İçeriğe atla
Birinci Bölüm — Kurum alacaklarının korunması

2024/12 sayılı Genelge Başlık 12Alt işverenlerin borçları

5510 sayılı Kanunun "İşveren, işveren vekili, geçici iş ilişkisi kurulan işveren ve alt işveren"

başlıklı 12 nci maddesinin birinci fıkrasında, "4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentlerine

göre sigortalı sayılan kişileri çalıştıran gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve

kuruluşlar işverendir.",

Aynı maddenin altıncı fıkrasında "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine

ilişkin bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde, iş alan ve bu iş için görevlendirdiği sigortalıları

çalıştıran üçüncü kişiye alt işveren denir. Sigortalılar, üçüncü bir kişinin aracılığı ile işe girmiş ve

bunlarla sözleşme yapmış olsalar dahi, asıl işveren, bu Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden

dolayı alt işveren ile birlikte sorumludur.",

Aynı Kanunun "Prim ödeme yükümlüsü" başlıklı 87 nci maddesinin birinci fıkrasının (a)

bendinde, "4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentlerine ve 5 inci maddenin (a) bendine tabi

olanlar için bunların işverenleri, prim ödeme yükümlüsüdür.",

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 31 inci maddesinin birinci fıkrasında ise "Alt işveren,

mevzuattan doğan yükümlülüklerini asıl işverene ait işyeri sicil numarasına ilave olarak verilecek üç

haneli alt işveren numarası ile asıl işverenin işyeri dosyası üzerinden yerine getirir. Alt işveren adına

işyeri dosyası açılmaz."

hükümleri yer almaktadır.

Buna göre, bir kişinin alt işveren sayılabilmesi için üçüncü kişiye ait bir işyerinde yürütülen mal

veya hizmet üretimine ilişkin bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde iş alması ve bu iş için

sigortalı çalıştırması gerekmektedir. Sigortalılar alt işveren aracılığı ile işe girmiş ve alt işveren ile

sözleşme yapmış olsalar dahi asıl işveren, Kanunla işverene yüklenilen yükümlülüklerden dolayı Kuruma

karşı alt işveren ile birlikte sorumlu olmaktadır.

Öte yandan, 6183 sayılı Kanunun 55 inci maddesinin birinci fıkrasında, "Amme alacağını

vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu

bir ödeme emri ile tebliğ olunur.",

Sosyal Güvenlik Kurumunca 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna

Göre Kullanılacak Yetkilere İlişkin Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 4 üncü maddesinin birinci

fıkrasının (ç) bendinde de "Borçlu: Kurum alacağını ödemek zorunda olan gerçek kişiler veya bunların

kanuni temsilcilerini, mirasçılarını, kefillerini, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan

teşekkülleri idare edenleri, tüzel kişiler ile tüzel kişiliği haiz işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de

dâhil olmak üzere üst düzey yöneticileri ve yetkilileri ile kanuni temsilcilerini ya da kamu idarelerinin

tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlilerini, yabancı şahıs ve temsilcilerini, işveren vekillerini, alt

işvereni, geçici iş ilişkisi ile sigortalıyı devir alan işvereni, işyerinin devralınması veya intikal etmesi ya

da başka bir işyerine katılması veya birleşmesi halinde yeni işvereni ifade eder."

hükümleri yer almaktadır.

Bu hükümler çerçevesinde, Kurum tarafından verilen alt işveren numarası ile asıl işverene ait

işyeri dosyası üzerinden yükümlülüklerini yerine getirmesi gereken alt işveren, Kuruma olan

borçlarından asıl işveren ile birlikte sorumlu olduğundan, alt işverenin Kuruma olan ve yasal süresi

içinde ödenmeyen borçlarının tahsilini teminen 6183 sayılı Kanunun 55 inci maddesine göre

düzenlenecek ödeme emirlerinin asıl işverene ve alt işverene aynı anda (birlikte) gönderilerek icra takip

işlemlerinin yapılması gerekmektedir.

Kaynak: 2024/12 sayılı 6183 Sayılı Kanun Kapsamında Kurum Alacaklarının Takip İşlemleri Genelgesi · tablo ve örnekler PDF'ten metne dönüştürüldü, düzeni bozuk olabilir · metin kontrolü 14.10.2026

Bu başlıktan sorular

Bu maddeye dayanan 4 çözümlü soru var. İlk 3 tanesi kayıt gerekmeden burada.

1
Bir fabrikanın üretim alanındaki temizlik işini üstlenen (Y) Ltd. Şti., bu iş için çalıştırdığı sigortalıların primlerini yasal süresinde ödememiştir. Ünite, borcun tahsili için 6183 sayılı Kanunun 55 inci maddesine göre ödeme emri düzenleyecektir. Genelgeye göre doğru uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
Alt işveren, Kuruma olan borçlarından asıl işverenle birlikte sorumlu olduğundan ödeme emirleri asıl işverene ve alt işverene aynı anda (birlikte) gönderilerek icra takibi yapılır. Takipte bir sıra öngörülmemiştir (A, C); alt işveren adına da ayrı işyeri dosyası açılmaz (B) (2024/12 Genelge, 12).
2
Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğine göre alt işveren, mevzuattan doğan yükümlülüklerini nasıl yerine getirir?
SSİY md. 31/1'e göre alt işveren, asıl işverenin işyeri sicil numarasına eklenen üç haneli alt işveren numarasıyla ve asıl işverenin işyeri dosyası üzerinden yükümlülüklerini yerine getirir; alt işveren adına işyeri dosyası açılmaz. A ve C bu yasağa, D ise mevzuatta olmayan bir uygulamaya dayanır (2024/12 Genelge, 12).
3
Alt işveren sayılmak için üçüncü kişiye ait bir işyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin işte ya da işin bölüm veya eklentilerinde iş almak ve bu iş için sigortalı çalıştırmak gerekir. Buna göre aşağıdakilerden hangisinde işi üstlenen kişi alt işveren niteliğindedir?
Alt işverenlik için asıl işverenin işyerinde yürütülen üretime ilişkin bir işin veya bölümünün alınması ve o işte sigortalı çalıştırılması gerekir; boyahane işini üstlenen firma bu şartları taşır. Kendi mağazasında kendi işini yürüten (A), yalnızca mal satan (B) ve kendi işyerinde bağımsız hizmet veren (D) kişiler alt işveren değildir (5510 md. 12/6; 2024/12 Genelge, 12).
Bu konudan daha fazla soru çöz →