Cumhurbaşkanlığı teşkilatında 2024-2026 değişiklikleri: Genel Sekreterlik, 10 politika kurulu, tek ofis

Devlet teşkilatı, görevde yükselme sınavlarının ortak konularında genellikle 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi üzerinden sorulur. Kararname 10/7/2018'de yayımlandığından beri yüzden fazla Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle değiştirildi. Çoğu değişiklik bakanlıkların iç birimlerine ilişkindir ve sınavda nadiren sorulur. 2024-2026 döneminde ise doğrudan sınav sorusu olabilecek dört yapısal değişiklik oldu. Aşağıdaki bilgileri mevzuat.gov.tr'deki güncel metnin dipnotlarından ve değişiklik tablosundan, Resmî Gazete künyeleriyle birlikte çıkardık.

Değişiklikler tek tabloda

1. İdari İşler Başkanlığından Genel Sekreterliğe

174 sayılı Kararnamenin 1. maddesi, 1 sayılı CBK'nın İkinci Kısım başlığını "CUMHURBAŞKANLIĞI İDARİ İŞLER BAŞKANLIĞI" iken "CUMHURBAŞKANLIĞI GENEL SEKRETERLİĞİ" olarak değiştirdi. 2. madde ile 5. maddedeki "İdari İşler Başkanı" ibareleri "Genel Sekreter" oldu. Bugünkü metin şöyledir:

"En yüksek Devlet memuru olan Genel Sekreter, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliğinin en üst amiridir." (1 sayılı CBK md. 5/1)

Genel Sekreterliğin birimleri değişmedi (md. 6/2): Hukuk ve Mevzuat Genel Müdürlüğü, Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü, Güvenlik İşleri Genel Müdürlüğü, Destek ve Mali Hizmetler Genel Müdürlüğü ve Koruma Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Politika kurullarının sekretarya hizmetleri ve kurul personelinin özlük işlemleri de artık Genel Sekreterlik tarafından yürütülür (md. 34).

Ad değişikliği kanunlara da yansıdı. 7547 sayılı Kanun (RG 16/5/2025, sayı 32902), 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanunun 3, 12 ve 13. maddelerindeki "İdari İşler Başkanı" ibarelerini "Genel Sekreteri" olarak değiştirdi. Soruşturma izni konusunu çalışıyorsanız 4483'ün bu maddelerini güncel metinden okuyun.

2. Siber Güvenlik Başkanlığı

177 sayılı Siber Güvenlik Başkanlığı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (RG 8/1/2025, sayı 32776), 1 sayılı CBK'nın 37. maddesine (h) bendini ekledi. 37. madde Cumhurbaşkanlığına bağlı kurum ve kuruluşları sayar ve güncel listesi şöyledir:

1. Devlet Arşivleri Başkanlığı
2. Devlet Denetleme Kurulu
3. Diyanet İşleri Başkanlığı
4. İletişim Başkanlığı
5. Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği
6. Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı
7. Millî Saraylar İdaresi Başkanlığı
8. Savunma Sanayi Başkanlığı
9. Siber Güvenlik Başkanlığı (2025'te eklendi)
10. Strateji ve Bütçe Başkanlığı
11. Türkiye Varlık Fonu

Maddenin (ç) bendi 2018'de yürürlükten kaldırıldığı için bentler (a)'dan (i)'ye kadar gider ama yürürlükteki kuruluş sayısı 11'dir. 2025 öncesi kaynaklarda bu sayı 10 olarak geçer. Başkanlık, 12/3/2025'te kabul edilen 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu (RG 19/3/2025, sayı 32846) ile kanuni dayanak da kazandı ve aynı Kanunla 5018 sayılı Kanunun (II) sayılı cetveline özel bütçeli idare olarak eklendi.

3. Politika kurulları: 9'dan 10'a

183 sayılı Kararnamenin 2. maddesi 1 sayılı CBK'nın 20. maddesini değiştirdi. Değişiklikten önceki ve sonraki liste:

Kurulların başkanı Cumhurbaşkanıdır, her kurul en az üç üyeden oluşur ve üyeleri Cumhurbaşkanı atar; Cumhurbaşkanı üyelerden birini başkanvekili olarak görevlendirir (md. 21). Bu kurallar değişmedi.

4. Ofisler: dörtten bire

2018'deki ilk metinde 525. madde Cumhurbaşkanlığına bağlı dört ofis kuruyordu: Dijital Dönüşüm Ofisi, Finans Ofisi, İnsan Kaynakları Ofisi ve Yatırım Ofisi. 183 sayılı Kararnamenin 10-12. maddeleri bunlardan üçünü kaldırdı, Yatırım Ofisinin adını Yatırım ve Finans Ofisi yaptı. Yedinci Kısmın başlığı da "CUMHURBAŞKANLIĞI OFİSLERİ" iken "YATIRIM VE FİNANS OFİSİ" oldu. Kararnameye eklenen geçici maddeye göre kapatılan ofislerdeki başkan ve başkan yardımcılarının görevleri başka bir işleme gerek kalmaksızın sona erdi; personel, kayıt ve malzemenin devri Cumhurbaşkanlığınca yürütülür.

Güncel 525. maddeye göre Yatırım ve Finans Ofisi Cumhurbaşkanlığına bağlı, özel bütçeli, kamu tüzel kişiliğini haiz, idari ve mali özerkliğe sahiptir; merkezi Ankara'dadır.

Örnek sorular (özgün)

1. 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine göre aşağıdakilerden hangisi Cumhurbaşkanlığı politika kurullarından biri değildir?
A) Tarım ve Gıda Politikaları Kurulu
B) Sosyal ve Gençlik Politikaları Kurulu
C) Sağlık ve Gıda Politikaları Kurulu
D) Yerel Yönetim ve Afet Politikaları Kurulu
E) Hukuk Politikaları Kurulu

Cevap: C. "Sağlık ve Gıda Politikaları Kurulu" 183 sayılı Kararnameyle "Sağlık Politikaları Kurulu" olarak değiştirildi; gıda konusu yeni kurulan Tarım ve Gıda Politikaları Kuruluna geçti (md. 20).

2. Aşağıdakilerden hangisi 1 sayılı CBK'nın 37. maddesinde Cumhurbaşkanlığına bağlı kuruluş olarak sayılmaz?
A) Siber Güvenlik Başkanlığı
B) Devlet Denetleme Kurulu
C) İletişim Başkanlığı
D) Dijital Dönüşüm Ofisi
E) Türkiye Varlık Fonu

Cevap: D. Dijital Dönüşüm Ofisi hiçbir zaman 37. maddede sayılmamıştı; Yedinci Kısımda düzenlenen bir ofisti ve 2025'te kapatıldı.

Değişmeyenler

• Bakanlık sayısı 17'dir: Adalet; Aile ve Sosyal Hizmetler; Çalışma ve Sosyal Güvenlik; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği; Dışişleri; Enerji ve Tabii Kaynaklar; Gençlik ve Spor; Hazine ve Maliye; İçişleri; Kültür ve Turizm; Millî Eğitim; Millî Savunma; Sağlık; Sanayi ve Teknoloji; Tarım ve Orman; Ticaret; Ulaştırma ve Altyapı.
• Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Cumhurbaşkanına vekâlet hükümleri (Üçüncü Kısım) değişmedi.
• Anayasa'nın yürütmeye ilişkin maddelerinde 2017'den sonra değişiklik yapılmadı.

Sınava hazırlıkta ne yapmalı?

1. Kaynağınızda "İdari İşler Başkanlığı", "9 politika kurulu", "Dijital Dönüşüm Ofisi" veya "Cumhurbaşkanlığına bağlı 10 kuruluş" geçiyorsa o bölümü güncel metinle değiştirin.
2. Genel Sekreterlik özetini ve kurulların oluşumu özetini okuyun.
3. Teşkilatın genel yapısını Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi ve Devlet teşkilatı yazımızdan, 657'deki son değişiklikleri 2024-2026 değişiklik listemizden tamamlayın.

Kaynaklar

• 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, güncel metin (mevzuat.gov.tr)
• Resmî Gazete 28/12/2024, sayı 32766 (174 sayılı CBK)
• 177 sayılı Siber Güvenlik Başkanlığı Hakkında CBK, RG 8/1/2025, sayı 32776
• 183 sayılı CBK, RG 28/3/2025, sayı 32855
• 189 sayılı CBK, RG 16/10/2025, sayı 33049
• 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu, RG 19/3/2025, sayı 32846
• 7547 sayılı Kanun, RG 16/5/2025, sayı 32902