Kısaca
- Atama, ilan edilen boş kadro sayısı kadar ve başarı puanı sırasıyla yapılır; kadro sayısı dışında kalan başarılı personel ancak yedek olarak beklenebilir (Genel Yönetmelik md. 12/B).
- Yedekten atama en fazla altı ay ve aynı unvan için yeni duyuruya kadar mümkündür (md. 12/C).
- Şartları taşımadığı anlaşılanın sınavı geçersiz sayılır; görevden uzaklaştırılanın ataması bazı kurum yönetmeliklerinde göreve iadeye kadar yapılmaz.
- Belediye ve il özel idarelerinde kadro yoksa atama, kadro ihdasına bağlıdır (Ek md. 2).
- Atandıktan sonra süresinde göreve başlamamak, 657 sayılı Kanun md. 62-63 uyarınca ağır sonuç doğurabilir.
Yazılı sınavda 60, sözlüde 70 barajını geçip başarı listesine girdiniz; ama atama kararnamesi gelmedi. Bu durum görevde yükselme sürecinde sanıldığından sık yaşanır, çünkü Genel Yönetmeliğin kurduğu sistemde "başarılı olmak" ile "atanmak" ayrı aşamalardır. Bu yazıda atanamamanın altı farklı sebebini, her birinde hukuken ne olduğunu ve sizin neler yapabileceğinizi anlatıyoruz. Önce kısa bir hatırlatma: başarı puanı, yazılı ve sözlü sınav puanlarının aritmetik ortalamasıdır ve ilan edilen boş kadro sayısı kadar atama bu puana göre yapılır (Genel Yönetmelik md. 12/B).
Altı senaryo tek tabloda
| Senaryo | Ne olur? | Dayanak |
|---|---|---|
| 1. Kadro sayısı dışında kaldım | Kurum isterse yedek listesine alınırsınız; 6 ay ve yeni duyuru sınırı içinde boşalan kadroya atanabilirsiniz | Genel Yönetmelik md. 12/B, 12/C |
| 2. Şartları taşımadığım sonradan anlaşıldı | Sınav geçersiz sayılır veya atama iptal edilir; kadro yedeğe geçer | md. 12/C-a, md. 9 |
| 3. Görevden uzaklaştırıldım | ÇSGB'de atama göreve iade edilinceye kadar yapılmaz; belediyede uzaklaştırılmış personel zaten başvuramaz | ÇSGB GY-UD Yön. md. 18/5; Belediye GY-UD Yön. md. 11/4 |
| 4. Belediyede boş kadro yok | Başarı belgesi kadro cetveline eklenir, kadro ihdas edilince atama yapılır | Genel Yönetmelik Ek md. 2 |
| 5. Atandım ama göreve başlamadım | Kadro yedeğe geçer; başka yere atananda süre aşılırsa memuriyetten çekilmiş sayılma riski | md. 12/C-a; 657 md. 62-63 |
| 6. Atanmaktan vazgeçtim | Hak düşer; aynı unvan için bir sonraki sınava sıfırdan başvurulur | md. 12/C son fıkra |
1. Kadro sayısı dışında kalmak: yedek listesi
Sınavda başarılı olduğu hâlde ilan edilen kadro sayısı nedeniyle atanamayacak personelden en fazla asıl aday sayısı kadar kişi, kurum ihtiyaç duyarsa başarı sıralaması listesinde yedek olarak belirlenebilir (md. 12/B). Yedekten atama, duyurulan kadrolardan biri boş kalır veya boşalırsa mümkündür ve iki sınırı vardır: başarı sıralamasının kesinleştiği tarihten itibaren altı ay ve aynı unvanlı kadro için bir sonraki sınavın duyurusu (md. 12/C). Bu sürelerin nasıl işlediğini sınav sonucunun geçerlilik süresi yazısında ayrıntılı anlattık.
Atama zamanlaması kurum yönetmeliğinde daha net yazılmış olabilir. Örneğin belediye personeli için atanmaya hak kazanan personel, başarı sıralaması listesinin kesinleşmesini müteakip en geç bir ay içinde atanır (Belediye GY-UD Yönetmeliği md. 17/1).
2. Şartların sonradan eksik çıkması
Başvuru şartları, ilanda belirtilen başvuru tarihinin son günü itibarıyla aranır (md. 9). Personel birimi başvuru aşamasında bir eksikliği gözden kaçırmış olsa bile, atama aşamasında fark edilirse Genel Yönetmelik sonucu açıkça söyler: atanma şartlarını taşımadığı için sınav geçersiz sayılır veya atama iptal edilir ve bu kadro yedekten doldurulabilir (md. 12/C-a).
En sık karşılaşılan şart hataları
- Hizmet süresinin son başvuru gününden sonra dolması: süre sınav tarihine kadar dolsa bile şart sağlanmış sayılmaz.
- Alt görev süresinin yanlış hesaplanması: kurum yönetmelikleri farklı alt unvanlarda geçen süreleri farklı oranlarla sayabilir. Belediye yönetmeliği iki yıllık süre aranan alt görevlerde sürenin tamamını, dört yıllık süre aranan alt görevlerde yarısını, altı yıllık süre aranan alt görevlerde üçte birini toplar (md. 7/2).
- Kurumda en az altı ay şartı: şartı sağlayan personel bulunmadığı durum hariç, alt görev sürelerinin en az altı ayının atamanın yapılacağı kurumda geçmesi esastır (Genel Yönetmelik md. 6).
- Belge eksikliği: sürücü belgesi, bilgisayar sertifikası, yabancı dil belgesi gibi unvana özgü belgeler.
Şartları başvurmadan önce doğru hesaplamak için başvuru şartları rehberine ve hizmet süresi hesaplama yazısına göz atabilirsiniz.
3. Görevden uzaklaştırma ve disiplin
Disiplin şartlarını Genel Yönetmelik kurumlara bırakır (md. 7). Görevden uzaklaştırma için de kurum yönetmelikleri özel kural koyar. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yönetmeliğine göre sınavı kazanarak atanmaya hak kazanmış olanlardan görevden uzaklaştırılanların atamaları, göreve iade edilinceye kadar yapılmaz (ÇSGB GY-UD Yönetmeliği md. 18/5). Belediye yönetmeliği ise bir adım öne alır: aday memurlar ve görevden uzaklaştırılmış personel başvuruda bile bulunamaz (Belediye GY-UD Yönetmeliği md. 11/4).
Atamanız "bekletiliyorsa" sebebini yazılı isteyin
Kurum yönetmeliğinde dayanağı olmayan bir bekletme, hakkınızı ancak süre geçtikçe zayıflatır. Personel biriminden gerekçeyi yazılı isteyin; gelen cevap ya da cevapsızlık, aşağıda anlatılan itiraz ve dava sürelerinin başlangıcını belirler.
4. Belediyede ve il özel idaresinde kadro yoksa
Mahalli idarelerde ilan edilen kadro sayısı sınırlıdır ve boş kadro yoksa atama yapılamaz. Genel Yönetmelik bunun için özel bir yol öngörür:
Mahalli idarelerde boş kadro olmaması nedeniyle görevde yükselme niteliğindeki atamaların yapılabilmesi için ilgililerin görevde yükselme sınavında başarılı olduğuna dair belgelerin kadro ihdası amacıyla belediyeler ve bağlı kuruluşları için Çevre ve Şehircilik Bakanlığına, il özel idareleri ve bağlı kuruluşları için İçişleri Bakanlığına gönderilen kadro cetvellerine eklenmesi şarttır. (Genel Yönetmelik Ek md. 2)
Yani başarı belgeniz, kadro ihdas talebinin ekidir. Kadro ihdas edilmeden atama yapılmaz. Belediye personelinin bütün GY-UD sürecini belediye görevde yükselme yönetmeliği sayfasında madde madde okuyabilirsiniz.
Bir dahaki sınavda sıralamayı yükseltmek
Atama sırası başarı puanıyla belirlenir ve başarı puanının yarısı yazılı sınavdan gelir. Görevde Yüksel; kurumunuza özel ders özetleri, altın bilgi kartları, süreli deneme sınavları ve karne ile hangi konuda puan kaybettiğinizi gösterir; yarış ve düello modlarıyla tekrarları canlı tutar. Ücretsiz kayıt olun, kurumunuzu seçin ve seviyenizi ölçün.
5. Atandınız ama göreve başlamadınız
Göreve başlama süreleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 62 nci maddesindedir: aynı yerdeki göreve atananlar atama emrinin tebliğ gününü, başka yerdeki göreve atananlar tebliğden itibaren 15 gün içinde hareket ederek belli yol süresini izleyen iş günü işe başlamak zorundadır (657 sayılı Kanun md. 62). Kanuni izin veya geçici görev sırasında atananlar için süre, iznin ya da geçici görevin bitiminde başlar.
Süreye uyulmazsa iki ayrı sonuç doğar:
- Görevde yükselme açısından: atanılan göreve geçerli bir mazeret olmaksızın süresi içinde başlanmaması, kadronun yedekten doldurulma sebeplerinden biridir (Genel Yönetmelik md. 12/C-a).
- Memuriyet açısından: başka yerdeki göreve atanıp süresinde başlamayanlara aylık verilmemek şartıyla 10 günlük ek süre verilebilir; belgeyle ispatı mümkün zorlayıcı sebep olmadan bu süre sonunda da başlamayanlar memuriyetten çekilmiş sayılır (657 md. 63/2).
6. Atanmaktan vazgeçmek
Yeni görev yeri ya da unvan beklentinizi karşılamıyorsa atanma hakkından vazgeçebilirsiniz; ancak bunun sonucu kesindir. Atanma haklarından herhangi bir sebeple feragat edenler, aynı unvanlı kadrolara yapılacak atamalar için Genel Yönetmelikteki bütün usul ve esaslara tabidir (md. 12/C son fıkra). Bir sonraki ilanda başvuru, yazılı sınav ve sözlü sınav yeniden yaşanır. Kurum tercih alıyorsa atama başarı sıralamasına göre tercihlere yapılır (md. 12/C), bu yüzden tercih aşamasını dikkatli doldurmak vazgeçme ihtimalini azaltır.
Hakkınızı korumak için ne yapabilirsiniz?
- Listeyi takip edin: başarı puanları ve sıralama kurumun resmî internet sitesinde ilan edilir (md. 12/B). Yedek olup olmadığınızı ve sıranızı kaydedin.
- Altı ayı takvime işleyin: sürenin başlangıcı, sıralamanın kesinleştiği tarihtir.
- Yazılı başvuru yapın: haklı olduğunuzu düşündüğünüz bir atama yapılmıyorsa talebinizi dilekçeyle iletin. İdare otuz gün içinde cevap vermezse istek reddedilmiş sayılır (2577 sayılı İYUK md. 10).
- Dava süresini kaçırmayın: idare mahkemesinde dava açma süresi, özel kanunda ayrı süre yoksa altmış gündür (İYUK md. 7). Ayrıntılar için idari dava süreleri yazısına bakabilirsiniz.
- Bir sonraki ilana hazırlanın: ilan edilen tarihleri sınav takviminde, kurumunuzun sınav yapısını sınavlar sayfasında izleyin.
Kazandığım unvana başka bir zaman sınavsız atanabilir miyim?
Atanmadıysanız unvanı kazanmış sayılmazsınız; sınav başarısı tek başına unvan hakkı vermez. Unvanı mevzuata uygun olarak kazananların hakları ise saklıdır (Genel Yönetmelik Geçici md. 3) ve kurum yönetmelikleri daha önce bulunulan görevlere sınavsız atamaya izin verebilir (örneğin Belediye GY-UD Yönetmeliği md. 19/1-b).
Kaynaklar
- Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik (RG 18/4/1999, 23670) — mevzuat.gov.tr
- 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu — mevzuat.gov.tr
- Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Personelinin GY-UD Esaslarına Dair Yönetmelik (RG 2/7/2020, 31173) — mevzuat.gov.tr
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Personeli GY-UD Yönetmeliği (RG 8/7/2022, 31890) — Resmî Gazete
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu — mevzuat.gov.tr
Sık sorulan sorular
Okumak yetmez, ölçmek lazım
Görevde Yüksel seviyeni ölçer, hedef puanına (en az 60) ne kadar kaldığını gösterir ve sınava kalan güne göre günlük program çıkarır.
Ücretsiz başlaBunları da oku
Tüm yazılar →-
Görevde yükselme sınav sonucu ne kadar geçerli?
Görevde yükselme sınavında başarı, yalnız ilan edilen kadrolar için kullanılır. Asıl adaylar sıralamayla atanır; yedek listeden atama ise başarı sıralamasının kesinleştiği tarihten itibaren en fazla altı ay ve aynı unvan için yeni sınav duyurusu yapılana kadar mümkündür (Genel Yönetmelik md. 12/C). Bu yazı sürenin nasıl işlediğini, sonucun neden sonraki sınava taşınmadığını ve bir kez atandıktan sonra unvanın nasıl korunduğunu anlatır.
7 dk okuma
-
Cumhurbaşkanlığı teşkilatında 2024-2026 değişiklikleri: Genel Sekreterlik, 10 politika kurulu, tek ofis
1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde 2024-2026'da sınavı etkileyen değişiklikler: İdari İşler Başkanlığının Genel Sekreterlik olması, Siber Güvenlik Başkanlığı, politika kurullarının 10'a çıkması ve ofislerin Yatırım ve Finans Ofisinde birleşmesi.
6 dk okuma
-
3071 sayılı Dilekçe Hakkı Kanunu GYS özeti: 30 gün kuralı ve memurun şikâyet hakkı
3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanunun 11 maddesi: zorunlu unsurlar, incelenemeyecek dilekçeler, 30 ve 60 günlük cevap süreleri; memurların Şikâyet ve Müracaat Yönetmeliğindeki 3, 30 ve 10 günlük süreler.
6 dk okuma
-
Disiplin cezasının özlük dosyasından silinmesi: 657 sayılı Kanun md. 133 başvurusu adım adım
Uyarma ve kınama 5, diğer cezalar 10 yıl sonra özlük dosyasından silinmesi için atamaya yetkili amire başvurulabilir. Süre hesabı, örnek dilekçe, kademe durdurmada disiplin kurulu mütalaası, ret halinde 60 günlük dava süresi ve görevde yükselmeye etkisi.
6 dk okuma
-
4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu GYS özeti: süreler, Kurul ve istisnalar
4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu madde madde: başvuru şekli, 15 ve 30 iş günlük erişim süreleri, 15 günlük itiraz, 9 üyeli Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu ve md. 15-28 istisnaları tablolarla.
6 dk okuma
-
Aday memur eğitiminde yeni genel yönetmelik (2026): süreler, 60 puan barajı ve temel eğitim konuları
19 Mart 2026'da yürürlüğe giren Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik, 1983 tarihli aday memur yönetmeliğini kaldırdı. Hazırlayıcı eğitimin üst sınırı 6 aya çıktı; sınav, itiraz ve 18 temel eğitim konusu madde atıflarıyla.
6 dk okuma