılmadığına dair bildirimin yapılmaması halinde uygulanacak idari para cezası formu Ek-6’da, - Ev hizmetlerinde çalıştırılanlara ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde uygulanacak idari para cezası formu Ek-7’de, - Hizmet Takip Programında (HİTAP) belirtilen yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde uygulanacak idari para cezası formu Ek-8’de, yer almaktadır.

11.2- 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca, devir olunan belediyelere devir tarihinden önceki dönemler için idari para cezası uygulanması gereken durumlarda, idari para cezasının devredilen ve kapatılan Kurumlar adına kayıtlı işyeri sicil numaralarından oluşturulup, tebligatın devrolunan ilgili Kuruma yapılması gerekmektedir.

11.3- Bilgi ve belgelerin Sosyal Güvenlik Merkezi bulunmayan yere gönderilmesi ve bahse konu bilgi ve belgenin yasal süre içerisinde Kurum kayıtlarına intikal etmiş olması halinde idari para cezası uygulanmayacaktır.

11.4- İdari para cezaları hakkında, bu Kanun ve 16.05.2006 tarihli ve 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu’nda hüküm bulunmayan hallerde 30.03.2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanacaktır.

11.5- İlgililer hakkında uygulanacak idari para cezalarının tebliğinde 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri veya 5510 sayılı Kanunun 88 nci maddesinin yirmiüçüncü fıkrasında yer alan hükümler dikkate alınacaktır.

11.6- İdarî para cezası uygulanması 5510 sayılı Kanunun 8 inci, 9 uncu, 11 inci ve 86 ncı maddelerde belirtilen belgelerin Kuruma verilmesi yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

11.7- İdari para cezalarının Kuruma itiraz edilmiş olması sonucu veya mahkeme kararı ile iptal edilmesine karar verilmesi halinde, 5510 sayılı Kanunda herhangi bir hüküm bulunmadığından, ödenmiş olan idari para cezalarının ilgililere kanuni faiz ödenmeden iade olunması gerekmektedir.

Diğer taraftan, mahkeme kararında idari para cezasına muhatap kimseye kanuni faiz ödenmesine yönelik hükme yer verilmiş olması halinde, mahkeme kararı uyarınca işlem yapılması gerektiğinden ilgiliye kanuni faiz ödenmesi gerekmektedir.

11.8- Bilgi ve belgelerin 5510 sayılı Kanunun 100 üncü maddesinin dördüncü fıkrası ve bu hükme dayanarak düzenlenen Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin “Bilgi ve belgelerin Kuruma verilme usulü ile zorunluluk hali” başlıklı 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen sürede gönderilmesi halinde söz konusu bilgi ve belgeler 5510 sayılı Kanunda öngörülen sürede yerine getirmiş kabul edileceğinden idari para cezası uygulanmayacaktır.

Örnek 1- İlk defa sigortalı çalıştıran işverenin işyeri bildirgesini 22/5/2017 tarihinde Kuruma elektronik ortamda vermek istediği ancak Kurumun bilgi işlem sistemlerinin hizmet dışı kalması sonucu bildirgeyi 22/5/2017 tarihinde veremediği ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre bilgi ve belgelerin yasal verilme süresinin 22/5/2017 tarihinden itibaren uzatıldığı ve 22/5/2017 tarihinde işyeri bildirgesi vermekle yükümlü bulunan (A) işvereninin söz konusu bildirgeyi bilgi ve belgelerin yasal verilme süresinin uzatıldığı süre içinde 26/5/2017 tarihinde verdiği varsayıldığında, bildirgenin yasal süresinde verilmesi nedeniyle idari para cezası uygulanmayacaktır.

11.9- Kendisine vasi/veli tayin edilen kimseler tarafından 5510 sayılı Kanunda belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde, idari para cezaları veli/vasi tayin edilen kimselere uygulanacak olup; idari para cezasının takip tahsili de veli/vasilerden yapılacaktır.

11.10- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası, “Suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur.” hükmüne amirdir.

Kanunun bu hükmüne istinaden, fiilin işlendiği tarihten sonra yapılan yeni düzenlemelerin failin lehine durum meydana getirmesi halinde, ilgililer hakkında düşük olan ceza tutarının esas alınması gerektiğinden, 5510 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra uygulanmakta olan bir cezanın yapılacak yeni bir düzenlemeyle ilgilinin lehine olan bir durum meydana getirmesi halinde ilgilinin lehine olan hüküm icra olunacaktır.

Örnek 1- Bilindiği üzere işyeri bildirgesinin verilmemesine ilişkin ceza tutarı, bilanço esasına göre defter tutan bir işveren için asgari ücretin 3 katıdır. Söz konusu cezanın sonradan yapılan bir kanun değişikliği 2 katına düşürülmesi halinde ilgili ceza mevzubahis işverene 2 kat üzerinden uygulanacaktır.

11.11-Çalışmaların fiili olması, prime esas kazanç ve günde değişiklik olmaması ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin Ek-7 nci maddesi kapsamında irat kaydedilecek bir durum olmaması halinde bir işyeri dosyasındaki sigortalıların diğer işyeri dosyasına aktarılması halinde aylık prim ve hizmet belgeleri, işe giriş ve işten ayrılış bildirgeleri yönünden idari para cezası uygulanmayacaktır.

11.12-Denetim sonucunda aynı ay için birden fazla belge türü ile hizmet kazandırılması halinde, her belge için ayrı ayrı idari para cezası uygulanacak ancak belgenin muhtasar prim ve hizmet beyannamesi olması halinde tek idari para cezası uygulanacaktır.

11.13- Kanun ile Kurum işlemlerine karşı yapılacak itirazların yargıya intikal ettirilmesi halinde idari para cezaları yönünden idare mahkemeleri (idari yargı), hizmet tespiti, prim borcu vs. yönünden iş mahkemeleri (adli yargı) görevli kılınmış olup her iki yargı kolu da birbirinden farklı inceleme ve işleyişe sahip bulunmaktadır.

Bu itibarla idari para cezasının iptaline yönelik idare mahkemesi kararı mevcut olsa dahi aynı dönemler için tahakkuk ettirilen sigorta priminin tahsiline ilişkin iş mahkemesi kararı olmadığı sürece primlerin tahsiline devam edilmesi gerekmektedir.

11.14- 5510 sayılı Kanunun Ek 9 uncu maddesi kapsamında sigortalı olarak çalıştırılanlar bakımından uygulanacak idari para cezalarına ilişkin olarak Ev Hizmetlerinde 5510 Sayılı Kanunun Ek 9 uncu Maddesi Kapsamında Sigortalı Çalıştırılması Hakkında Tebliğde açıklanan hükümler doğrultusunda işlem yapılacaktır.

11.15- Bu genelgede belirtilen idari para cezaları hakkında söz konusu ceza hangi daire başkanlığının görev alanına giriyorsa ilgili daire başkanlığından görüş istenecektir.

11.16- Bu genelgenin yayımlandığı tarih itibariyle tebliğ edilmemiş, tebliğ edilmiş olmakla birlikte tahsil olunmamış idari para cezaları hakkında bu genelgedeki lehe olan hükümler uygulanır ancak tahsil edilmiş olan tutarlar iade veya mahsup edilmez.

11.17- İdari para cezaları ile ilgili olarak bu genelgeye göre işlem yapılacaktır. İdari para cezalarına ilişkin bu genelgede hüküm bulunmayan hallerde ilgili mevzuat uyarınca işlem yapılacaktır.

Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.

İsmail YILMAZ Kurum Başkan V.

Ekler: Tebligat Formları DAĞITIM:

Gereği: Bilgi:

Merkez ve Taşra Teşkilatına Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına

Kaynak: 2020/8 sayılı İdari Para Cezası Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 07.10.2026

Bu başlıktan sorular

Bu maddeye dayanan 3 çözümlü soru var. İlk 3 tanesi kayıt gerekmeden burada.

1
5510 ve 5502 sayılı Kanunlarda hüküm bulunmayan hallerde idari para cezaları hakkında hangi kanun uygulanır?
Kanunlarda hüküm bulunmayan hallerde 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanır (Genelge 11).
2
İtiraz üzerine iptal edilen ve daha önce ödenmiş bulunan idari para cezası için hangisi doğrudur?
Kanunda hüküm bulunmadığından ödenmiş cezalar faizsiz iade edilir; mahkeme kararında faiz hükmü varsa faiz ödenir (Genelge 11).
3
İdare mahkemesi bir dönem için uygulanan idari para cezasını iptal etmiştir. Aynı dönem için tahakkuk ettirilen sigorta primleri bakımından hangisi doğrudur?
İdari para cezalarında idari yargı, hizmet tespiti ve prim borcunda adli yargı (iş mahkemesi) görevlidir; ceza iptal edilse de iş mahkemesi kararı yoksa prim tahsili sürer (Genelge 11).
Bu konudan daha fazla soru çöz →