Belediyenin Gelir ve Giderleri

Belediyenin gelirleri (md. 59)

5393 sayılı Kanun belediye gelirlerini dokuz bent hâlinde sayar:

• a) Kanunlarla gösterilen belediye vergi, resim, harç ve katılma payları.
• b) Genel bütçe vergi gelirlerinden ayrılan pay.
• c) Genel ve özel bütçeli idarelerden yapılacak ödemeler.
• d) Taşınır ve taşınmaz malların kira, satış ve başka suretle değerlendirilmesinden elde edilecek gelirler.
• e) Belediye meclisi tarafından belirlenecek tarifelere göre tahsil edilecek hizmet karşılığı ücretler.
• f) Faiz ve ceza gelirleri.
• g) Bağışlar.
• h) Her türlü girişim, iştirak ve faaliyetler karşılığı sağlanacak gelirler.
• i) Diğer gelirler.

Büyükşehirde emlak vergisi

Büyükşehir belediyelerinde, büyükşehir sınırları ve mücavir alanları içinde belediyelerince tahsil edilen emlak vergisinin tamamı ilgili ilçe ve ilk kademe belediyeleri tarafından alınır. Bu tutardan büyükşehir belediyesine veya özel idareye ayrıca pay kesilmez.

Belediyenin giderleri (md. 60)

Kanun belediye giderlerini de ayrıntılı biçimde sayar. Başlıcaları şunlardır:

• Bina, tesis, araç ve malzemelerin temini, yapımı, bakımı ve onarımı.
• Personele ve seçilmiş organların üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluk ve hizmete ilişkin eğitim harcamaları.
• Her türlü alt yapı, yapım, onarım ve bakım giderleri.
• Vergi, resim, harç, katılma payı ve diğer gelirlerin takip ve tahsil giderleri.
• Zabıta ve itfaiye hizmetleri ile diğer görevlerin giderleri.
• Katılınan şirket, kuruluş ve birliklere ilişkin ortaklık payı ve üyelik aidatı.
• Mezarlıkların tesisi, korunması ve bakımı.
• Faiz, borçlanmaya ilişkin ödemeler ve sigorta giderleri.
• Dar gelirli, yoksul, muhtaç, kimsesiz ve engellilere sosyal hizmet ve yardımlar.
• Dava takip ve icra giderleri; temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri.
• Avukatlık, danışmanlık ve denetim hizmetleri karşılığı ödemeler.
• Yurt içi ve yurt dışı kamu, özel kesim ve sivil toplum örgütleriyle ortak hizmet ve proje giderleri.
• Sosyo-kültürel, sanatsal ve bilimsel etkinlik giderleri; kamuoyu yoklaması ve araştırması giderleri.
• Şartlı bağışlarla ilgili harcamalar, imar düzenleme giderleri ve her türlü proje giderleri.

Gelir ve gider ilişkisi

Gelir ve gider maddeleri birbirini tamamlar: Örneğin bağışlar gelir kalemi iken, şartlı bağışlarla ilgili harcamalar gider kalemidir; hizmet karşılığı ücretler gelir kalemi iken, bunların takip ve tahsili için yapılan harcamalar gider kalemidir. Faiz gelirleri gelir, faiz ve borçlanma ödemeleri ise giderdir.

Sınavda dikkat

• Hizmet karşılığı ücret tarifelerini belediye meclisi belirler.
• Büyükşehirde emlak vergisinin tamamı ilçe ve ilk kademe belediyelerine aittir; büyükşehre pay kesilmez.
• Seçilmiş organ üyelerine ödenen huzur hakkı belediye gideridir.
• Bağış gelir; şartlı bağışla ilgili harcama gider.
• Kamuoyu yoklaması ve araştırması giderleri de sayılan giderler arasındadır.