İhaleye Katılım Kuralları

Eşik değerler (md. 8)

Eşik değer, Kanunun 13. maddesi (ilan süreleri ve kuralları) ile 63. maddesi (yerli istekliye fiyat avantajı) uygulanırken yaklaşık maliyet dikkate alınarak kullanılan parasal sınırdır. Madde üç ayrı eşik öngörür: genel bütçeye dahil idarelerin mal ve hizmet alımları, Kanun kapsamındaki diğer idarelerin mal ve hizmet alımları ve tüm idarelerin yapım işleri. Bir işin eşik değerin üstünde mi altında mı kaldığı, ilan süresini ve ilanın nerede yapılacağını belirler.

Yaklaşık maliyet (md. 9)

İhaleden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak KDV hariç yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ilanlarda yer verilmez, isteklilere ve ihale süreciyle resmî ilişkisi olmayan kişilere açıklanmaz.

Yeterlik kuralları (md. 10)

• Ekonomik ve malî yeterlik: banka belgeleri, bilanço veya eşdeğeri, toplam ciro ya da işle ilgili ciro.
• Mesleki ve teknik yeterlik: oda kaydı, iş deneyim belgeleri, kapasite, personel, makine-teçhizat, kalite belgeleri, numune/katalog.
• İş deneyiminde yapım ve yapımla ilgili hizmet işlerinde son on beş yıl, mal ve hizmet alımlarında son beş yıl esas alınır; devam eden ve devredilen işlerde %80 gerçekleşme şartı aranır.
• Denetim veya yönetimden alınan belgelerde gerçek kişinin mühendis veya mimar olması şarttır; bu belgeler beşte bir oranında dikkate alınır. Yapımla ilgili hizmet belgeleri yapım işlerinde kullanılamaz.
• İş deneyim belgeleri devredilemez, kiraya verilemez, satılamaz. Belge sahibi tüzel kişide kullanacaksa en az bir yıldır hisselerin yarısından fazlasına sahip olmalıdır.

İhale dışı bırakılacaklar: iflas eden veya tasfiye halinde olan, konkordato ilan eden; kesinleşmiş SGK prim veya vergi borcu olan; ihale tarihinden önceki beş yıl içinde mesleki faaliyetinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen veya ihaleyi yapan idareye karşı iş/meslek ahlakına aykırı davrandığı ispat edilen; odasınca meslekten men edilen; yanıltıcı bilgi veya sahte belge veren; md. 11 ve 17'ye aykırı davranan. Gerçeğe aykırı taahhütname verenlerin geçici teminatı gelir kaydedilir.

İhaleye katılamayacak olanlar (md. 11)

• Kamu ihalelerinden yasaklananlar; terör, örgütlü suç veya kamu görevlisine rüşvet suçundan hükümlüler; hileli iflas edenler,
• İhale yetkilisi ve ihale işlemlerini hazırlayan, yürüten, sonuçlandıran, onaylayanlar; bunların eşleri, üçüncü dereceye kadar kan ve ikinci dereceye kadar kayın hısımları, evlatlıkları ve evlat edinenleri,
• Bunların ortakları ve şirketleri (yönetim kurulunda olmadıkları ve sermayesinin %10'undan fazlasına sahip olmadıkları anonim şirketler hariç),
• İşin danışmanlığını yapan o işin ihalesine, işin yüklenicisi o işin danışmanlık ihalesine katılamaz,
• İdare bünyesindeki vakıf, dernek, birlik, sandık ve ortak oldukları şirketler.

Yasağa rağmen katılanlar ihale dışı bırakılır, geçici teminatları gelir kaydedilir; ihale yapılmışsa teminat gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.

Şartnameler (md. 12)

Şartnameleri idare hazırlar; mümkün değilse ihale yetkilisinin onayıyla teknik şartname hazırlattırılabilir. Teknik şartnamede belli bir marka, model, patent, menşe belirtilemez; standart yoksa "veya dengi" ifadesiyle marka/model yazılabilir.

İlan süreleri ve ön ilan (md. 13)

• Eşik değer ve üstü: açık ihalede ihale tarihinden en az 40 gün, belli istekliler arasında ön yeterlik ilanı son başvurudan en az 14 gün, pazarlıkta en az 25 gün önce Kamu İhale Bülteninde; yeterliği belirlenenlere ihaleden en az 40 gün önce davet.
• Eşik değer altı: yaklaşık maliyete göre 7, 14 veya 21 gün önce ilan.
• Elektronik ilanla 40 günlük süre 7 gün, EKAP'tan doğrudan doküman erişimiyle 5 gün kısaltılabilir; ön ilan yapılırsa 40 günlük süre 24 güne kadar inebilir (ihale ilanı ön ilandan en az 40 gün sonra olmalı). Ön ilan ücretsizdir, ihale yapma yükümlülüğü doğurmaz.
• Uluslararası ilanda asgari sürelere 12 gün eklenir.

Ortak girişim, alt yüklenici, iptal, yasaklar (md. 14–17)

İş ortaklığında üyeler müştereken ve müteselsilen sorumludur, pilot ortak belirlenir; konsorsiyumda her üye kendi kısmından sorumludur, koordinatör ortak belirlenir. Sözleşmeden önce noter tasdikli sözleşme verilir. Alt yüklenici kullanılması yüklenicinin sorumluluğunu kaldırmaz. İhale saatinden önce iptalde teklifler açılmadan iade edilir, istekliler hak talep edemez. Fesat karıştırmak, sahte belge, birden fazla teklif vermek yasaktır.

Sınavda dikkat

• Yaklaşık maliyet KDV hariç hesaplanır ve ilanda yer almaz.
• Yapım deneyiminde 15 yıl, mal ve hizmette 5 yıl; denetim/yönetim belgeleri beşte bir oranında sayılır.
• Akrabalık yasağı: kanda üçüncü, kayında ikinci derece.
• Pilot ortak iş ortaklığına, koordinatör ortak konsorsiyuma aittir.
• Uluslararası ilanda +12 gün; ön ilanda süre 24 güne kadar iner.